آسیانیوز ایران؛ سرویس اجتماعی:
صبح امروز، آرامش محله جنتآباد تهران با هجوم شعلههای سرکش شکسته شد. آتشی گسترده، بازارچهای شلوغ و پررفتوآمد را در خود بلعید. ستونهای غلیظ دود، آسمان غرب پایتخت را پوشاند. از دور دستهای تهران میشد این دود سیاه و سنگین را دید که خبر از فاجعهای بزرگ میداد. محل حادثه، سولهای دو هزار متر مربعی بود که مملو از غرفههای متنوع و کالاهایی شدیداً اشتعالپذیر شده بود. آتش به سرعت در این محیط بسته گسترش یافت. نیروهای آتشنشانی بلافاصله پس از تماس اضطراری، با تمام تجهیزات به محل اعزام شدند. پنج ایستگاه مختلف برای مهار این آتشسوزی عظیم بسیج شدند.
آن ها با آتشی جنگیدند که دهها مغازه را یکجا فرو گرفته بود. حرارت شدید و دود غلیظ، شرایط را برای اطفا بسیار دشوار کرده بود. پس از ساعتی نبرد بیامان، سرانجام در ساعت دوازده امروز، خبر مهار آتش اعلام شد. اما کار هنوز تمام نشده بود؛ مرحله لکهگیری و تخلیه دود همچنان ادامه داشت. خوشبختانه بر اساس آخرین گزارشها، آتش به مرکز خرید مجاور یعنی نیایشمال نفوذ نکرد. این خبری تسکیندهنده در میانه این حادثه ناگوار بود. اکنون سوالات زیادی درباره خسارت مالی سنگین، علت شروع آتش و سرنوشت کسبوکارهای کوچک این بازارچه بیجواب مانده است.
گستردگی حادثه و سرعت واکنش نیروها
وسعت دو هزار متر مربعی محل حریق و تعداد زیاد غرفههای پر از کالا، باعث شد آتش به سرعت گسترش یابد. چنین فضاهای تجاری متراکم، به دلیل مواد قابل اشتعال، مانند آتشزنه عمل میکنند. اعزام سریع نیروهای پنج ایستگاه آتشنشانی نشاندهنده سطح بالای آمادهباش و هماهنگی در مواجهه با حوادث بزرگ است. این واکنش سریع، احتمالاً مانع از گسترش بیشتر آتش به ساختمانهای مجاور شد. با این حال، شدت آتش به حدی بود که ستون دود آن از نقاط مختلف تهران قابل مشاهده بود. این موضوع، عظمت حادثه و حجم سوخت موجود در محل را نشان میدهد.
پیامدهای اقتصادی و اجتماعی حریق
بازارچه جنت یکی از مراکز خرید محلی پر رونق در منطقه بوده است. نابودی حدود ۲۰۰ غرفه به معنای از بین رفتن معیشت دهها و شاید صدها خانواده است. این مغازهداران نه تنها سرمایه کالایی خود را از دست دادهاند، بلکه محل درآمدزایی خود را نیز از دست دادهاند. بازسازی این شرایط نیازمند حمایتهای فوری و بلندمدت نهادهای مربوطه است. این حادثه همچنین بر زندگی ساکنان محله که از این بازار برای تهیه مایحتاج روزمره استفاده میکردند، تاثیر منفی خواهد گذاشت و دسترسی آنان به کالاهای ضروری را با مشکل مواجه میسازد.
علل احتمالی وقوع آتشسوزی
اگرچه هنوز علت قطعی حریق اعلام نشده است، اما چنین محیطهای تجاری عمدتاً در معرض خطراتی مانند اتصالات برقی فرسوده، سیستمهای گرمایشی غیراستاندارد و بیاحتیاطی در استفاده از مواد آتشزا قرار دارند. تراکم بالای غرفهها و احتمال عدم رعایت دقیق دستورالعملهای ایمنی ضد حریق میتواند از عوامل تشدید کننده بوده باشد. بررسی کارشناسان میتواند نقاط ضعف ایمنی این بازارچه و بازارهای مشابه را آشکار کند. این حادثه زنگ خطری است برای تمامی مراکز تجاری کوچک و بزرگ که باید تجدید نظری اساسی در مورد استانداردهای ایمنی، سیستمهای اعلام و اطفای حریق خود انجام دهند.
عملکرد نیروهای امدادی و چالشهای پیشرو
مهار آتش در چنین محیطی با چالشهای بزرگی مانند دود غلیظ، خطر ریزش سازهها و حرارت بسیار بالا همراه است. عملکرد نیروهای آتشنشانی در مهار آتش و جلوگیری از سرایت آن به نیایشمال قابل تقدیر است. مرحله بعدی یعنی لکهگیری، به همان اندازه اهمیت دارد تا از شعلهور شدن مجدد باقیماندهها جلوگیری شود. همچنین بررسی سازههای آسیبدیده از نظر ایمنی ضروری است. یکی از نگرانیهای مهم، عدم گزارش از تعداد مصدومان تا این لحظه است. امید است که این حادثه به دلیل ساعات اولیه صبح، با خسارت جانی همراه نبوده باشد.
درسها و اقدامات پیشگیرانه برای آینده
این حریق تلخ، ضرورت بازرسیهای منظم و جدی از اماکن پرتردد تجاری را دوچندان میکند. نهادهای نظارتی باید بر رعایت دقیق مقررات ایمنی توسط مالکان اصناف تاکید بیشتری داشته باشند. آموزش همگانی به مغازهداران و فروشندگان درباره نحوه برخورد با حوادثی مانند آتشسوزی و استفاده از خاموشکنندههای دستی میتواند از گسترش آتش در لحظات اولیه جلوگیری کند. همچنین طراحی و ایجاد راههای فرار اضطراری مشخص و عریض در چنین بازارچههایی، در زمان بروز حادثه میتواند جان بسیاری را نجات دهد. این حادثه باید فرصتی برای ارتقای فرهنگ ایمنی در تمامی بازارهای تهران باشد.