یادداشت تحریریه: این گزارش در ۱ آبان ۱۴۰۵ برای بازسازی آرشیو تهیه شده است. تاریخ تاریخی رکورد، ۱ شهریور ۱۳۹۹، حفظ شده و اطلاعات متن به اسناد منتشرشده تا همان مقطع محدود است؛ متن حاضر گزارش هم‌زمانِ نوشته‌شده در سال۱۳۹۹ نیست.
یک سیارک کوچک از نزدیکی زمین گذشت و تازه چند ساعت بعد در داده‌های رصدی شناسایی شد. آزمایشگاه پیشرانش جت ناسا (JPL) در گزارش ۱۸ اوت ۲۰۲۰ اعلام کرد سیارک «۲۰۲۰ کیوجی» (2020 QG) دو روز پیش‌تر، در ۱۶ اوت برابر با ۲۶ مرداد ۱۳۹۹، از فاصله حدود ۲۹۵۰ کیلومتری سطح زمین بر فراز جنوب اقیانوس هند عبور کرده بود. این مرور آسیانیوز ایران به رصد همان گذر تاریخی می‌پردازد، نه هشدار برخورد یک جرم در زمان حاضر.
یک جرم چندمتری، نه سیارکی غول‌پیکر
برآورد ناسا در آن زمان، قطر سیارک را حدود ۳ تا ۶ متر می‌دانست. فاصله اعلام‌شده نیز از سطح زمین محاسبه شده بود، نه از مرکز سیاره؛ تفاوتی که در بازگویی چنین خبرهایی اهمیت دارد. این جرم با زمین برخورد نکرد.
ناسا این گذر را نزدیک‌ترین عبور شناخته‌شده یک سیارک بدون برخورد تا آن زمان معرفی کرد. قید «شناخته‌شده» و محدوده زمانی گزارش مهم‌اند: از آن نمی‌توان نتیجه گرفت هیچ جرم کوچک دیگری هرگز نزدیک‌تر نگذشته، یا این رکورد در سال‌های بعد تغییر نکرده است.
عکس پس از عبور ثبت شد
تصویر واقعی منتشرشده، سیارک را به شکل یک رد روشن نشان می‌دهد که برای مشخص‌شدن، دور آن دایره کشیده‌اند. طبق توضیح JPL، دوربین تأسیسات گذرای زویکی (Zwicky Transient Facility یا ZTF) در رصدخانه پالومار، این تصویر را حدود شش ساعت پس از نزدیک‌ترین گذر ثبت کرد؛ هنگامی که جرم در حال دورشدن از زمین بود.
کلتک (Caltech) در گزارش ۱۸ اوت توضیح داد که نرم‌افزارهای یادگیری ماشین، تصاویر را برای یافتن ردهای احتمالی غربال می‌کردند و اعضای گروه و دانشجویان، گزینه‌های منتخب را با چشم بررسی می‌کردند. بنابراین کشف، حاصل همکاری پردازش ماشینی و بررسی انسانی بود، نه اعلام خودکار یک خطر قطعی.
رصدهای اروپا چگونه مسیر را روشن‌تر کرد؟
مرکز اجرام نزدیک زمین آژانس فضایی اروپا (ESA) نیز در اطلاعیه ۱۸ اوت، از پیگیری این جرم در رصدخانه تاوتنبورگ آلمان و تلسکوپ آژانس در تنریف خبر داد. این مشاهدات، عبور از فاصله کمتر از ۳۰۰۰ کیلومتری را تأیید کردند و به رصدگران دیگر برای یافتن دوباره جرم کمک رساندند.
نزدیک‌بودن یک گذر، به‌تنهایی معادل وقوع برخورد نیست؛ اندازه جرم و مسیر محاسبه‌شده نیز باید بررسی شود.
این توضیح تحریریه است، نه نقل‌قول از یک مقام. گزارش اروپایی نیز اندازه جرم را تنها چند متر توصیف می‌کرد. برای مقایسه دو نوع مطالعه سیارک‌ها، می‌توان گزارش تمرین نزدیک‌شدن اوسیریس‌رکس به بنو را خواند؛ آن مأموریت اکتشافی با پایش گذر یک سیارک از کنار زمین تفاوت دارد.
در پوشش اخبار فضایی، کدام توضیح‌ها به شما کمک می‌کند میان یک کشف علمی و هشدار واقعی خطر تفاوت بگذارید؟ در بخش نظرات زیر این گزارش بنویسید.