به گزارش آسیانیوز ایران ؛ جلال خالقی مطلق، استاد برجسته ادبیات فارسی و از شناختهشدهترین شاهنامهپژوهان معاصر، نهم اسفند چشم از جهان فروبست. با درگذشت او، جامعه ادبی و دانشگاهی ایران یکی از اثرگذارترین پژوهشگران حوزه متون حماسی و تصحیح انتقادی متون کلاسیک فارسی را از دست داد.
جلال خالقی مطلق در سال ۱۳۱۶ در تهران زاده شد و از همان سالهای جوانی به پژوهش در حوزه ادبیات فارسی، بهویژه شاهنامه فردوسی، روی آورد. او بیش از پنج دهه از عمر علمی خود را صرف بررسی نسخههای خطی شاهنامه، مقابله متون و تدوین تصحیحی انتقادی از این اثر سترگ کرد.
مهمترین دستاورد علمی خالقی مطلق، انتشار یکی از معتبرترین و دقیقترین تصحیحهای انتقادی شاهنامه اثر ابوالقاسم فردوسی در چند جلد است؛ اثری که در محافل علمی ایران و جهان بهعنوان یکی از منابع مرجع در مطالعات فردوسیپژوهی شناخته میشود. این تصحیح بر پایه بررسی گسترده نسخههای خطی موجود در کتابخانههای ایران و خارج از کشور انجام شد و از نظر روششناسی پژوهش متنی، جایگاه ویژهای دارد.
خالقی مطلق در مسیر پژوهش خود، علاوه بر مقابله نسخهها، به تحلیلهای زبانی، تاریخی و اسطورهشناختی نیز پرداخت و کوشید تصویري علمی و مستند از متن شاهنامه ارائه دهد. کار او نهتنها در میان شاهنامهپژوهان، بلکه در حوزه مطالعات ادبیات تطبیقی، اسطورهشناسی و تاریخ فرهنگ ایران نیز مورد توجه قرار گرفت.
او سالها در مراکز دانشگاهی اروپا و آمریکا به تدریس و تحقیق پرداخت و نقش مهمی در معرفی و تثبیت جایگاه شاهنامه در محافل علمی بینالمللی ایفا کرد. حضور فعال در همایشهای تخصصی، انتشار مقالات علمی و همکاری با پروژههای دانشگاهی از جمله فعالیتهای علمی او در خارج از کشور بود.
خالقی مطلق از جمله پژوهشگرانی بود که بر اهمیت تصحیح انتقادی متون کلاسیک تأکید داشت. در سنت ادبی ایران، نسخههای خطی متعدد از آثار کلاسیک وجود دارد و اختلاف نسخهها گاه به تفاوتهای معنایی و تفسیری مهمی میانجامد. از این رو، کار مصححان در انتخاب و ارائه متنی مستند و منقح اهمیت بنیادین دارد. تصحیح شاهنامه توسط او نمونهای شاخص از این رویکرد علمی محسوب میشود.
جامعه ادبی ایران در دهههای اخیر، خالقی مطلق را بهعنوان یکی از ستونهای پژوهش متون حماسی میشناخت. بسیاری از دانشجویان و پژوهشگران حوزه ادبیات فارسی از آثار او بهره بردهاند و تصحیح شاهنامه او در دانشگاهها و مراکز پژوهشی بهعنوان متن مرجع تدریس میشود.
درگذشت این ادیب برجسته، واکنشهای گستردهای در میان استادان دانشگاه، نویسندگان و علاقهمندان ادبیات فارسی به همراه داشته است. پژوهشگران حوزه فردوسیپژوهی معتقدند آثار و روش علمی او همچنان مبنای تحقیقات آینده در زمینه شاهنامه خواهد بود.
با فقدان جلال خالقی مطلق، بخشی مهم از حافظه پژوهشی ادبیات کلاسیک ایران از میان رفت، اما میراث علمی او در قالب تصحیحها، مقالات و شاگردانش همچنان در فضای علمی و فرهنگی ایران و جهان ادامه خواهد یافت.