آسیانیوز ایران؛ سرویس ورزشی:
فوتبال ایران در آستانه یک تحول تاریخی در عرصه باشگاهی آسیا قرار گرفته است. با شکست سنگین الاهلی قطر مقابل النصر عربستان، رقابت نفسگیر ایران و قطر برای کسب سهمیه بیشتر در لیگ نخبگان آسیا به پایان رسید و ایران توانست جایگاه خود را در رتبه سوم غرب آسیا تثبیت کند. این پیروزی، حاصل زحمات تیمهای ایرانی در چند فصل اخیر است که با وجود همه فراز و نشیبها، توانستند امتیازات لازم را جمعآوری کنند. اما خبر مهمتر، تغییر ساختار مسابقات آسیایی است. بر اساس پیشنهاد کمیته مسابقات ای اف سی، قرار است از فصل ۲۰۲۶–۲۰۲۷ تعداد تیمهای لیگ نخبگان آسیا از ۲۴ به ۳۲ تیم افزایش پیدا کند. این افزایش ظرفیت، بهطور مستقیم روی سهمیه کشورها نیز تأثیر خواهد گذاشت. در شرایط فعلی، ایران برای فصل آینده سهمیه ۱+۱ لیگ نخبگان و یک سهمیه مستقیم در سطح دوم لیگ قهرمانان را دارد، اما با اجرای فرمت جدید، این سهمیه میتواند به ۲ سهمیه مستقیم لیگ نخبگان + یک سهمیه سطح دوم افزایش پیدا کند.
پیش از این، فدراسیون فوتبال سهمیههای فصل بعد را مشخص کرده است. بر این اساس، استقلال و تراکتور به عنوان نمایندگان ایران در لیگ نخبگان آسیا حضور خواهند یافت و سپاهان نیز در سطح دوم لیگ قهرمانان حاضر میشود. تفاوت فرمت جدید با سهمیه ۱+۱ این است که دیگر تراکتور در دیدار پلیآف شرکت نخواهد کرد و مستقیم و به همراه استقلال راهی دور گروهی میشود. این یک موفقیت بزرگ برای فوتبال ایران است.
برای دو فصل بعد یعنی فصل ۲۰۲۷–۲۰۲۸، شرایط حتی بهتر است. ایران با تثبیت رتبه سوم غرب آسیا و بالاتر از قطر، در صورت اجرای فرمت جدید مسابقات، میتواند به ۳ سهمیه مستقیم لیگ نخبگان آسیا + یک سهمیه در سطح دوم دست پیدا کند. این یعنی احتمال حضور چهار نماینده از فوتبال ایران در آسیا وجود دارد. اتفاقی که عملاً بهترین سناریو ممکن برای فوتبال ایران در سالهای اخیر محسوب میشود. الاهلی قطر که تنها نماینده باقیمانده این کشور بود، در مرحله نیمهنهایی سطح دوم لیگ قهرمانان آسیا با نتیجه ۵ بر یک مغلوب النصر عربستان شد. این شکست سنگین، عملاً آخرین شانس قطریها برای جبران فاصله با ایران را از بین برد. به این ترتیب، با حذف تمام نمایندگان دو کشور، امتیازات نهایی تثبیت شد و ایران با برتری نسبت به قطر، جایگاه خود را در رتبه سوم غرب آسیا حفظ کرد.
نکته مهم اینکه سهمیهبندیهای جدید در پایان فصل آینده لیگ برتر (لیگ بیستوششم) نهایی خواهد شد. فدراسیون فوتبال باید درباره نحوه توزیع سهمیهها تصمیم بگیرد. یکی از سناریوهای محتمل این است که تیمهای اول تا سوم لیگ برتر فصل آینده که هنوز آغاز نشده، مستقیماً راهی لیگ نخبگان شوند و قهرمان جام حذفی در سطح دوم لیگ قهرمانان آسیا حضور پیدا کند. در صورتی که قهرمان جام حذفی جزو سه تیم برتر لیگ باشد، احتمالاً سهمیه سطح دوم به تیم چهارم جدول لیگ خواهد رسید. با توجه به این تغییرات، فصل آینده لیگ برتر ایران میتواند یکی از جذابترین دورهها باشد. ترکیب رقابت داخلی با چشمانداز حضور پررنگتر در آسیا، انگیزه تیمها را برای کسب سهمیه به شکل قابل توجهی افزایش خواهد داد. تیمهایی که تا پیش از این شانس چندانی برای حضور در آسیا نداشتند، حالا با افزایش سهمیهها، میتوانند به کسب سهمیه امیدوار باشند. در مجموع، فوتبال ایران در آستانه یک عصر جدید در رقابتهای باشگاهی آسیا قرار گرفته است. افزایش سهمیهها، تثبیت جایگاه ایران در رتبه سوم غرب آسیا، و تغییر فرمت مسابقات، همگی دست به دست هم دادهاند تا آیندهای روشن برای فوتبال باشگاهی ایران ترسیم شود. حالا نوبت تیمهای ایرانی است که از این فرصت طلایی استفاده کنند و با عملکرد خوب خود، جایگاه ایران را در آسیا تثبیت کنند.
تحلیل عددی و رنکینگ؛ چرا ایران از قطر جلو زد؟
بر اساس آخرین ردهبندی سایتهای معتبر رنکینگ فوتبال آسیا، ایران با تکیه بر نتایج تیمهای خود در چند فصل اخیر، توانسته است فاصله خود را با قطر حفظ کرده و حتی افزایش دهد. حذف الاهلی قطر در مرحله نیمهنهایی سطح دوم لیگ قهرمانان آسیا، عملاً آخرین شانس قطریها برای کسب امتیاز و جبران فاصله را از بین برد. ایران با ۷۱.۴۴۹ امتیاز در رتبه سوم غرب آسیا قرار دارد و قطر با ۶۸.۲۲۸ امتیاز در رتبه چهارم است. فاصله ۳.۲ امتیازی، حاشیه امن مناسبی برای ایران ایجاد کرده است. نکته مهم این است که در فصل جاری، ایران مجموعاً ۱۶.۱۰۲ امتیاز کسب کرده که تراکتور با ۲۴.۴۸۴ امتیاز باشگاهی، سهم اصلی را در این امتیازآوری داشته است. سپاهان ۱۳.۲۰۰ امتیاز و استقلال ۱۰.۶۲۱ امتیاز به دست آوردهاند. این آمار نشان میدهد که تراکتور بار اصلی حفظ فاصله با رقبا را بر دوش داشته است. با حذف السد و الاهلی قطر، عملاً پرونده رقابت ایران و قطر برای این فصل بسته شد. برای دو فصل بعد یعنی فصل ۲۰۲۷–۲۰۲۸، ایران با تثبیت رتبه سوم غرب آسیا، در صورت اجرای فرمت جدید مسابقات، میتواند به ۳ سهمیه مستقیم لیگ نخبگان آسیا + یک سهمیه در سطح دوم دست پیدا کند. این یعنی فوتبال ایران میتواند برای اولین بار در تاریخ خود، چهار نماینده در مسابقات آسیایی داشته باشد.
افزایش تیمها و تأثیر آن بر سهمیه ایران
بر اساس پیشنهاد کمیته مسابقات ای اف سی، قرار است از فصل ۲۰۲۶–۲۰۲۷ تعداد تیمهای لیگ نخبگان آسیا از ۲۴ به ۳۲ تیم افزایش پیدا کند. هر منطقه غرب و شرق آسیا با ۱۶ تیم در این مسابقات حاضر خواهند شد. این افزایش ظرفیت، بهطور مستقیم روی سهمیه کشورها نیز تأثیر خواهد گذاشت. کشورهایی که در رتبههای بالای رنکینگ قرار دارند، سهمیه بیشتری دریافت میکنند. در شرایط فعلی، ایران برای فصل آینده (۲۰۲۶–۲۰۲۷) سهمیه ۱+۱ لیگ نخبگان و یک سهمیه مستقیم در سطح دوم لیگ قهرمانان را دارد. اما با اجرای فرمت جدید، این سهمیه میتواند به ۲ سهمیه مستقیم لیگ نخبگان + یک سهمیه سطح دوم افزایش پیدا کند. به عبارت دیگر، حتی قبل از اعمال نتایج جدید، ایران از افزایش تعداد تیمها سود خواهد برد. این تغییرات میتواند تحول بزرگی در فوتبال باشگاهی ایران ایجاد کند. تیمهایی که تا پیش از این شانس چندانی برای حضور در آسیا نداشتند، حالا با افزایش سهمیهها، میتوانند به کسب سهمیه امیدوار باشند. این موضوع، رقابت در لیگ برتر را نیز جذابتر و فشردهتر خواهد کرد.
سناریوهای محتمل برای لیگ بیستوششم
فدراسیون فوتبال ایران باید درباره نحوه توزیع سهمیهها برای فصل ۲۰۲۷–۲۰۲۸ تصمیم بگیرد. یکی از سناریوهای محتمل این است که تیمهای اول تا سوم لیگ برتر فصل آینده (لیگ بیستوششم) که هنوز آغاز نشده، مستقیماً راهی لیگ نخبگان شوند و قهرمان جام حذفی در سطح دوم لیگ قهرمانان آسیا حضور پیدا کند. در صورتی که قهرمان جام حذفی جزو سه تیم برتر لیگ باشد، احتمالاً سهمیه سطح دوم به تیم چهارم جدول لیگ خواهد رسید. این سناریو، رقابت در لیگ برتر را بسیار فشرده و جذاب خواهد کرد. تیمهای مدعی قهرمانی و سهمیه، تا آخرین هفتههای لیگ برای کسب جایگاه بهتر تلاش خواهند کرد. همچنین تیمهای میانه جدول نیز با انگیزه بیشتری به میدان خواهند رفت، زیرا با افزایش سهمیهها، شانس بیشتری برای کسب سهمیه دارند. سناریوی دیگر این است که سهمیهها بر اساس عملکرد تیمها در فصل ۲۰۲۵–۲۰۲۶ توزیع شود. اما با توجه به اینکه این فصل به دلیل جنگ ناتمام ماند، احتمالاً فدراسیون تصمیم خواهد گرفت که سهمیهها را بر اساس لیگ بیستوششم توزیع کند. در هر صورت، تصمیم نهایی فدراسیون تأثیر زیادی بر انگیزه تیمها در فصل آینده خواهد داشت.
تحلیل عملکرد نمایندگان ایران در آسیا؛ نیمه پر لیوان
اگرچه استقلال و سپاهان در این فصل عملکرد خوبی در آسیا نداشتند و زودتر از موعد حذف شدند، اما تراکتور توانست با درخشش خود، امتیازات لازم برای حفظ رتبه سوم ایران را کسب کند. تراکتور با ۲۴.۴۸۴ امتیاز باشگاهی، سهم اصلی را در این امتیازآوری داشت و نشان داد که با برنامهریزی صحیح میتواند به یکی از قدرتهای آسیا تبدیل شود. با افزایش سهمیهها و تغییر فرمت مسابقات، تیمهای ایرانی فرصت بیشتری برای درخشش در آسیا خواهند داشت. حضور چهار نماینده در مسابقات آسیایی، میتواند به افزایش تجربه بازیکنان و مربیان ایرانی کمک کند و سطح فوتبال باشگاهی ایران را ارتقا دهد. با این حال، تیمهای ایرانی باید عملکرد خود را در آسیا بهبود بخشند. کسب امتیاز در مسابقات آسیایی، تنها راه حفظ جایگاه ایران در رنکینگ است. اگر تیمهای ایرانی در سالهای آینده نتوانند نتایج خوبی کسب کنند، ممکن است جایگاه خود را به قطر یا سایر رقبا از دست بدهند.
چشمانداز فوتبال ایران در آسیا
با توجه به افزایش سهمیهها و تثبیت جایگاه ایران در رتبه سوم غرب آسیا، آینده روشنی پیش روی فوتبال باشگاهی ایران قرار دارد. ایران برای دو فصل بعد (۲۰۲۷–۲۰۲۸) میتواند ۳ سهمیه مستقیم لیگ نخبگان و یک سهمیه در سطح دوم داشته باشد. این یعنی احتمال حضور چهار نماینده از فوتبال ایران در آسیا وجود دارد. این بهترین سناریو ممکن برای فوتبال ایران در سالهای اخیر است. با این حال، فوتبال ایران نباید به این موفقیت بسنده کند. تیمهای ایرانی باید عملکرد خود را در آسیا بهبود بخشند و امتیازات لازم را برای حفظ جایگاه خود کسب کنند. قطر و سایر رقبا در کمین هستند و اگر ایران نتواند نتایج خوبی کسب کند، ممکن است جایگاه خود را از دست بدهد. در مجموع، میتوان گفت که فوتبال ایران در آستانه یک عصر جدید در رقابتهای باشگاهی آسیا قرار گرفته است. افزایش سهمیهها، تثبیت جایگاه ایران در رتبه سوم غرب آسیا، و تغییر فرمت مسابقات، همگی دست به دست هم دادهاند تا آیندهای روشن برای فوتبال باشگاهی ایران ترسیم شود. حالا نوبت تیمهای ایرانی است که از این فرصت طلایی استفاده کنند و با عملکرد خوب خود، جایگاه ایران را در آسیا تثبیت کنند.