آسیانیوز ایران؛ سرویس علم و تکنولوژی:
اگر شما یا فرزندتان جزو داوطلبانی هستید که آرزوی معلم شدن دارید و نگران تغییرات ناگهانی در فرآیند پذیرش هستید، این خبر را با دقت بخوانید. پس از ماهها گمانهزنی درباره احتمال ادغام کنکور سراسری با آزمون اختصاصی پذیرش دانشجو معلمان، سرانجام تصمیم نهایی اعلام شد. منابع آگاه از سازمان سنجش آموزش کشور خبر میدهند که طرح ادغام این دو آزمون به طور کامل منتفی شده است و فرآیند پذیرش دانشگاه فرهنگیان و دانشگاه تربیت دبیر شهید رجایی امسال نیز مانند سال قبل برگزار خواهد شد. این تصمیم پس از بررسیهای کارشناسی و در نظر گرفتن شرایط خاص داوطلبان و تفاوت ماهوی اهداف دو آزمون اتخاذ شده است.
به این ترتیب، داوطلبانی که قصد ورود به دانشگاه فرهنگیان و تربیت معلم را دارند، همچنان باید در «آزمون اختصاصی پذیرش دانشجو – معلم» شرکت کنند و نیازی به ثبتنام در کنکور سراسری ندارند. همچنین دانشآموزانی که قصد ادامه تحصیل در سایر رشتههای دانشگاهی را دارند، صرفاً در کنکور سراسری ثبتنام کرده و بر اساس نتیجه آن پذیرش میشوند.
این تفکیک، به گفته کارشناسان، به دلیل تفاوت در اهداف ارزیابی است؛ چراکه آزمون فرهنگیان علاوه بر سنجش دانش تحصیلی، به بررسی صلاحیتهای معلمی و شایستگیهای اخلاقی و تربیتی داوطلبان نیز میپردازد. در گزارش پیش رو، جزئیات کامل این تصمیم، تفاوتهای دو آزمون، شرایط ثبتنام و نکات مهم برای داوطلبان را برای شما مخاطبان عزیز تشریح خواهیم کرد.
جزئیات تصمیم منتفی شدن ادغام آزمونها
طرح ادغام کنکور سراسری و آزمون اختصاصی دانشجو معلمان که از چند ماه پیش در محافل آموزشی و رسانهای مطرح شده بود، سرانجام با تصمیم نهایی سازمان سنجش و وزارت آموزش و پرورش منتفی شد. این طرح که قرار بود فرآیند پذیرش دانشجو معلمان را سادهتر کند و از موازیکاریهای اداری بکاهد، با مخالفتهای کارشناسی متعددی روبرو شد. مهمترین دلیل مخالفت با این طرح، تفاوت فاحش در اهداف و شاخصهای ارزیابی دو آزمون است.
کنکور سراسری صرفاً بر سنجش دانش تحصیلی داوطلبان در دروس تخصصی و عمومی متمرکز است، در حالی که آزمون اختصاصی فرهنگیان افزون بر دانش تحصیلی، به بررسی «صلاحیتهای معلمی» شامل شایستگیهای اخلاقی، تربیتی، روانشناختی و ارتباطی داوطلبان میپردازد. کارشناسان حوزه آموزش معتقدند که ادغام این دو آزمون به معنای نادیده گرفتن بخش مهمی از فرآیند ارزیابی شایستگیهای معلمی بود. به همین دلیل، سازمان سنجش پس از بررسیهای دقیق به این نتیجه رسید که برگزاری آزمون جداگانه برای پذیرش دانشجو معلمان، کیفیت گزینش نیروی انسانی برای نظام آموزشی کشور را تضمین میکند.
تفاوتهای کلیدی دو آزمون و اهداف هر یک
- آزمون اختصاصی پذیرش دانشجو – معلم که به اختصار «کنکور فرهنگیان» نیز نامیده میشود، تفاوتهای بنیادین با کنکور سراسری دارد:
نخستین تفاوت در محتوای آزمون است. کنکور سراسری شامل سؤالات تخصصی هر گروه آزمایشی (ریاضی، تجربی، انسانی، هنر و زبان) میشود، اما آزمون فرهنگیان علاوه بر دروس عمومی و تخصصی مرتبط با رشته مورد نظر، شامل سنجش هوش و استعداد معلمی و همچنین ارزیابی مهارتهای ارتباطی و روانشناختی است.
- دومین تفاوت مهم، وجود مراحل «مصاحبه تخصصی» و «بررسی صلاحیتهای عمومی» در فرآیند پذیرش فرهنگیان است. داوطلبانی که حدنصاب نمره لازم را در آزمون کتبی کسب کنند، به مرحله مصاحبه دعوت میشوند. در این مصاحبه، عواملی مانند تعهد به شغل معلمی، اخلاق و رفتار نیکو، سلامت روان، توانایی برقراری ارتباط مؤثر، فن بیان مناسب و کنترل هیجانات مورد ارزیابی قرار میگیرد. این در حالی است که کنکور سراسری چنین مراحل کیفیای ندارد.
- سومین تفاوت، شرط سنی برای داوطلبان فرهنگیان است. طبق آخرین مصوبات، حداکثر سن مجاز برای ثبتنام در دانشگاه فرهنگیان ۳۰ سال تمام است. همچنین کسب حداقل معدل کل ۱۴ در دوره متوسطه دوم و موفقیت در معاینات پزشکی از دیگر شرایط اختصاصی پذیرش در این دانشگاه محسوب میشود. این شرایط در کنکور سراسری برای سایر رشتهها وجود ندارد.
وضعیت ثبتنام و زمان برگزاری آزمون فرهنگیان در سال ۱۴۰۵
بر اساس اطلاعیههای منتشر شده، ثبتنام برای آزمون اختصاصی پذیرش دانشجو – معلم در دانشگاه فرهنگیان و دانشگاه تربیت دبیر شهید رجایی برای سال ۱۴۰۵، در اواخر اردیبهشت ماه آغاز شده است. داوطلبان میتوانند با مراجعه به سایت سازمان سنجش آموزش کشور به نشانی sanjesh.org نسبت به ثبتنام اقدام کنند. نکته مهم برای داوطلبان این است که شرایط ثبتنام در دانشگاه فرهنگیان نسبت به سال گذشته تغییرات جزئی داشته است. مهمترین تغییر، افزایش سقف سنی از ۲۴ به ۳۰ سال است که به داوطلبان بیشتری اجازه میدهد در این آزمون شرکت کنند. همچنین شرط معدل برای داوطلبان آزاد حذف شده است و ملاک اصلی، کسب حداقل تراز ۵۰۰۰ در آزمون کتبی و موفقیت در مصاحبه تخصصی است. متقاضیانی که شاغل رسمی یا پیمانی آموزش و پرورش هستند، باید علاوه بر شرایط عمومی، حکم کارگزینی خود را در زمان ثبتنام ارائه دهند و موافقت کتبی اداره آموزش و پرورش محل خدمت خود را برای ادامه تحصیل اخذ کنند. این داوطلبان مجاز به انتخاب رشتههای ویژه فرهنگیان شاغل هستند.
تأثیر شرایط جنگی بر زمان برگزاری آزمونها
لازم به ذکر است که برگزاری آزمونهای نهایی و کنکور سراسری در سال ۱۴۰۵ تحت تأثیر شرایط جنگ تحمیمی سوم قرار گرفته است. بر اساس مصوبات شورای عالی امنیت ملی، برگزاری آزمونهای نهایی پایههای یازدهم و دوازدهم به برقراری شرایط آرامش مشروط شده است. طبق برنامهریزیهای انجام شده، آزمونهای نهایی ۱۵ روز پس از اعلام وضعیت آرامش توسط شورای عالی امنیت ملی برگزار خواهد شد و ۱۵ روز پس از آن، کنکور سراسری برگزار میشود. با این حال، وضعیت آزمون اختصاصی فرهنگیان تاکنون جداگانه اعلام نشده و احتمالاً هماهنگ با کنکور سراسری یا با فاصله زمانی کمی از آن برگزار خواهد شد. به داوطلبان توصیه میشود آخرین اخبار را از طریق سایت سازمان سنجش و رسانههای رسمی دنبال کنند. در صورت ادامه شرایط جنگی، احتمال به تعویق افتادن هر دو آزمون وجود دارد و سازمان سنجش در این مورد اطلاعرسانی خواهد کرد.
توصیههای مهم به داوطلبان و بررسی مزایای شغل معلمی
برای داوطلبانی که قصد ورود به دانشگاه فرهنگیان را دارند، توجه به چند نکته ضروریست:
- نخست، با توجه به اینکه پذیرش نهایی منوط به موفقیت در مصاحبه تخصصی است، تنها کسب نمره بالا در آزمون کتبی کافی نیست. داوطلبان باید از هماکنون خود را برای مصاحبه آماده کنند؛ عواملی مانند پوشش مناسب، اطلاعات کافی از شغل معلمی، مهارتهای ارتباطی، فن بیان قوی، کنترل استرس و آشنایی با سؤالات متداول مصاحبه از مهمترین معیارهای ارزیابی در این مرحله هستند.
- دومین توصیه، توجه به اصل «بومیگزینی» است. داوطلبان بر اساس محل تحصیل خود در سه سال آخر دبیرستان، به استان مشخصی تعلق دارند و عمدتاً در همان استان پذیرش میشوند. بنابراین در انتخاب کد رشته محل، باید به این موضوع توجه ویژه داشته باشند.
- سوم، شغل معلمی علاوه بر مزایای معنوی، از مزایای مادی قابل توجهی نیز برخوردار است. با اجرای قانون رتبهبندی معلمان، حقوق و مزایای این قشر بهبود چشمگیری یافته است. همچنین بازنشستگی پس از ۳۰ سال خدمت با حقوق مناسب، از دیگر مزایای این شغل محسوب میشود.
در نهایت، داوطلبان باید توجه داشته باشند که دانشگاه فرهنگیان هر ساله داوطلبان زیادی دارد و رقابت برای ورود به آن بسیار سنگین است. برنامهریزی دقیق برای مطالعه، شرکت در کلاسهای آمادگی آزمون و تمرین برای مصاحبه، شانس قبولی را به طور قابل توجهی افزایش میدهد.