آسیانیوز ایران؛ سرویس اجتماعی:
سازمان هواشناسی کشور با صدور هشدارهای سطح نارنجی و زرد، از تشدید فعالیت سامانه بارشی در گستره وسیعی از کشور خبر داد. این سامانه از امروز یکشنبه ۱۷ خرداد فعال شده و تا روز چهارشنبه ۲۰ خرداد ادامه خواهد داشت. صادق ضیائیان، رئیس مرکز ملی پیشبینی و مدیریت بحران مخاطرات وضع هوا، در گفتگو با خبرنگار مهر، جزئیات این سامانه بارشی را تشریح کرد. بر این اساس، امروز در برخی مناطق شمالغرب، استانهای ساحلی دریای خزر و دامنههای جنوبی البرز، شاهد افزایش ابر، رگبار و رعدوبرق و وزش باد شدید خواهیم بود. بیشترين شدت بارشها (هشدار سطح نارنجی) برای امروز در شش استان آذربایجان غربی، آذربایجان شرقی، اردبیل، زنجان، قزوین و نیمه شمالی و شرقی کردستان پیشبینی میشود. در این مناطق، علاوه بر رگبار و رعدوبرق، وزش باد شدید موقت و بارش تگرگ نیز دور از انتظار نیست.
هشدار سطح زرد نیز برای ۱۷ استان صادر شده است. استانهای همدان، کردستان، کرمانشاه، مرکزی، گیلان، مازندران، البرز، قم، تهران و ارتفاعات سمنان و گلستان امروز تحت تأثیر رگبار، رعدوبرق و وزش باد شدید قرار خواهند گرفت. فردا دوشنبه ۱۸ خرداد، سامانه بارشی به سمت شمالشرق حرکت میکند و خراسان شمالی، گلستان، شمال خراسان رضوی، اردبیل، آذربایجان شرقی و ارتفاعات سمنان و مازندران را تحت تأثیر قرار میدهد.
روز سهشنبه ۱۹ خرداد، استانهای اردبیل، آذربایجان شرقی و غربی، ارتفاعات گیلان و مازندران، زنجان، قزوین، البرز، تهران و سمنان درگیر رگبار و رعدوبرق خواهند شد. روز چهارشنبه ۲۰ خرداد نیز آذربایجان شرقی و غربی، شمال سمنان، ارتفاعات مازندران، خراسان شمالی و نیمه شمالی خراسان رضوی شاهد ادامه بارشها خواهند بود. در تهران امروز آسمان کمی ابری است اما از بعدازظهر افزایش ابر، وزش باد شدید و گردوخاک همراه با احتمال رگبار و رعدوبرق پیشبینی میشود. بیشینه دمای پایتخت ۳۳ درجه و کمینه دما ۲۴ درجه سانتیگراد خواهد بود.
تحلیل سامانه بارشی و مناطق تحت تأثیر (هشدار نارنجی و زرد)
سازمان هواشناسی برای امروز دو سطح هشدار صادر کرده است. هشدار سطح نارنجی که بالاترین سطح هشدار در این گزارش است، برای شش استان شمالغرب و غرب کشور صادر شده: آذربایجان غربی، آذربایجان شرقی، اردبیل، زنجان، قزوین و نیمه شمالی و شرقی کردستان. هشدار نارنجی به معنای مخاطرات شدید و تأثیرگذار است و احتمال خسارت در این مناطق بالا میرود. مردم این استانها باید مراقب رگبارهای شدید، رعدوبرق، وزش بادهای تند و به ویژه بارش تگرگ باشند که میتواند به محصولات کشاورزی و تأسیسات خسارت وارد کند.
هشدار سطح زرد (که پایینترین سطح هشدار است اما همچنان قابل توجه) برای ۱۷ استان صادر شده است. این استانها شامل همدان، کردستان (بخشهایی که مشمول هشدار نارنجی نشدهاند)، نیمه شمالی کرمانشاه و مرکزی، گیلان، مازندران، البرز، قم، تهران و ارتفاعات استانهای سمنان و گلستان هستند. در این مناطق نیز رگبار، رعدوبرق و وزش باد شدید پیشبینی میشود، اما شدت و احتمال خسارت نسبت به مناطق تحت هشدار نارنجی کمتر است.
تفاوت اصلی بین دو سطح هشدار در میزان پایداری و شدت سامانه است. در مناطق تحت هشدار نارنجی، احتمال تشکیل ابرهای کومولونیمبوس (ابرهای بارانزای عمودی) بیشتر است و این ابرها میتوانند در مدت کوتاهی حجم بالایی بارش (گاهی بیش از ۳۰ میلیمتر در ساعت) و تگرگهای درشت تولید کنند. در مناطق تحت هشدار زرد، بارشها معمولاً پراکندهتر و با شدت کمتر هستند.
پیشبینی روزهای دوشنبه تا چهارشنبه؛ حرکت سامانه به سمت شمالشرق
سامانه بارشی امروز در شمالغرب و غرب متمرکز است، اما از فردا دوشنبه ۱۸ خرداد به سمت شمالشرق کشور حرکت میکند. بر اساس پیشبینی ضیائیان، فردا استانهای خراسان شمالی، گلستان، شمال خراسان رضوی، اردبیل، آذربایجان شرقی و همچنین دامنهها و ارتفاعات استانهای سمنان و مازندران تحت تأثیر این سامانه قرار خواهند گرفت. این حرکت تدریجی نشان میدهد که سامانه از غرب به شرق در حال جابهجایی است.
روز سهشنبه ۱۹ خرداد، دامنه فعالیت سامانه کمی کوچکتر میشود و عمدتاً متمرکز بر شمالغرب و ارتفاعات البرز خواهد بود. استانهای اردبیل، آذربایجان شرقی، نیمه شمالی آذربایجان غربی، ارتفاعات گیلان و مازندران، زنجان، قزوین، البرز، تهران و سمنان در این روز درگیر رگبار و رعدوبرق خواهند شد. یعنی ساکنان تهران و البرز نیز باید برای روز سهشنبه آماده باشند.
روز چهارشنبه ۲۰ خرداد، آخرین روز فعالیت این سامانه است و بارشها عمدتاً در شمال شرق و شمالغرب متمرکز میشود. آذربایجان شرقی، آذربایجان غربی، شمال سمنان، ارتفاعات مازندران، خراسان شمالی و نیمه شمالی خراسان رضوی روز چهارشنبه شاهد رگبار و رعدوبرق خواهند بود. از روز پنجشنبه به بعد، انتظار میرود این سامانه از کشور خارج شود و جو نسبتاً پایداری در بیشتر مناطق حاکم گردد.
مخاطرات جانبی؛ وزش باد شدید و خیزش گردوخاک
علاوه بر بارش و رعدوبرق، یکی دیگر از مخاطرات مهم این سامانه، وزش باد شدید و خیزش گردوخاک است. ضیائیان تأکید کرده است که امروز در برخی مناطق شمالشرق، شرق، جنوبغرب، غرب، مرکز و استانهای واقع در دامنههای جنوبی البرز، وزش باد نسبتاً شدید تا شدید و در مناطق مستعد، خیزش گردوخاک پیشبینی میشود. این پدیده فردا در برخی مناطق نیمهشرقی، جنوب و مرکز کشور و روزهای سهشنبه و چهارشنبه در بخشهایی از شرق، شمالشرق، مرکز و جنوب کشور ادامه خواهد یافت. وزش باد شدید دو دسته مخاطره ایجاد میکند:
- مخاطره اول، خیزش گردوخاک و کاهش کیفیت هوا و شعاع دید است. این پدیده برای بیماران تنفسی، سالمندان و کودکان بسیار خطرناک است و همچنین میتواند دید رانندگان را در جادهها کاهش دهد و احتمال تصادف را افزایش دهد. مناطقی که در مجاورت کویر یا کانونهای گردوغبار قرار دارند (مانند برخی مناطق شرق، مرکز و جنوب کشور) بیشتر در معرض این خطر هستند.
- مخاطره دوم، خسارت فیزیکی ناشی از باد شدید است. وزش باد با سرعت بیش از ۶۰ تا ۷۰ کیلومتر بر ساعت میتواند به سازههای موقت (داربستها، تابلوهای تبلیغاتی)، گلخانهها، درختان کهنسال و حتی برق و دکلهای مخابراتی خسارت وارد کند. بنابراین توصیه میشود شهروندان از توقف در کنار درختان فرسوده و سازههای ناتمام خودداری کرده و نسبت به استحکام سازههای موقت اطمینان حاصل کنند.
وضعیت هوای تهران؛ رگبار، رعدوبرق و باد شدید
ساکنان پایتخت نیز از امروز تحت تأثیر این سامانه قرار خواهند گرفت. بر اساس پیشبینی ضیائیان، امروز آسمان تهران کمی ابری است، اما از بعدازظهر افزایش ابر، گاهی وزش باد شدید و گردوخاک به همراه احتمال رگبار و رعدوبرق رخ خواهد داد. این الگو (رگبار و رعدوبرق در ساعات بعدازظهر) بسیار شبیه به شرایط جوی تابستانه است که معمولاً در مناطق کوهپایهای رخ میدهد.
دمای هوای تهران امروز بین ۲۴ درجه (کمینه) و ۳۳ درجه (بیشینه) در نوسان خواهد بود. این دما نسبت به روزهای گذشته نسبتاً بالاست و نشان میدهد که هوای گرمی در سطح شهر حاکم است. گرمای سطح زمین، همراه با رطوبتی که از سمت شمال و شمالغرب به سمت تهران میآید، میتواند شرایط را برای تشکیل ابرهای همرفتی و رگبارهای بعدازظهر فراهم کند. به شهروندان تهرانی توصیه میشود در ساعات بعدازظهر و اوایل شب (زمان اوج فعالیت سامانه) از تردد غیرضروری در فضاهای باز خودداری کنند. در صورت وقوع رعدوبرق، از ایستادن زیر درختان بلند و نزدیکی به دکلهای برق و فلزی پرهیز کنید. همچنین رانندگان باید در معابر، به ویژه بزرگراهها، به دلیل احتمال بارش ناگهانی و لغزندگی سطح جاده، سرعت مطمئنه را رعایت کرده و فاصله طولی ایمن را حفظ کنند.
توصیههای ایمنی برای شهروندان و مسئولان
با توجه به صدور هشدارهای نارنجی و زرد، سازمان هواشناسی و مدیریت بحران کشور توصیههای متعددی را به شهروندان و دستگاههای اجرایی ارائه کرده است. به شهروندان توصیه میشود از هرگونه تردد و توقف در حاشیه رودخانهها و مسیلها خودداری کنند، زیرا احتمال وقوع روانآب و سیلابی شدن مسیلها در پی رگبارهای شدید وجود دارد. کوهنوردان و طبیعتگردان نیز باید برنامه صعود خود را لغو کنند و از قرار گرفتن در ارتفاعات در زمان رعدوبرق بپرهیزند. به کشاورزان و باغداران توصیه میشود نسبت به محافظت از محصولات خود در برابر بارش تگرگ اقدام کنند. پوشش گلخانهها، جمعآوری محصولات رسیده و اطمینان از استحکام سازههای کشاورزی از جمله این اقدامات است. همچنین دامداران باید از چرای دام در مناطق مرتفع و حاشیه مسیلها در زمان بارش خودداری کنند.
دستگاههای اجرایی از جمله شهرداریها، راهداری و هلال احمر نیز باید در حالت آمادهباش قرار گیرند. پاکسازی دهانه پلها، لایروبی کانالها و آبروها، آمادگی تیمهای امدادی و اطلاعرسانی به موقع به مردم از جمله اقداماتی است که باید انجام شود. مسافران نیز قبل از سفر، حتماً وضعیت جادهها و شرایط جوی مقصد خود را از طریق سامانههای اطلاعرسانی استعلام کنند و در صورت لزوم، سفر خود را به روز دیگری موکول نمایند.