آسیانیوز ایران؛ سرویس علم و تکنولوژی:
اپل دیشب در رویداد سالانه توسعهدهندگان خود (WWDC 2026) از جدیدترین نسخه سیستمعامل موبایل خود یعنی iOS 27 رونمایی کرد. این رویداد که در مرکز همایشهای اپل پارک برگزار شد، میزبان هزاران توسعهدهنده از سراسر جهان بود. مهمترین خبر برای کاربران آیفون، اعلام لیست دستگاههای پشتیبانیکننده از این نسخه بود. بر اساس اعلام اپل، iOS 27 برای آیفون ۱۱ تا جدیدترین سری آیفون ۱۷ منتشر خواهد شد. اپل تأکید کرده است که با بهینهسازی بخش پردازشی سیستمعامل، عملکرد گوشیهای قدیمیتر (مانند آیفون ۱۱ و ۱۲) نیز روانتر از قبل خواهد شد. این خبر خوشی برای کاربرانی است که هنوز از دستگاههای چند سال پیش استفاده میکنند. فهرست رسمی پشتیبانی شامل تمامی مدلهای سری آیفون ۱۷ (پرو مکس، پرو، ایر، ۱۷ و ۱۷ای)، سری آیفون ۱۶، ۱۵، ۱۴، ۱۳، ۱۲ و ۱۱ است. همچنین آیفون SE نسل دوم و مدلهای جدیدتر نیز در این لیست قرار دارند.
طراحی «لیکوئید گلس» (حالت شیشه مایع) در iOS 27 تغییرات قابل توجهی داشته است. آیکونها بازطراحی شدهاند، ویجتها بزرگتر و کاربردیتر شدهاند و کاربران میتوانند میزان شفافیت رابط کاربری را به دلخواه تنظیم کنند. یکی از مهمترین قابلیتهای جدید، امکان ثبت تصاویر پانورامای سهبعدی است. این تصاویر را میتوان در هدست ویژن پرو (Vision Pro) اپل مشاهده کرد. همچنین اکولایزر داخلی برای تنظیم دقیق صدای ایرپادها به این نسخه اضافه شده است. سیری در این نسخه دستخوش تحولی بزرگ شده است. دستیار صوتی اپل با نام جدید «سیری ایآی» (Siri AI) از ترکیب مدل زبانی اختصاصی اپل و جمینای گوگل استفاده میکند. این نسخه میتواند محتوای روی صفحه را تشخیص دهد و مکالمات طبیعیتری با کاربر داشته باشد. جستجوی اسپاتلایت با سرعت و دقت بیشتری محتوای داخل فایلها را پیدا میکند. بخش کنترل والدین نیز ارتقا یافته و پیامرسان اپل میتواند تصاویر و ویدئوهای خشونتآمیز را به صورت خودکار مسدود کند. صدای سیری نیز انسانیتر شده و در حالت دوربین میتواند محیط اطراف را تحلیل کند.
تحلیل لیست دستگاههای پشتیبانیکننده و پایان پشتیبانی از آیفونهای قدیمیتر
با اعلام رسمی اپل، پشتیبانی از iOS 27 از سری آیفون ۱۱ (۲۰۱۹) به بعد آغاز میشود. این یعنی آیفون ایکساس (۲۰۱۸)، آیفون ایکسآر (۲۰۱۸) و آیفون ایکس (۲۰۱۷) دیگر آپدیت iOS 27 را دریافت نخواهند کرد. این یک الگوی معمول از سوی اپل است: پس از حدود ۷ تا ۸ سال، پشتیبانی از یک مدل قطع میشود. آیفون ایکساس و ایکسآر که در سال ۲۰۱۸ عرضه شدند، پس از ۸ سال (۲۰۱۸ تا ۲۰۲۶) دیگر پشتیبانی نمیشوند. نکته قابل توجه، پشتیبانی از آیفون ۱۱ (با وجود اینکه این دستگاه در سال ۲۰۲۶ حدود ۷ ساله میشود) و همچنین آیفون SE نسل دوم (۲۰۲۰) است. اپل معمولاً از مدلهای SE مدت بیشتری پشتیبانی میکند، زیرا این مدلها پردازنده قدرتمندی دارند (نسل دوم SE از پردازنده A13 استفاده میکند که همان پردازنده آیفون ۱۱ است). بنابراین، دارندگان آیفون SE نسل دوم حداقل تا دو سال آینده نیز آپدیت دریافت خواهند کرد. بهینهسازی بخش پردازشی که اپل به آن اشاره کرده، بسیار مهم است. در سالهای اخیر، برخی کاربران از سنگینشدن نسخههای جدید iOS روی دستگاههای قدیمی شکایت داشتند. اپل با این بهینهسازی، تلاش دارد تجربه کاربری روانتری را روی آیفون ۱۱ و ۱۲ ارائه دهد. این کار از طریق کاهش مصرف حافظه (رم) و بهینهسازی فراخوانیهای هسته (Kernel) انجام میشود.
تغییرات طراحی و رابط کاربری (لیکوئید گلس و ویجتها)
iOS 27 تغییرات قابل توجهی در ظاهر و احساس رابط کاربری ایجاد کرده است. طراحی «لیکوئید گلس» که اولین بار در iOS 7 معرفی شد، حالا دستخوش تحول شده است. آیکونها بازطراحی شدهاند و حالا ظاهری سهبعدیتر و شفافتر دارند. گوشههای گرد آیکونها کمتر شده و به شکل مربعهایی با انحنای ملایم درآمده است. همچنین انیمیشنهای باز و بسته شدن برنامهها نرمتر و سریعتر شده است. ویجتها (ابزارکها) بزرگتر و تعاملیتر شدهاند. در نسخههای قبلی، ویجتها عمدتاً نمایشگر اطلاعات بودند (مانند ویجت آب و هوا که فقط دما را نشان میداد). اما در iOS 27، کاربران میتوانند مستقیماً با ویجتها تعامل داشته باشند. مثلاً از روی ویجت موسیقی، آهنگ را تغییر دهند یا از روی ویجت یادداشتها، یک یادداشت جدید ایجاد کنند. همچنین کاربران میتوانند میزان شفافیت (ترنسپرنسی) پسزمینه ویجتها را تنظیم کنند تا با کاغذدیواری (والپیپر) هماهنگ شود.
صفحه اصلی (هوم اسکرین) نیز تغییر کرده است. کاربران حالا میتوانند آیکونهای برنامهها را در هر جایی از صفحه قرار دهند (دیگر محدود به شبکه نیستند). همچنین میتوانند اندازه آیکونها را کوچک یا بزرگ کنند. این تغییرات، iOS را به اندروید شبیهتر کرده است، اما همچنان با حفظ سادگی و مینیمالیسم طراحی اپل. اضافه شدن اکولایزر داخلی برای تنظیم دقیق صدای ایرپادها نیز یک قابلیت خوشایند برای علاقهمندان به موسیقی است.
تحول بزرگ سیری؛ تولد سیریAI
بزرگترین تحول iOS 27، تغییرات بنیادین در دستیار صوتی اپل، سیری، است. اپل نام آن را به «سیری ایآی» (Siri AI) تغییر داده است. سیری ایآی از ترکیب دو مدل زبانی بزرگ استفاده میکند: مدل اختصاصی اپل (که روی گوشی به صورت آفلاین اجرا میشود) و جمینای گوگل (که به صورت ابری و آنلاین است). این ترکیب باعث میشود سیری هم سریع باشد (کارهای ساده به صورت محلی انجام شوند) و هم هوشمند (کارهای پیچیده به سرورهای گوگل ارسال شوند). قابلیت تشخیص محتوای روی صفحه یکی از چشمگیرترین ویژگیهای سیری ایآی است. وقتی در حال خواندن یک مقاله یا وبسایت هستید، میتوانید بگویید «سلام سیری، خلاصه این متن را برایم بنویس» یا «این مقاله را برایم ترجمه کن». سیری محتوای صفحه را میخواند، پردازش میکند و نتیجه را به شما نشان میدهد. همچنین میتوانید از روی عکس یا ویدیو، از سیری بپرسید «این چه خودرویی است؟» یا «این مکان کجاست؟» و سیری با استفاده از هوش مصنوعی به شما پاسخ میدهد.
صدای سیری نیز انسانیتر شده است. اپل از مدلهای تولید صدای پیشرفته (TTS) استفاده کرده که تن صدا، مکثها و آهنگ کلام را بسیار طبیعیتر از قبل کرده است. دیگر صدای رباتیک سیری را نخواهید شنید. همچنین سیری میتواند مکالمات طولانی و چندمرحلهای را دنبال کند. مثلاً میگویید «به ماریا پیام بده بگو ساعت ۸ میرسم». سیری میپرسد «آیا میخواهی مکان را هم اضافه کنم؟». شما میگویید «بله، رستوران ایتالیایی نزدیک خانه من». و سیری تمام این مکالمه را دنبال میکند.
قابلیتهای جدید برای ویژن پرو و اکوسیستم اپل
یکی دیگر از قابلیتهای مهم iOS 27، امکان ثبت تصاویر پانورامای سهبعدی (Spatial Panorama) است. این تصاویر با استفاده از دو لنز دوربین اصلی (واید و اولترا واید) به صورت همزمان ثبت میشوند و یک تصویر سهبعدی با عمق میدان ایجاد میکنند. کاربرانی که هدست ویژن پرو دارند، میتوانند این تصاویر را با کیفیت سینمایی و حس حضور تماشا کنند. همچنین میتوانند این تصاویر را با دیگر کاربران ویژن پرو به اشتراک بگذارند. این قابلیت، گامی دیگر به سمت یکپارچگی بیشتر اکوسیستم اپل است. اپل میخواهد کاربران آیفون را تشویق کند تا به سراغ ویژن پرو (که هنوز فروش بالایی ندارد) بروند. اگر کاربران بدانند که عکسهای سهبعدی جذابی با آیفون خود میتوانند بگیرند و بعداً روی ویژن پرو تماشا کنند، انگیزه بیشتری برای خرید این هدست گرانقیمت پیدا میکنند. انتظار میرود آیفون ۱۷ پرو و پرو مکس بهترین کیفیت ثبت پانورامای سهبعدی را داشته باشند. اکولایزر داخلی برای تنظیم دقیق صدای ایرپادها نیز یک قابلیت حرفهای است. کاربران میتوانند فرکانسهای باس، میدرنج و تریبل را به صورت دستی تنظیم کنند و یک پروفایل صوتی شخصیسازی شده برای خود بسازند. این قابلیت برای نوازندگان، مهندسان صدا و شنوندگان حرفهای موسیقی بسیار کاربردی است. همچنین میتوان پروفایلهای از پیش تنظیم شده (مثل راک، جاز، کلاسیک) را انتخاب کرد.
امنیت، کنترل والدین و بهبود جستجو
بخش کنترل والدین در iOS 27 ارتقای قابل توجهی یافته است. حالا والدین میتوانند محدودیتهای دقیقتری روی محتوای قابل دسترسی برای کودکان اعمال کنند. مهمترین ویژگی جدید، مسدودسازی خودکار تصاویر و ویدئوهای خشونتآمیز در پیامرسان اپل (iMessage) است. هوش مصنوعی روی دستگاه، محتوای تصاویر و ویدیوهای دریافتی را تحلیل میکند و در صورت تشخیص خشونت آشکار (مانند صحنههای خونین، شکنجه یا مرگ)، آن را به طور خودکار محو (بلور) میکند و به کودک هشدار میدهد. والدین نیز نوتیفیکیشن دریافت میکنند و میتوانند تصمیم بگیرند که محتوا را باز کنند یا نه. این قابلیت در مقایسه با روشهای قبلی (که فقط بر اساس لیست سیاه یا گزارش والدین عمل میکرد) بسیار پیشرفتهتر است. البته نگرانیهایی درباره «سرمایهداری نظارت» و حریم خصوصی وجود دارد، اما اپل تأکید کرده که همه پردازشها به صورت «روی دستگاه» (on-device) انجام میشود و تصاویر به سرورهای اپل ارسال نمیشوند. همچنین والدین میتوانند این قابلیت را غیرفعال کنند.
جستجوی اسپاتلایت (Spotlight) نیز سریعتر و هوشمندتر شده است. حالا میتوانید داخل فایلهای پیدیاف (PDF)، تصاویر (با استفاده از متن داخل تصاویر - OCR) و حتی یادداشتهای دستی (با استفاده از فناوری شناسایی handwriting) جستجو کنید. اسپاتلایت همچنین نتایج جستجو را بر اساس اولویت و اهمیت دستهبندی میکند: ابتدا برنامهها، سپس فایلها، سپس ایمیلها، سپس نتایج وب و در آخر عکسها و ویدیوها. این بهبودها، اسپاتلایت را به یک ابزار قدرتمند برای مدیریت اطلاعات در گوشی تبدیل میکند.