آسیانیوز ایران؛ سرویس علم و تکنولوژی:
شورای عالی انقلاب فرهنگی و شورای معین آن، امروز سهشنبه ۱۹ خرداد ۱۴۰۵، تصمیمی مهم و تأثیرگذار در خصوص کنکور سراسری اتخاذ کردند. بر اساس این تصمیم، تأثیر معدل پایه یازدهم در نتایج کنکور به صورت «مثبت» اعمال خواهد شد. این خبر در حالی منتشر میشود که پیش از این ابهاماتی در خصوص نحوه تأثیر سوابق تحصیلی پایه یازدهم بر نتیجه نهایی کنکور وجود داشت. برخی منابع غیررسمی اظهارنظرهایی کرده بودند که باعث نگرانی و سردرگمی داوطلبان شده بود.
شورای عالی انقلاب فرهنگی پیش از این در اطلاعیه خود تأکید کرده بود که «تغییر در ضوابط آزمون سراسری تنها در صلاحیت مرجع قانونی مشخص (شورای عالی انقلاب فرهنگی) است و هیچ اظهارنظر غیررسمی در این خصوص اعتبار ندارد.» بر اساس این اطلاعیه، داوطلبان پایه دوازدهم امسال، سوابق تحصیلی پایه یازدهم خود را در سال گذشته طبق تقویم آموزشی ایجاد کردهاند و دادههای معدل این دسته ثبت گردیده است. این یعنی نگرانی این گروه از داوطلبان باید برطرف شود. در خصوص داوطلبانی که فاقد سوابق تحصیلی هستند (مانند دانشآموزان مدارس بزرگسال، آموزش از راه دور و یا داوطلبان آزاد که سالها پیش فارغالتحصیل شدهاند)، شورای عالی انقلاب فرهنگی تأکید کرده است که شرایط و زمانبندی ایجاد سابقه از سال گذشته به صورت رسمی اعلام شده است.
شورا تأکید کرده است که این مسیر از ابتدا شفاف بوده و فرصت مقتضی برای آمادگی فراهم بوده است. بنابراین داوطلبانی که فاقد سابقه هستند، باید بر اساس برنامههای قبلی خود عمل کنند. اما مهمترین بخش خبر، تصمیم جدید شورای معین مبنی بر «مثبت شدن تأثیر معدل پایه یازدهم» است. این تصمیم در واقع یک تغییر مثبت و حمایتی از داوطلبانی است که در پایه یازدهم عملکرد خوبی داشتهاند.
تصمیم جدید شورای معین؛ «مثبت شدن» تأثیر معدل به چه معناست؟
پیش از این، تأثیر سوابق تحصیلی (معدل پایه یازدهم و دوازدهم) در کنکور به صورت «تأثیر قطعی و منفی» اعمال میشد. یعنی اگر داوطلبی نمرات پایینی در امتحانات نهایی داشت، این نمرات به طور مستقیم و منفی در نتیجه نهایی کنکور تأثیر میگذاشت و حتی گاهی باعث میشد داوطلب با وجود نمره کنکور بالا، در رتبه نهایی خود پسرفت کند. اما اکنون شورای معین تصمیم گرفته است که این تأثیر را به «مثبت» تغییر دهد.
تأثیر مثبت به این معناست که سوابق تحصیلی پایه یازدهم فقط در صورت مفید بودن برای داوطلب (یعنی اگر نمرات داوطلب بالاتر از میانگین یا حد نصاب باشد) در نتیجه نهایی لحاظ میشود و در غیر این صورت، تأثیری در نمره و رتبه داوطلب نخواهد داشت. به عبارت دیگر، سوابق تحصیلی دیگر نمیتوانند به ضرر داوطلب تمام شوند. این یک تغییر بسیار مهم و حمایتی است که فشار روانی را از روی داوطلبانی که در پایه یازدهم عملکرد ضعیفی داشتهاند، برمیدارد. این تصمیم همچنین پاسخ به نگرانیهای گسترده داوطلبان و خانوادهها در سالهای اخیر بود. بسیاری معتقد بودند که اعمال تأثیر قطعی و منفی معدل، باعث افزایش استرس و اضطراب در دانشآموزان شده و عدالت آموزشی را خدشهدار کرده است. شورای عالی انقلاب فرهنگی با این تصمیم جدید، نشان داد که به دغدغههای جامعه توجه دارد و در حال اصلاح رویههای قبلی است.
شفافیت در فرآیند و هشدار به منابع غیررسمی
شورای عالی انقلاب فرهنگی پیش از این در اطلاعیه خود به صراحت اعلام کرده بود که تغییر در ضوابط آزمون سراسری تنها در صلاحیت این شوراست و هیچ اظهارنظر غیررسمی (از جمله اظهارات برخی نمایندگان مجلس، مسئولان سابق آموزش و پرورش، یا کانالهای تلگرامی ناشناس) در این خصوص اعتبار ندارد. این هشدار در واکنش به موج شایعات و اخبار ضدونقیضی است که در هفتههای اخیر در فضای مجازی منتشر شده و باعث سردرگمی و نگرانی داوطلبان شده بود.
شورا تأکید کرده است که داوطلبان پایه دوازدهم امسال، سوابق تحصیلی پایه یازدهم خود را در سال گذشته طبق تقویم آموزشی ایجاد کردهاند و دادههای معدل این دسته ثبت گردیده است. این یعنی هیچ ابهامی در مورد نحوه ثبت و استفاده از این نمرات وجود ندارد و سیستم قبلاً آمادهسازی لازم را انجام داده است. پس داوطلبان نباید نگران باشند که مبادا نمرات آنان ثبت نشده یا گم شده باشد. در خصوص داوطلبانی که فاقد سوابق تحصیلی هستند (مانند دانشآموزان مدارس بزرگسال و آموزش از راه دور، یا داوطلبانی که سالها پیش فارغالتحصیل شدهاند)، شورا تأکید کرده است که شرایط و زمانبندی ایجاد سابقه از سال گذشته به صورت رسمی اعلام شده است. این داوطلبان باید به مراجع ذیصلاح (اداره آموزش و پرورش منطقه خود) مراجعه کرده و نسبت به ایجاد سابقه تحصیلی اقدام کنند. این مسیر از ابتدا شفاف بوده و فرصت کافی برای آمادگی فراهم بوده است.
تأثیر این تصمیم بر داوطلبان گروههای مختلف
این تصمیم جدید، تأثیرات متفاوتی بر گروههای مختلف داوطلبان خواهد داشت:
- گروه اول، داوطلبان پایه دوازدهم هستند که در سال گذشته (پایه یازدهم) نمرات خوبی کسب کردهاند. برای این گروه، تصمیم جدید یک خبر فوقالعاده خوش است. نمرات بالای آنان در پایه یازدهم، به عنوان یک «امتیاز مثبت» به نتیجه نهایی کنکور آنان اضافه میشود و میتواند رتبه آنان را چند هزار پله بهبود ببخشد. این یک انگیزه بزرگ برای تلاش بیشتر در پایه دوازدهم و کنکور است.
- گروه دوم، داوطلبان پایه دوازدهم هستند که در سال گذشته (پایه یازدهم) نمرات ضعیفی کسب کردهاند. برای این گروه، تصمیم جدید یک «نجات» است. دیگر نیازی نیست نگران باشند که نمرات ضعیف پایه یازدهم، نتیجه زحمات آنان در پایه دوازدهم و کنکور را خراب کند. زیرا سوابق پایه یازدهم فقط به صورت مثبت اعمال میشود و اگر مفید نباشد (یعنی نمرات پایین باشد)، اصلاً اعمال نمیشود. این یک عدالت بزرگ در حق این داوطلبان است.
- گروه سوم، داوطلبان فاقد سابقه تحصیلی (بزرگسالان، آزاد و...) هستند. این گروه نیاز دارند که هر چه سریعتر نسبت به ایجاد سابقه تحصیلی برای پایه یازدهم اقدام کنند. اگر نمرات خوبی کسب کنند، در کنکور مثبت خواهد بود. اگر نمرات ضعیفی کسب کنند، خطری آنان را تهدید نمیکند (چون تأثیر مثبت است). بنابراین هیچ بهانهای برای عدم اقدام وجود ندارد. این داوطلبان باید با مراجعه به آموزش و پرورش منطقه خود، از مهلت باقی مانده استفاده کنند.
واکنشها و اهمیت تصمیم در آستانه کنکور
تصمیم شورای معین، با واکنشهای مثبت گستردهای از سوی جامعه آموزشی، مشاوران تحصیلی، داوطلبان و خانوادههای آنان مواجه شده است. بسیاری از کارشناسان آموزشی این تصمیم را «شجاعانه» و «به موقع» توصیف کردهاند. به اعتقاد آنان، این تصمیم تا حد زیادی عدالت آموزشی را برقرار میکند و فشار روانی و استرس ناشی از «تأثیر منفی معدل» را کاهش میدهد. داوطلبان از این به بعد میتوانند با آرامش بیشتری روی مطالعه برای کنکور متمرکز شوند.
مشاوران تحصیلی نیز تأکید کردهاند که این تصمیم، اهمیت امتحانات نهایی پایه دوازدهم را کاهش نمیدهد. امتحانات نهایی پایه دوازدهم همچنان به صورت «تأثیر قطعی و مثبت» (همانند قبل) اعمال میشوند. بنابراین داوطلبان نباید تصور کنند که دیگر نیازی به تلاش در پایه دوازدهم نیست. نمرات پایه دوازدهم از اهمیت بسیار بالایی برخوردار هستند و همچنان به نفع داوطلب در نتیجه کنکور لحاظ میشوند. فقط نمرات پایه یازدهم هستند که دیگر «منفی» نمیشوند. برخی رسانهها و فعالان آموزشی از این تصمیم به عنوان «انقلاب در نظام پذیرش دانشگاهی» یاد کردهاند. هر چند این ادعا قدری اغراقآمیز است، اما بدون تردید این تصمیم یک تغییر اساسی و مثبت در سیاستهای آموزشی کشور محسوب میشود. امید میرود در آینده نیز شاهد تصمیمات مشابه و حمایتکننده از داوطلبان باشیم.
توصیههای فوری به داوطلبان برای روزهای باقی مانده تا کنکور
- نخستین و مهمترین توصیه به داوطلبان: «آرامش خود را حفظ کنید». با این تصمیم جدید، یک نگرانی بزرگ از روی دوش شما برداشته شد. دیگر لازم نیست نگران نمرات پایه یازدهم خود باشید. به جای تمرکز بر گذشته، روی آینده تمرکز کنید. با آرامش خاطر و انگیزه مضاعف به مطالعه ادامه دهید. نمرات پایه دوازدهم و خود کنکور، هنوز تعیینکننده اصلی سرنوشت شما هستند.
- دومین توصیه: «برنامه مطالعه خود را تغییر ندهید». برخی داوطلبان ممکن است تصور کنند که حالا دیگر نیازی به تلاش زیاد نیست. این کاملاً اشتباه است. تأثیر نمرات پایه دوازدهم به صورت قطعی و مثبت است و نمرات کنکور نیز کماکان بیش از ۵۰ درصد نتیجه نهایی را تعیین میکند. پس با همان شدت و انضباط قبلی به مطالعه ادامه دهید. فقط استرس اضافی که ناشی از نگرانی از نمرات پایه یازدهم بود، از شما دور شده است. از این فرصت برای مطالعه بهتر و عمیقتر استفاده کنید.
- سومین توصیه: «اخبار را فقط از منابع رسمی دنبال کنید». شورای عالی انقلاب فرهنگی تأکید کرده است که تغییر در ضوابط آزمون سراسری تنها در صلاحیت این شورا است و هیچ اظهارنظر غیررسمی در این خصوص اعتبار ندارد. بنابراین به هیچ وجه به شایعات در کانالهای تلگرامی، اینستاگرامی، ایکس و یا اظهارات افراد غیرمسئول در رسانهها توجه نکنید. تنها خبرگزاریهای رسمی و سایت شورای عالی انقلاب فرهنگی را رصد کنید. تمرکز خود را بر روی مطالعه بگذارید و اجازه ندهید اخبار کذب، آرامش شما را بر هم بزنند. موفقیت شما در گرو حفظ آرامش، تلاش مستمر و اعتماد به نفس است.