آسیانیوز ایران؛ سرویس اجتماعی:
هوای گرم و دلانگیز آخر هفته، بار دیگر پای مسافران را به شمال کشور باز کرده است. اما این سفرها بدون حاشیه نیستند. جانشین پلیس راه راهور فراجا از ترافیک سنگین در جاده چالوس و آزادراه تهران-شمال خبر داد. بر اساس اعلام پلیس راه، در محور چالوس، مسیر جنوب به شمال، حد فاصل پل زنگوله تا سیاهبیشه، ترافیک سنگین گزارش شده است. رانندگان در این مسیر باید صبوری و حوصله به خرج دهند. همچنین در آزادراه تهران-شمال در مسیر جنوب به شمال و در محدوده انتهای آزادراه، ترافیک سنگین جریان دارد. این آزادراه که معمولاً روانتر از جاده چالوس است، امروز نیز شلوغ است.
محور هراز نیز از این قضیه مستثنی نیست. در مسیر جنوب به شمال و در محدوده سهراهی چلاو، ترافیک سنگین گزارش شده است. رانندگان باید انتظار توقفهای طولانی و حرکت آرام را داشته باشند. علت اصلی این ترافیکهای سنگین، افزایش حجم سفرهای پایان هفته (پنجشنبه) و همچنین شرایط مساعد جوی (آفتابی و نسبتاً خنک در مناطق شمالی) است. بسیاری از خانوادهها برای فرار از گرمای تهران و سایر شهرهای مرکزی، راهی شمال شدهاند. پلیس راه به رانندگان توصیه میکند که از توقف در شانه خاکی جاده و همچنین از سبقت غیرمجاز که علت اصلی بسیاری از تصادفات در جادههای شمال است، جداً خودداری کنند. همچنین به رانندگان هشدار داده میشود که در صورت احساس خستگی و خوابآلودگی، در اولین پارکینگ بین راهی متوقف شده و استراحت کنند. خستگی، دشمن شماره یک ایمنی در جادههاست. پیشبینی میشود ترافیک سنگین تا اواخر شب (حدود ۲۲ تا ۲۴) ادامه داشته باشد. مسافران اگر امکان دارد، سفر خود را به ساعات خلوتتر (اوایل صبح یا نیمهشب) موکول کنند.
تحلیل نقاط حادثهخیز و گلوگاههای ترافیکی
پل زنگوله تا سیاهبیشه در جاده چالوس، یکی از قدیمیترین و مشهورترین نقاط حادثهخیز این محور است. دلیل آن، «پیچهای تند و متوالی»، «عرض کم جاده» و «نبود شانه ایمن» است. در این محدوده، دو خط رفت و برگشت (یک خط در هر جهت) با دیواره سنگی یا پرتگاه همراه است. هرگونه توقف ناگهانی یا تصادف در این نقطه، منجر به ترافیک سنگین و طولانی میشود. محدوده انتهای آزادراه تهران-شمال (نزدیک به شهرستانک و گچسر) نیز یک گلوگاه ترافیکی طبیعی است. آزادراه به یک جاده دو طرفه (دوطرفه) تبدیل میشود و عرض جاده کاهش مییابد. این تغییر ناگهانی هندسی، باعث کاهش سرعت و تجمع خودروها میشود. پلیس راه معمولاً با نصب علائم هشداردهنده و استقرار نیروهای انتظامی در این نقطه، سعی در مدیریت ترافیک دارد.
سهراهی چلاو در محور هراز نیز یک تقاطع حساس است. این تقاطع، مسیر هراز را به سمت آمل (مرکز استان مازندران) و مسیر فرعی به سمت چلاو و لاریجان (مناطق ییلاقی) متصل میکند. در روزهای پرتردد، خودروهایی که از جاده فرعی وارد میشوند، نظم ترافیک را بر هم میزنند. پلیس راه باید با نصب چراغ راهنمایی موقت یا گسیل مأموران راهنمایی، این تقاطع را مدیریت کند.
مقایسه ترافیک جادههای شمال در روزهای تعطیل
جاده چالوس (کندوان) همواره پرترافیکترین محور شمال در روزهای تعطیل بوده است. دلیل آن، مناظر زیبا (باغات، رودخانه، قله دماوند)، جاذبههای گردشگری (پلور، گزنک، آبشار) و همچنین قدمت تاریخی آن است. با این حال، آزادراه تهران-شمال در سالهای اخیر توانسته بخشی از بار ترافیکی جاده چالوس را کاهش دهد. آزادراه مسیر مستقیمتر، عریضتر و ایمنتر است. محور هراز نیز به دلیل دسترسی به شهرهای پرجمعیت مازندران (آمل، بابل، قائمشهر، ساری) و همچنین جاذبههایی مانند آبشار شاهاندشت و جنگلهای فیروزکوه، همواره شلوغ است. اما هراز معمولاً نسبت به چالوس عریضتر و با پیچهای ملایمتر است و همین امر باعث میشود ترافیک با سرعت بیشتری جریان یابد. نقطه ضعف هراز، تونلهای متعدد است. محور فیروزکوه (تهران-ساری) که بیشترین فاصله را با تهران دارد، معمولاً کمترافیکترین محور شمال در روزهای تعطیل است. اما در سالهای اخیر، با توسعه گردشگری در شرق مازندران (بهشهر، گلوگاه، نکا) و همچنین تکمیل آزادراه حرم تا حرم، ترافیک فیروزکوه نیز افزایش یافته است.
توصیههای عملی به رانندگان برای عبور از ترافیک سنگین
- در ترافیک سنگین، مهمترین اصل «مدیریت خشم و استرس» است. فشار بر روی پدال ترمز و کلاج (در خودروهای دندهای) میتواند باعث خستگی زودرس و گرفتگی عضلات پا شود. رانندگان باید هر ۲ ساعت یک بار توقف کرده و ۱۵ دقیقه پیادهروی کنند تا گردش خون بهبود یابد. موسیقی آرام (بدون ضرب آهنگ تند) و تهویه مطبوع مناسب، به کاهش استرس کمک میکند.
- دومین اصل، «رعایت فاصله طولی ایمن» است. در ترافیک سنگین، بسیاری از رانندگان تصور میکنند که سرعت پایین است، بنابراین فاصله کمی را با خودروی جلویی حفظ میکنند. اما این کار بسیار خطرناک است. با ترمز ناگهانی خودروی جلویی (به دلیل تصادف زنجیرهای)، خودروی عقبی به دلیل فاصله کم، زمانی برای ترمز کردن نخواهد داشت و به خودروی جلو برخورد میکند. حداقل فاصله ایمن، ۲ ثانیه (یا ۳ ثانیه در جادههای بارانی و مهآلود) است.
- سومین اصل، «استفاده صحیح از دنده و کلاچ» است. در خودروهای دندهای، رانندگان باید از رها کردن ناگهانی کلاچ (که باعث لرزش و خاموشی موتور میشود) و همچنین از «نگه داشتن کلاچ در حالت نیمهگیر» که باعث سوختن زودهنگام دیسک و صفحه کلاچ میشود، خودداری کنند. بهتر است در ترافیکهای طولانی، خودرو را در دنده ۱ قرار داده و با تنظیم پدال گاز، به آرامی حرکت کنید.
نقش پلیس راه و راهداری در مدیریت ترافیک
پلیس راه راهور فراجا با استقرار تیمهای گشتی و خودروهای پایش تصویری (دوربینهای کنترل سرعت و سبقت غیرمجاز)، در حال مدیریت ترافیک است. در نقاط حادثهخیز (پل زنگوله، تونل کندوان، سهراهی چلاو)، مأموران پلیس با ایجاد محدودیتهای مقطعی (مثلاً جلوگیری از سبقت) و هدایت خودروها به سمت مسیرهای جایگزین، سعی در روانسازی ترافیک دارند.
سازمان راهداری نیز با اعزام تیمهای راهداری (ماشینآلات سبک و سنگین)، در حال پاکسازی جاده از هرگونه مانع (سنگ، نخاله، خودروهای تصادفی) و همچنین استقرار خودروهای امدادی (جرثقیل و آمبولانس) در نقاط پرتردد است. همچنین نمادهای اطلاعاتی (VMS - Variable Message Signs) روی جاده نصب شده است که اطلاعات لحظهای (مانند زمان تخمینی رسیدن به مقصد و وضعیت ترافیک) را به رانندگان نمایش میدهند. مسافران میتوانند با تماس با سامانه ۱۴۱ (مرکز مدیریت راههای کشور) از آخرین وضعیت ترافیکی جادهها مطلع شوند. همچنین میتوانند از اپلیکیشنهای موبایل (مانند «مسیریاب نشان»، «بلد»، «ویز» و «نشان») استفاده کنند که اطلاعات ترافیک را به صورت لحظهای (Live Traffic) نمایش میدهند. اما توجه داشته باشید که استفاده از تلفن همراه در حین رانندگی (حتی در ترافیک) ممنوع است!
پیشبینی ترافیک در روزهای آینده (جمعه و شنبه)
- با توجه به الگوی سفرهای آخر هفته، پیشبینی میشود که ترافیک سنگین در محورهای شمالی تا اواخر روز جمعه (۲۲ خرداد) ادامه داشته باشد. در روز جمعه، مسیر برگشت (شمال به تهران) شلوغتر خواهد بود، زیرا مسافران برای شروع هفته کاری به پایتخت بازمیگردند. بیشترین تراکم در عصر جمعه (از ساعت ۱۶ تا ۲۲) خواهد بود.
- پلیس راه احتمالاً از ساعت ۱۵ یا ۱۶ روز جمعه، محدودیت یکطرفه را در برخی از محورها (مثلاً ممنوعیت ورود خودروها از آزادراه تهران-شمال به سمت چالوس) اعمال خواهد کرد. مسافران باید این محدودیتها را جدی بگیرند. در غیر این صورت، جریمه میشوند و خودروی آنها تا پایان محدودیت در پارکینگ توقیف میشود.
- به مسافران توصیه میشود که برای بازگشت، ساعات غیر اوج (صبح زود قبل از ۸ صبح یا بعد از نیمهشب) را انتخاب کنند. همچنین اگر سفر آنها ضروری نیست، بهتر است یک روز اضافه در شمال بمانند و روز شنبه (۲۳ خرداد) که ترافیک معمولاً سبکتر است، به تهران بازگردند. رانندگی در ترافیک سنگین و طولانی، به شدت خستهکننده است و خطر تصادف را افزایش میدهد. سفری ایمن و بدون حادثه برای همه مسافران آرزومندیم.