آسیانیوز ایران؛ سرویس سیاسی:
کمتر از هشت ماه تا برگزاری یکی از حساسترین انتخابات ریاستجمهوری اروپا باقی مانده است و همه نگاهها به فرانسه دوخته شده؛ جایی که راستافراطی با چهرهای آشنا، در آستانهی یک پیروزی تاریخی قرار دارد. نظرسنجیهای تازه از پیشتازی چشمگیر مارین لوپن، رهبر حزب «تجمع ملی»، در دور اول انتخابات حکایت دارند؛ او با اختلافی قابل توجه، بالاتر از همه رقبا ایستاده است و بسیاری از تحلیلگران او را جدیترین گزینه برای جانشینی امانوئل مکرون میدانند.
اما بنژامن حداد، وزیر امور اروپایی فرانسه و از چهرههای کلیدی حزب رنسانس (حزب مکرون)، در گفتوگویی اختصاصی با یورونیوز، همه این نظرسنجیها را کنار گذاشته و با اطمینان کامل گفت که مردم فرانسه «بار دیگر افراطگرایی را رد خواهند کرد». او با اشاره به تجربهی انتخابات ۲۰۱۷ و ۲۰۲۲، که در هر دو نوبت لوپن در دور دوم شکست خورد، تأکید کرد که نظرسنجیها در گذشته بارها اشتباه بودهاند و او به آنها اعتماد ندارد. حداد با یادآوری مواضع ضد اروپایی لوپن، از جمله سابقهی حمایت او از «فرگزیت» (خروج فرانسه از اتحادیه اروپا) و همسویی با ولادیمیر پوتین، گفت که مردم فرانسه «عمیقاً اروپایی» هستند و در نهایت به نامزدی که مخالف اتحادیه اروپاست، رأی نخواهند داد.
با این حال، چالش بزرگ پیش روی جبههی میانهرو و مخالفان لوپن، پراکندگی نامزدهاست. حدود ۳۰ چهرهی سیاسی رسماً اعلام نامزدی کردهاند و حداد هشدار داده است که برای جلوگیری از پیروزی لوپن، «باید حول یک نامزد واحد متحد شد». او پیشنهاد کرده است که نامزدی از میان احزاب میانهرو و راست میانه، بتواند همه مخالفان افراطگرایی را گرد هم آورد؛ هرچند که تا امروز، چنین ائتلافی شکل نگرفته است. در این گزارش، ضمن بررسی نظرسنجیها و تحلیل جایگاه لوپن، به استراتژی جبههی مقابل، چالشهای پیش رو و پیشبینیها دربارهی یکی از سرنوشتسازترین انتخابات تاریخ اخیر فرانسه پرداختهایم.
پیشتازی لوپن در نظرسنجیها؛ واقعیت یا زنگ خطر؟
نظرسنجی اخیر موسسه الاب که لوپن را با ۳۴ تا ۳۵.۵ درصد آرا در دور اول پیشبینی کرده، یک زنگ خطر جدی برای جبههی میانهرو و چپ فرانسه به شمار میرود. این رقم، نه تنها نشان از پایگاه رأی ثابت او دارد، بلکه از رشد محبوبیت او در میان قشرهایی که پیشتر به او روی خوش نشان نمیدادند، حکایت میکند. با این حال، تجربهی انتخابات ۲۰۲۲ که در آن مکرون با ۵۹ درصد در برابر ۴۱ درصد لوپن پیروز شد، نشان میدهد که پیشتازی در دور اول، همیشه به معنای پیروزی نهایی نیست. اما کاهش فاصلهی آرای دو نامزد در دور دوم از ۳۲ درصد در ۲۰۱۷ به ۱۸ درصد در ۲۰۲۲، یک روند نگرانکننده برای مخالفان لوپن محسوب میشود.
استراتژی حداد؛ از تکذیب نظرسنجیها تا دعوت به ائتلاف
حداد با تکیه بر اشتباهات پیشین نظرسنجیها (مانند انتخابات ۲۰۱۷ که مکرون از جایگاه سوم به پیروزی رسید)، تلاش میکند تا فضای رسانهای را به سود جبههی مخالف لوپن تغییر دهد. او با یادآوری مواضع ضد اروپایی لوپن، میخواهد رأیدهندگان میانهرو و طرفدار اتحادیه اروپا را بسیج کند. با این حال، استراتژی او برای «ائتلاف حول یک نامزد واحد»، در شرایطی که حدود ۳۰ نامزد از طیفهای مختلف (از گابریل اتال میانهرو تا ژانلوک ملنشون چپرادیکال) وارد رقابت شدهاند، یک چالش بزرگ است؛ چراکه هر یک از این نامزدها، پایگاه رأی خاص خود را دارند و کنار کشیدن به نفع دیگری، کار سادهای نیست.
فرگزیت و اروپاگریزی؛ نقطهضعف تاریخی لوپن
حداد به درستی به یکی از حساس ترین نقاط ضعف لوپن اشاره کرده است: سابقهی طولانی او در مخالفت با اتحادیه اروپا و حمایت از خروج فرانسه از این اتحادیه. اگرچه لوپن در سالهای اخیر لحن خود را ملایمتر کرده و از موضع صریح «فرگزیت» فاصله گرفته است، اما وعدههای او برای کاهش سهم فرانسه در بودجه اتحادیه و لغو مقررات اروپایی، همچنان او را در قامت یک سیاستمدار اروپاگریز معرفی میکند. در شرایطی که جنگ روسیه در اوکراین و بحرانهای اقتصادی، همکاری اروپایی را بیش از پیش حیاتی کرده است، این مواضع میتواند برای او هزینهساز باشد.
فضای بینالمللی و تأثیر آن بر انتخابات فرانسه
حداد به درستی به تأثیر نااطمینانیهای جهانی بر گرایش به پوپولیسم اشاره کرده است. جنگ روسیه، رقابت اقتصادی چین و آمریکا، و بحران انرژی، همه به ایجاد فضایی از ناامنی و بیاعتمادی به نظامهای سنتی دامن زدهاند. در چنین شرایطی، وعدههای سادهلوحانه و ملیگرایانهی لوپن، میتواند برای بسیاری از رأیدهندگان جذاب باشد. با این حال، حداد معتقد است که در جهانی که هر کشور به تنهایی نمیتواند در برابر فشارهای خارجی مقاومت کند، تنها راه، تقویت همکاریهای اروپایی است و لوپن با مواضع انزواطلبانهاش، در واقع پاسخ نادرستی به این بحرانها ارائه میدهد.
چشمانداز آینده و پیشبینیها
با هشت ماه تا انتخابات، رقابت همچنان به شدت باز است و نظرسنجیها، هرچند که لوپن را پیشتاز نشان میدهند، اما حکم نهایی را صادر نمیکنند. سه سناریو محتمل به نظر میرسد:
- نخست، پیروزی لوپن در صورتی که جبههی مخالفان نتواند متحد شود و او بتواند رأیدهندگان مردد را جذب کند.
- دوم، شکست لوپن در صورتی که ائتلاف میانهرو-چپ شکل بگیرد و بتواند آرای ضد افراطی را پشت یک نامزد متمرکز کند.
- سوم، یک نتیجهی غافلگیرکننده با پیروزی یک نامزد سوم که هیچکس پیشبینیاش را نمیکند (درست مانند مکرون در ۲۰۱۷). هرچه باشد، انتخابات فرانسه در ۲۰۲۷، یکی از تعیینکنندهترین رویدادهای سیاسی اروپا خواهد بود.