BNB Chain چیست؟ آشنایی با زنجیره BNB و توکن BNB

زنجیره BNB چیست و چطور راه‌اندازی شد؟

برای بررسی تاریخچه BNB Chain باید به سال ۲۰۱۷ برگردیم؛ زمانی که Binance Coin یا BNB به‌عنوان یک توکن ERC-20 روی شبکه اتریوم عرضه شد. در عرضه اولیه، مجموعاً ۲۰۰ میلیون BNB ایجاد شد و هدف اصلی آن ارائه یک توکن کاربردی در اکوسیستم بایننس، به خصوص برای پرداخت کارمزد معاملات و ایجاد مشوق برای کاربران بود.

مرحله مهم بعدی در آوریل ۲۰۱۹ اتفاق افتاد. با راه‌اندازی Binance Chain، توکن BNB از اتریوم به شبکه اختصاصی بایننس منتقل شد و به دارایی بومی این اکوسیستم تبدیل شد. اما این پایان مسیر نبود. در سپتامبر ۲۰۲۰، Binance Smart Chain یا BSC راه‌اندازی شد؛ شبکه‌ای که با هدف اجرای قراردادهای هوشمند و فراهم کردن زیرساختی برای برنامه‌های غیرمتمرکز، دیفای و سایر کاربردهای وب ۳ توسعه یافت.

در ابتدا Binance Chain و Binance Smart Chain دو شبکه با نقش‌های متفاوت بودند. اما در فوریه ۲۰۲۲، بایننس اعلام کرد که Binance Smart Chain به BNB Chain تغییر نام می‌دهد و اکوسیستم جدیدی با محوریت BNB شکل می‌گیرد. این تغییر فقط عوض کردن اسم یک شبکه نبود؛ هدف این بود که اکوسیستم کمتر به بایننس وابسته باشد و روی چند شبکه مختلف گسترش پیدا کند.

در همین دوره، توسعه‌دهندگان بی‌ان‌بی چین سعی کردند اسم BNB را از «Binance Coin» به مفهوم «Build and Build» گسترش دهند؛ یعنی BNB دیگر قرار نیست صرفاً «ارز بایننس» باشد، بلکه به‌عنوان دارایی اصلی یک اکوسیستم بلاک چینی بزرگ محسوب می‌شود.
این روند بعدها با توسعه محصولاتی مثل BNB Greenfield برای ذخیره‌سازی غیرمتمرکز داده و opBNB به‌عنوان راهکار لایه دوم ادامه پیدا کرد. در نتیجه، BNB Chain از یک شبکه واحد به مجموعه‌ای از زیرساخت‌ها تبدیل شد که BNB در مرکز اقتصادی آن قرار دارد.

یک تحول مهم دیگر نیز در سال ۲۰۲۴ رخ داد. BNB Chain تصمیم گرفت BNB Beacon Chain را بازنشسته کند و قابلیت‌های آن را به BNB Smart Chain منتقل کند. این فرایند که با عنوان BNB Chain Fusion شناخته می‌شود، با هدف ساده‌تر کردن معماری شبکه، کاهش ریسک‌های امنیتی کراس چین و افزایش بهره‌وری انجام شد. Beacon Chain در نهایت در نوامبر ۲۰۲۴ متوقف شد و تمرکز معماری اکوسیستم بیشتر روی BNB Smart Chain قرار گرفت.

توکن بایننس کوین چیست؟

بایننس کوین توکن بومی اکوسیستم BNB Chain است و کاربرد آن به یک مورد خاص محدود نمی‌شود. مهم‌ترین کاربرد BNB پرداخت کارمزد تراکنش‌ها در BNB Smart Chain است؛ یعنی کاربران برای اجرای تراکنش‌ها و تعامل با قراردادهای هوشمند به BNB نیاز دارند. این توکن در بخش‌هایی مثل opBNB و BNB Greenfield هم نقش اقتصادی دارد و برای مشارکت در برخی سازوکارهای حاکمیتی هم از آن استفاده می‌شود.

اما برای درک اقتصاد BNB، اول باید عرضه اولیه آن را از عرضه فعلی جدا کرد. در سال ۲۰۱۷ تعداد ۲۰۰ میلیون BNB ایجاد شد. از این مقدار، ۱۰۰ میلیون BNB معادل ۵۰ درصد برای عرضه عمومی در نظر گرفته شد، ۸۰ میلیون BNB یا ۴۰ درصد به تیم بنیان‌گذار اختصاص یافت و ۲۰ میلیون BNB معادل ۱۰ درصد در اختیار سرمایه‌گذاران اولیه یا Angel Investors قرار گرفت.

نکته مهم این است که عرضه کل BNB از ۲۰۰ میلیون واحد اولیه به حدود ۱۳۳ میلیون واحد کاهش یافته است. از همان ابتدا، مدل اقتصادی BNB بر کاهش تدریجی عرضه هم تکیه داشت. در نسخه اولیه، سازوکار توکن‌سوزی بر اساس بخشی از سود صرافی بایننس طراحی شده بود؛ اما بعدها این مدل تغییر کرد و Auto-Burn جایگزین آن شد.

در مدل فعلی، هدف این است که عرضه کل BNB در نهایت به ۱۰۰ میلیون واحد کاهش پیدا کند. Auto-Burn به‌صورت دوره‌ای مقدار مشخصی BNB را از چرخه خارج می‌کند و مقدار آن با عواملی مانند قیمت BNB و تعداد بلاک‌های تولیدشده در BNB Smart Chain محاسبه می‌شود.
علاوه بر Auto-Burn، سازوکار دیگری به نام Real-Time Burn وجود دارد که بخشی از کارمزدهای گس جمع‌آوری‌شده در BNB Smart Chain را می‌سوزاند. در نتیجه، کاهش عرضه BNB از دو مسیر اصلی دنبال می‌شود: توکن‌سوزی دوره‌ای و سوزاندن بخشی از کارمزدهای شبکه.

BNB Pioneer Burn نیز سازوکاری برای جبران برخی دارایی‌های واجد شرایطی است که کاربران به‌دلیل اشتباه از دست داده‌اند. مقدار مربوط به این برنامه در محاسبات توکن‌سوزی لحاظ می‌شود. این کاهش عرضه البته به‌تنهایی به معنی افزایش قطعی قیمت نیست.

آینده توکن BNB و زنجیره هوشمند بایننس

آینده بایننس کوین جدا از عوامل اقتصادی، کلان و شرایط بازار کریپتو، به این بستگی دارد که BNB Chain تا چه اندازه بتواند استفاده واقعی از زیرساخت خود را افزایش دهد. برای ارزیابی BNB هم صرفاً محدود بودن عرضه آن کافی نیست؛ شبکه باید کاربران، توسعه‌دهندگان و برنامه‌هایی داشته باشد که واقعاً از زیرساخت آن استفاده کنند.

یکی از مهم‌ترین نقاط قوت BNB Chain، تمرکز بر کاربردهای متنوع است. در حال حاضر BNB Smart Chain نقش اصلی اجرای قراردادهای هوشمند و برنامه‌های غیرمتمرکز را دارد، opBNB برای مقیاس‌پذیری بیشتر و کاهش هزینه تراکنش‌ها توسعه یافته و BNB Greenfield روی مالکیت و ذخیره‌سازی غیرمتمرکز داده تمرکز دارد.

توسعه‌دهندگان BNB Chain هم به تلاش خود برای افزایش سرعت و کارایی شبکه BNB Smart Chain ادامه می‌دهند. ارتقاهای فنی مختلف، بهبود نهایی‌ شدن تراکنش‌ها و کاهش هزینه‌ها بخشی از رقابت این شبکه با سایر بلاک چین‌های قرارداد هوشمند است. اکوسیستم BNB تاکنون به موفقیت‌های مهمی هم رسیده و برای مثال BNB Chain با بیش از ۱ میلیارد دلار ارزش و ۱.۸ میلیون هولدر، اکنون پیشتاز بخش سهام توکنیزه‌شده است.

البته خرید ارز BNB با ریسک‌هایی هم روبه‌رو است. رقابت با شبکه‌هایی مانند اتریوم، سولانا و سایر زیرساخت‌های لایه اول و دوم شدید است و توسعه‌دهندگان معمولاً میان چند شبکه حق انتخاب دارند. علاوه بر این، وابستگی تاریخی BNB به اکوسیستم بایننس باعث می‌شود تحولات مربوط به این شرکت همچنان برای سرمایه‌گذاران اهمیت داشته باشد.
بایننس کوین در بسیاری از صرافی‌های داخلی از جمله نوبیتکس به تومان و تتر قابل خرید و فروش است؛ با این حال، برای ارزیابی قیمت آن صرفاً نباید به عرضه محدودش توجه کنیم چون میزان استفاده از شبکه و فعالیت توسعه‌دهندگان هم اهمیت زیادی دارد.

جمع‌بندی

بایننس کوین از یک توکن ERC-20 برای صرافی بایننس، به دارایی اصلی اکوسیستم BNB Chain تبدیل شده است. توسعه Binance Smart Chain، opBNB و Greenfield و بازنشستگی Beacon Chain، مسیر حرکت آن به سمت زیرساختی بزرگ‌تر را نشان می‌دهد. توسعه‌دهندگان BNB قصد دارند با کاهش عرضه از ۲۰۰ به ۱۰۰ میلیون واحد و سازوکارهای توکن‌سوزی به رشد آن کمک کنند اما آینده بایننس کوین در نهایت به میزان استفاده از شبکه و قدرت رقابت در وب ۳ وابسته است./