رأی‌گیری انتخابات پارلمانی اسرائیل از نمایندگی‌های این کشور در خارج آغاز شده است؛ مرحله‌ای که پیش از مراجعه عمومی مردم به صندوق‌ها برگزار می‌شود و رقابت سیاسی برای تعیین ترکیب دولت آینده را وارد روزهای تعیین‌کننده می‌کند. اهمیت این انتخابات تنها در نام برنده نیست؛ در این است که شهروندان امکان دارند درباره ادامه کار حاکمان یا تغییر مسیر کشور تصمیم بگیرند.
به گزارش آسیانیوز ایران، آغاز رأی‌گیری دیپلمات‌ها و دیگر مأموران واجد شرایط، مقدمه انتخاباتی است که نتیجه آن از پیش معلوم نیست. برای فهم خبر امروز، باید تاریخ انتخابات عمومی، محدودیت رأی‌گیری خارج از کشور و مسیر تشکیل دولت را جداگانه دید.
انتخابات اسرائیل چه زمانی است؟
بر اساس جدول رسمی کمیته مرکزی انتخابات، روز رأی‌گیری عمومی انتخابات بیست‌وششمین کنست، سه‌شنبه ۲۷ اکتبر ۲۰۲۶، برابر با ۵ آبان ۱۴۰۵ است. رأی‌گیری نمایندگی‌های خارجی از پنجشنبه ۱۵ اکتبر، ۲۳ مهر، آغاز شده؛ بنابراین آغاز رأی‌گیری امروز را نباید با برگزاری انتخابات عمومی در سراسر اسرائیل اشتباه گرفت.
در اطلاعیه مشترک وزارت خارجه و کمیته مرکزی انتخابات آمده است که حدود چهار هزار و ۸۰۰ مأمور دولتی و اعضای خانواده واجد شرایط آنان می‌توانند در ۱۰۱ شعبه مستقر در ۹۹ نمایندگی رأی بدهند. این امکان شامل همه شهروندان اسرائیلی ساکن خارج نیست؛ کارکنان و مأموران واجد شرایط و خانواده‌های مشمول، گروه‌های مشخص این رأی‌گیری هستند. تایمز اسرائیل نیز آغاز رأی‌گیری نمایندگی‌ها را گزارش کرده است.
از رأی مردم تا تشکیل دولت
کنست، پارلمان اسرائیل، ۱۲۰ کرسی دارد. مردم به فهرست‌های انتخاباتی رأی می‌دهند و فهرست‌ها برای ورود به مرحله تقسیم کرسی‌ها باید دست‌کم ۳٫۲۵ درصد آرای معتبر را به دست آورند. توضیحات رسمی کنست نشان می‌دهد که کرسی‌ها بر پایه نظام تناسبی و قواعد تخصیص آرای مازاد تقسیم می‌شوند.
- شهروندان فهرست موردنظر خود را انتخاب می‌کنند.
- پس از شمارش آرا، تعداد کرسی‌های هر فهرست تعیین می‌شود.
- مذاکرات سیاسی برای ساختن ائتلاف و برخورداری دولت از حمایت پارلمانی دنبال می‌شود.
به همین دلیل، اول‌شدن یک حزب به‌تنهایی به معنای تضمین تشکیل دولت نیست. توان توافق با دیگر جریان‌ها و کسب حمایت پارلمانی، بخش مهم رقابت پس از انتخابات است. همچنین نظرسنجی، هرقدر خبرساز باشد، جای رأی واقعی و نتیجه رسمی را نمی‌گیرد.
رقابت سیاسی، فرصتی برای پاسخ‌گو کردن قدرت
از نگاه تحلیلی آسیانیوز ایران، وجه ارزشمند این سازوکار، مشروط‌ماندن قدرت به رأی مردم و امکان رقابت برای تغییر آن است. سابقه طولانی حضور در قدرت، به‌خودی‌خود جای رأی شهروندان را نمی‌گیرد. انتخابات به جامعه فرصت می‌دهد عملکرد حاکمان را بسنجد و درباره اعتماد دوباره یا انتخاب مسیری دیگر تصمیم بگیرد.
دموکراسی را نباید با نبود اختلاف اشتباه گرفت. مخالفت با دولت، بحث درباره عملکرد رهبران و رقابت برای جایگزینی آنان، بخشی از کارکرد طبیعی سیاست انتخاباتی است. نقطه قوت چنین سازوکاری زمانی دیده می‌شود که اختلاف‌ها بتوانند به انتخاب، مذاکره و اصلاح سیاست تبدیل شوند.
اسحاق هرتزوگ و رونن کراوس در سفارت باکو، ۲۳ مهر ۱۴۰۵؛ عکس: مایان توآف، دفتر مطبوعاتی دولت اسرائیل.
اسحاق هرتزوگ، رئیس‌جمهوری اسرائیل، در بازدید امروز خود از سفارت این کشور در باکو بر همین معنا تأکید کرد. به گزارش تایمز اسرائیل، او انتخابات را فرصتی برای اثرگذاری بر آینده کشور دانست و گفت انتخابات «جنگ داخلی» نیست.
ارزش صندوق رأی، همراه با حق نقد
نگاه مثبت به رقابت انتخاباتی به معنای بی‌نقص دانستن همه نهادها یا تأیید تمام تصمیم‌های دولت نیست. حفظ حقوق اقلیت‌ها، آزادی نقد، استقلال نهادهای ناظر و فرصت منصفانه مشارکت، معیارهایی هستند که کیفیت دموکراسی باید با آنها سنجیده شود. دفاع از صندوق رأی، با مطالبه رعایت این حقوق سازگار است.
موضوعات امنیتی و سیاست منطقه‌ای نیز بخشی از فضای بحث عمومی‌اند. برای شناخت زمینه این بحث‌ها، گزارش جلسه امنیتی نتانیاهو درباره ایران را بخوانید. با این حال، هیچ نشست سیاسی یا امنیتی به‌تنهایی نتیجه انتخابات آینده را تعیین نمی‌کند.
در انتخابات پیش رو، باید هم نتیجه رسمی را دنبال کرد و هم روند تبدیل رأی مردم به دولت را. اهمیت ماجرا برای خواننده ایرانی نیز همین‌جاست: قدرت سیاسی هنگامی پاسخ‌گوتر می‌شود که شهروند بتواند درباره ماندن یا رفتن صاحبان آن، انتخاب مؤثر داشته باشد.