برای بسیاری از کودکان، فضا با تصویر یک موشک یا رؤیای فضانوردشدن آغاز می‌شود. پیام تازه ایلان ماسک، این بار بحث دیگری را پیش کشیده است: آیا می‌توان نسل بعد را در مالکیت شرکتی سهیم کرد که نامش با سفرهای فضایی گره خورده است؟
به گزارش آسیانیوز ایران، ماسک روز دوشنبه ۲۷ مهر ۱۴۰۵، برابر با ۱۹ اکتبر ۲۰۲۶، در حساب عمومی خود در شبکه ایکس از برنامه‌اش برای اهدای سهام به کودکان آمریکا سخن گفت. این پیام، اعلام یک وعده برای آینده است؛ هنوز نباید آن را به معنای انتقال انجام‌شده سهام یا آغاز ثبت‌نام خانواده‌ها دانست.
ایلان ماسک دقیقاً چه گفته است؟
ماسک نوشت: «سال آینده، یکی از سهام خودم در اسپیس‌ایکس را به هر کودک در آمریکا خواهم داد. این نخستینِ موارد بسیار خواهد بود.» منظور از «سال آینده» در این پیام، سال ۲۰۲۷ میلادی است. عبارت او درباره یک سهم از دارایی خودش برای هر کودک است، نه تقسیم یک سهم واحد میان همه کودکان.
اصل پیام در حساب ایلان ماسک با شناسه elonmusk قابل مشاهده است و گزارش‌های آسوشیتدپرس و دیگر رسانه‌های معتبر نیز همین وعده را نقل کرده‌اند. با این حال، جمله کوتاه پایانی او درباره ادامه این کار، به‌تنهایی تعداد دفعات، مقدار سهم‌های بعدی یا تعهد زمان‌بندی‌شده دیگری را مشخص نمی‌کند.
تصویر ارسالی سردبیر از پیام حساب عمومی ایلان ماسک؛ متن با اصل پست در ایکس تطبیق داده شد.
رقم بیش از ۱۰ میلیارد دلار از کجا می‌آید؟
در گزارش CNBC، ارزش احتمالی این وعده حدود ۱۰٫۵ میلیارد دلار برآورد شده است. این عدد، مبلغی نیست که ماسک در پیامش اعلام کرده باشد؛ حاصل کنار هم گذاشتن جمعیت کودکان و قیمت یک سهم است.
بر اساس جدول رسمی اداره سرشماری آمریکا، جمعیت زیر ۱۸ سال این کشور در اول ژوئیه ۲۰۲۵، برابر با ۱۰ تیر ۱۴۰۴، ۷۲ میلیون و ۲۱ هزار و ۳۴۸ نفر بوده است. از سوی دیگر، آسوشیتدپرس قیمت پایانی سهام اسپیس‌ایکس در جمعه ۱۶ اکتبر ۲۰۲۶، برابر با ۲۴ مهر ۱۴۰۵، را ۱۴۶٫۰۳ دلار گزارش کرده است. بنابراین رقم حدود ۱۴۶ دلار، قیمت پایانی آن روز است؛ نه قیمت ثابت هدیه در سال آینده و نه مبلغ نقدی تضمین‌شده برای هر کودک.
- اگر برای هر یک از حدود ۷۲ میلیون کودک، یک سهم در نظر گرفته شود، تقریباً همین تعداد سهم لازم است.
- ضرب جمعیت دقیق یادشده در ۱۴۶٫۰۳ دلار، حدود ۱۰٫۵۱۷ میلیارد دلار می‌شود.
- گرد کردن این محاسبه، برآورد حدود ۱۰٫۵ میلیارد دلار را به دست می‌دهد.
این محاسبه فقط مقیاس احتمالی وعده را نشان می‌دهد. جمعیت مبنا مربوط به سال ۲۰۲۵ است، قیمت سهم تغییر می‌کند و ماسک هنوز تعریف اجرایی «کودک» یا شرایط مشمولان را اعلام نکرده است. در نتیجه، ارزش نهایی و تعداد دریافت‌کنندگان را نمی‌توان از امروز قطعی دانست.
چه جزئیاتی هنوز روشن نیست؟
پیام اصلی درباره سازوکار اجرا توضیحی نمی‌دهد. پیش از آنکه خانواده‌ها بتوانند درباره دریافت سهم اقدام کنند، دست‌کم این موارد باید در اطلاعیه‌ای روشن مشخص شود:
- محدوده سنی مشمولان و تاریخ مبنای محاسبه سن
- شرط اقامت یا تابعیت و معنای دقیق «در آمریکا»
- روش انتقال و نگهداری سهم برای افراد زیر سن قانونی
- زمان اجرا در سال ۲۰۲۷ و وجود یا نبود فرایند ثبت‌نام
پس این خبر به معنای فعال‌شدن یک درگاه دریافت سهم نیست. نشانی ثبت‌نام تأییدشده‌ای در پیام ماسک وجود ندارد و نباید صرفاً بر اساس وعده منتشرشده، اطلاعات هویتی یا مالی را در صفحه‌هایی که با عنوان دریافت این هدیه معرفی می‌شوند وارد کرد.
چرا این ایده فراتر از یک هدیه معمولی است؟
ایلان ماسک، بنیان‌گذار و مدیرعامل اسپیس‌ایکس (SpaceX)، این شرکت را در سال ۲۰۰۲ پایه‌گذاری کرد. اسپیس‌ایکس با موشک‌های فالکون و فضاپیمای دراگون شناخته می‌شود؛ بخشی از فعالیت‌هایش نیز حمل محموله‌های علمی و آموزشی است، مانند مأموریت دو ماهواره دانشجویی مایا و تایگتا که پیش‌تر درباره آن گزارش دادیم.
از نگاه تحلیلی «آسیانیوز ایران»، نکته امیدبخش ایده ماسک، پیوند زدن نسل بعد با مالکیت و نوآوری است. اگر این وعده اجرا شود، کودک صرفاً تماشاگر موفقیت یک شرکت نخواهد بود؛ سهمی هرچند کوچک در آن خواهد داشت. چنین تجربه‌ای می‌تواند بهانه‌ای برای گفت‌وگوی خانواده‌ها درباره پس‌انداز، مالکیت و فرازونشیب فعالیت اقتصادی باشد.
البته مالکیت سهم به معنای تضمین سود یا ثروتمندشدن نیست. ارزش این ایده را باید هم در فرصت مشارکت دید و هم در کیفیت اجرای آن: شرایط روشن، مسیر ساده و حفاظت از اطلاعات کودکان، وعده جذاب امروز را به نتیجه‌ای قابل لمس نزدیک می‌کند.
عکس آرشیوی کاخ سفید؛ مالی رایلی، ۳۰ آوریل ۲۰۲۵. تغییر اندازه و واترمارک بدون تغییر چهره. عکس رسمی دولت آمریکا؛ در مالکیت عمومی.
حساب‌های عمومی در شبکه‌های اجتماعی
ایلان ماسک — شبکه ایکس: x.com/elonmusk
شما اهدای سهم به کودکان را چگونه می‌بینید؛ فرصتی برای آشنایی زودهنگام با مالکیت و سرمایه‌گذاری، یا ایده‌ای که ارزش واقعی‌اش پس از روشن‌شدن شیوه اجرا معلوم می‌شود؟ دیدگاهتان را بدون درج اطلاعات شخصی کودکان بنویسید.