آلمان و قطر روز جمعه ۲۹ آبان ۱۴۰۵ (۲۰ نوامبر ۲۰۲۶)، پس از دیدار فریدریش مرتس، صدراعظم آلمان، و شیخ تمیم بن حمد آل ثانی، امیر قطر، در برلین بیانیهای مشترک منتشر کردند. در بند ۲۱، دو کشور از ایران خواستند تعهداتش را در چارچوب پیمان منع گسترش سلاحهای هستهای و موافقتنامه جامع پادمان رعایت کند و با آژانس بینالمللی انرژی اتمی همکاری کامل داشته باشد. این یک موضع رسمی آلمان و قطر است، نه مصوبه تازه آژانس یا توافق با ایران.
بیانیه درباره تنگه هرمز چه میگوید؟
برلین و دوحه در بندهای ۱۸ تا ۲۰ بر باز ماندن راههای تجارت دریایی، آزادی کشتیرانی و عبور بدون دریافت عوارض تأکید کردند. آنها در همین متن حملاتی را که به ایران نسبت میدهند محکوم کردند و بر رعایت حقوق بینالملل و قطعنامه ۲۸۱۷ شورای امنیت تأکید گذاشتند. این بندها موضع دو دولت را بیان میکنند؛ خود بیانیه وضع عبور کشتیها را تغییر نمیدهد.
جایگاه نشست خبری صدراعظمی برلین؛ عکس آرشیوی، نه تصویر دیدار ۲۰ نوامبر. عکس: Zairon / ویکیانبار، CC0؛ تغییر اندازه و نشان آسیانیوز ایران.
نقش قطر در گفتوگوهای ایران و آمریکا چیست؟
مرتس در نشست خبری گفت با امیر قطر درباره تلاشها برای پایان دادن به درگیری گفتوگو کرده و از نقش میانجیگرانه دوحه قدردانی کرد. ماجد الانصاری، سخنگوی وزارت خارجه قطر، ۱۷ نوامبر نیز گفته بود تلاش کشورش برای نزدیک کردن مواضع تهران و واشینگتن ادامه دارد. هیچ زمان یا قالب تازهای برای مذاکره مستقیم در بیانیه مشترک اعلام نشد.
آکسیوس جداگانه گزارش داد که استیو ویتکاف و جرد کوشنر، فرستادگان دولت آمریکا، یک روز پیش از انتشار بیانیه در برلین با مقامهای قطری دیدار کردهاند. این گزارش به دو منبع آگاه استناد دارد و با دیدار رسمی صدراعظم آلمان و امیر قطر یکی نیست. در متن عمومی برلین خبری از حضور هیئت ایرانی در آن نشست یا توافق جدید ایران و آمریکا نیست.
تصویر شاخص: شیخ تمیم بن حمد آل ثانی در دیدار با رئیسجمهوری جمهوری آذربایجان در باکو، ۱۵ اکتبر ۲۰۲۶؛ عکس آرشیوی، نه تصویر دیدار برلین. رومان اسماعیلاف / دفتر مطبوعاتی ریاستجمهوری جمهوری آذربایجان، CC BY 4.0؛ برش، تغییر اندازه و نشان آسیانیوز ایران.
منابع: متن رسمی بیانیه آلمان و قطر و صورتجلسه نشست خبری منتشرشده دولت فدرال آلمان؛ وزارت خارجه قطر؛ گزارشهای آناتولی و آکسیوس.