یادداشت آرشیو: این گزارش در اول آبان ۱۴۰۵ برای جایگزینی یک پیشنویس تکراری تهیه شده است. تاریخ سوم دی ۱۳۹۸ و ساعت ۱۷:۵۳، زمان اصلی رکورد است، نه زمان نگارش این متن. روایت زیر به اطلاعات منتشرشده در همان مقطع درباره نخستین آزمون مداری استارلاینر محدود است.
کپسولی که برای دیدار با ایستگاه فضایی بینالمللی راه افتاده بود، دو روز بعد به زمین برگشت؛ سالم، اما بدون انجام یکی از مهمترین بخشهای مأموریت. استارلاینر بوئینگ (Boeing CST-100 Starliner) در ۲۲ دسامبر ۲۰۱۹، برابر با اول دی ۱۳۹۸، در وایت سندز نیومکزیکو فرود آمد. در این پرواز آزمایشی هیچ فضانوردی حضور نداشت.
به گزارش آسیانیوز ایران، بازخوانی اطلاعیه همان روز ناسا و گزارشهای همزمان نشان میدهد فرود موفق و تکمیل مأموریت، دو موضوع متفاوت بودند. بازگشت کپسول امکان بررسی آن را فراهم کرد، اما رسیدن به ایستگاه، نزدیکشدن و اتصال به آن در این آزمون عملی نشد.
خطای زمانسنج چگونه مسیر مأموریت را عوض کرد؟
استارلاینر روز ۲۰ دسامبر ۲۰۱۹، برابر با ۲۹ آذر ۱۳۹۸، با موشک اطلس ۵ از کیپ کاناورال فلوریدا پرتاب شد. ناسا همان روز اعلام کرد کپسول در مداری پایدار، ولی پیشبینینشده قرار گرفته است؛ بنابراین مشکل را نباید با شکست پرتاب یا سقوط فوری فضاپیما اشتباه گرفت.
بوئینگ در اطلاعیه ۲۲ دسامبر خود توضیح داد که اختلال در زمانبندی مأموریت، پس از جدایی از موشک، به مصرف بیش از حد سوخت انجامید و رسیدن به ایستگاه فضایی دیگر امکانپذیر نبود. گزارش همزمان «اسپیسفلایت ناو» نیز شرح میداد که زمانسنج، فضاپیما را در تشخیص مرحله مأموریت به اشتباه انداخته بود. تیم زمینی مسیر کار را به حفظ مدار امن و بازگشت تغییر داد.
این نمونه نشان میدهد در پرواز خودکار، زمان فقط عددی روی نمایشگر نیست؛ ترتیب اجرای فرمانها به آن وابسته است. این توضیح، برداشت مهندسی از ماجرای گزارششده است، نه نتیجه یک تحقیق مستقل درباره تمام خطاهای نرمافزاری کپسول.
فرود در بیابان چه چیزی را ثابت کرد؟
بر اساس گزارش ناسا، کپسول پس از خروج از مدار و جدایی بخش خدماتی، با سه چتر اصلی پایین آمد و شش کیسه هوا ضربه تماس با زمین را کاهش دادند. محل فرود وایت سندز (White Sands) بود؛ بازگشت روی خشکی، برخلاف فرود در آب، بخش مهمی از طراحی این فضاپیما محسوب میشد.
ناسا از انجام بخشی از آزمونهای ارتباطات، ناوبری و سامانههای پشتیبانی حیات خبر داد. با این حال، بررسی اجزای یک سامانه در مدار با نمایش کامل اتصال خودکار به ایستگاه یکسان نیست. سالمماندن کپسول ارزش آزمایش را حفظ کرد، اما جای خالی مرحله انجامنشده را پر نکرد.
چرا نمیشد برای پرواز سرنشیندار نتیجه قطعی گرفت؟
در گزارش ۲۲ دسامبر «اسپیسفلایت ناو»، تصمیم درباره مرحله بعد به بررسی دادههای مأموریت وابسته بود. در آن مقطع نمیشد از فرود موفق، مجوز قطعی سفر فضانوردان یا زمان نهایی آن را نتیجه گرفت. هدف آزمایش بدون سرنشین نیز همین بود: آشکارشدن مسائل پیش از آنکه جان خدمه به عملکرد سامانه وابسته شود.
برای مطالعه تکمیلی و با توجه به فاصله زمانی موضوعات، گزارش جدیدتر درباره بررسی سپر حرارتی اوریون نمونه دیگری از اهمیت ارزیابی پس از فرود است؛ این پیوند، بخشی از رویدادهای سال ۱۳۹۸ نیست.
منابع این بازخوانی، اطلاعیههای ناسا و بوئینگ و گزارش همزمان اسپیسفلایت ناو هستند. عکس واقعی کپسول پس از فرود اول دی ۱۳۹۸ را بیل اینگالز برای ناسا ثبت کرده است؛ NASA / Bill Ingalls.