یادداشت آرشیوی تحریریه: این گزارش در اول آبان ۱۴۰۵ برای جایگزینی یک پیشنویس تکراری نوشته شده است. تاریخ ۲۸ مرداد ۱۳۹۹ و ساعت ۲۰:۴۰، زمان اصلی رکورد است، نه زمان نگارش متن حاضر. گزارش، رویدادی مستند در همان دوره را بازخوانی میکند و به تهیهکننده پیشین این کد نسبت داده نمیشود.
برای شناخت یخهای قطبی، دیدن سطح سفید کافی نیست؛ باید دانست چه مقدار از آن برف است و چه مقدار یخ. در تابستان ۱۳۹۹، دو ماهواره با ابزارهای متفاوت برای پاسخ به همین پرسش هماهنگ شدند. آسیانیوز ایران در این بازخوانی، همکاری علمی «کرایوست» اروپا و «آیسست۲» ناسا را مرور میکند.
۹۰۰ متر جابهجایی در مدار، برای اندازهگیری بهتر
آژانس فضایی اروپا، ESA، در اطلاعیه سوم اوت ۲۰۲۰، برابر با ۱۳ مرداد ۱۳۹۹، از بالا بردن مدار ماهواره کرایوست (CryoSat) خبر داد. این تغییر با ۱۵ روشنشدن زمانبندیشده پیشرانهها انجام شد و ارتفاع مدار را ۹۰۰ متر افزایش داد.
هدف، قرار دادن دو ماهواره در یک مدار مشترک نبود. مسیرهای رصد کرایوست و آیسست۲ (ICESat-2) بهصورت دورهای همپوشان میشدند؛ به ازای ۱۹ گردش ماهواره اروپایی و ۲۰ گردش ماهواره ناسا. این هماهنگی، مشاهده نواحی مشترک با فاصله زمانی کمتر را ممکن میکرد.
رادار و لیزر، دو نگاه به یک سطح سفید
ناسا در توضیح طرح CRYO2ICE در ۱۶ ژوئیه ۲۰۲۰، بر مکملبودن ابزارها تأکید کرده بود: رادار کرایوست از لایه برف عبور میکند و بازتابی نزدیک به سطح یخ میگیرد؛ لیزر آیسست۲، بالای پوشش برف را میبیند. کنار هم گذاشتن این دو اندازهگیری، راهی برای برآورد عمق برف و دقیقتر کردن محاسبه ضخامت یخ دریایی بود.
زمانبندی اهمیت داشت، چون یخ دریایی ثابت نمیماند. باد و جریان آب، قطعات شناور را جابهجا میکنند؛ دو مشاهده دور از هم ممکن است عملاً به یک قطعه یخ مربوط نباشند.
همکاری فضایی، نه اعلام یک نتیجه نهایی اقلیمی
انتظار پژوهشگران، کاهش بخشی از عدمقطعیت اندازهگیری بود؛ هماهنگشدن مدارها بهخودیخود به معنای حل همه دشواریهای سنجش یخ یا ارائه نتیجه نهایی درباره اقلیم نبود. این پروژه نمونهای از استفاده مکمل از مأموریتهای موجود محسوب میشد.
در همان سال، پرتاب سولار اوربیتر نیز نمونه دیگری از همکاری اروپا و ناسا بود؛ آن مأموریت به خورشید نگاه میکرد و این یکی به یخهای زمین.
مبنای بازخوانی: اطلاعیه ناسا در ۱۶ ژوئیه و گزارش آژانس فضایی اروپا در ۳ اوت ۲۰۲۰.