به گزارش آسیانیوز ایران ؛ بازار طلا و سکه در ایران امروز تحتتأثیر همزمانِ ریزش اونس جهانی و تعدیل انتظارات در بازار داخلی، با موج فروش و عقبنشینی سریع قیمتها مواجه شد؛ حرکتی که بهویژه در معاملات خرد، به شکل کاهش محسوس تقاضای هیجانی و افزایش احتیاط معاملهگران نمود پیدا کرد.
بر اساس آخرین دادههای تابلوی قیمت، اونس جهانی طلا با افتی قابلتوجه به محدوده حدود «۴۳۲۳ دلار» رسید و کاهش روزانهای بیش از «۲۰۰ دلار» را ثبت کرد. همزمان در بازار تهران نیز قیمتها با شیب تند پایین آمد؛ بهگونهای که هر گرم طلای ۱۸ عیار در محدوده «۱۴,۵۳۱,۳۰۰ تومان» گزارش شد. در بازار سکه نیز عقبنشینی قیمتها محسوس بود؛ سکه طرح قدیم در حوالی «۱۴۶,۰۰۰,۰۰۰ تومان» قرار گرفت و سکه طرح جدید نیز در محدوده «۱۵۰,۵۰۰,۰۰۰ تومان» معامله شد. این ارقام نشان میدهد بازار داخلی در یک بازه کوتاه، وارد فاز اصلاحی پرشتاب شده و بخش مهمی از رشدهای اخیر را پس داده است.
فعالان صنفی میگویند در چنین شرایطی معمولاً دو اتفاق همزمان رخ میدهد: نخست، افزایش فاصله قیمت خرید و فروش (اسپرد) بهدلیل بالا رفتن ریسک نوسان؛ و دوم، کاهش حجم معاملات واقعی بهویژه در بخش مصنوعات و خریدهای مصرفی، چون خریدار نهایی منتظر تثبیت قیمت میماند. از سوی دیگر، بخشی از تقاضای سفتهبازانه نیز در زمان ریزشهای تند، به سرعت از بازار خارج میشود تا از زیان بیشتر جلوگیری کند؛ همین رفتار میتواند موجهای رفتوبرگشتی کوتاهمدت ایجاد کند.
در تحلیل علت ریزش، چند محور همپوشان قابل طرح است. در سطح جهانی، افت شدید اونس معمولاً با تغییر انتظارات از مسیر نرخهای بهره، تقویت نسبی شاخص دلار، یا جابهجایی سریع جریان نقدینگی میان داراییهای امن و پرریسک همراه میشود. از منظر رفتاری نیز پس از دورههای رشد شتابان، بازارها مستعد «اصلاح تند» هستند؛ بهویژه وقتی سفارشهای حدضرر و خروج اضطراری فعال شود. نتیجه این وضعیت، حرکتهای جهشی در نمودار و بزرگتر شدن دامنه نوسان روزانه است.
در داخل کشور نیز قیمت طلا و سکه علاوه بر اونس، به نرخ ارز و انتظارات تورمی گره خورده است. هر نشانهای از تغییر در مسیر ارز، سیاستهای تنظیمگری، یا مدیریت عرضه در بازار سکه میتواند بر رفتار معاملهگران اثر بگذارد. در روزهای نوسانی، حتی خبرهای کوتاه درباره نحوه عرضه، حراجها یا تغییرات در تقاضای حوالهای میتواند جهت بازار را برای چند ساعت عوض کند. به همین دلیل، فعالان بازار از «نوسانهای شدیدتر» در ادامه مسیر سخن میگویند و معتقدند بازار وارد فاز تصمیمگیریهای کوتاهمدت و واکنشی شده است.
نکته مهم دیگر، رفتار بازار در سطح «مرجع قیمت» است. وقتی اونس جهانی در مدت کوتاه افت سنگین ثبت میکند، بازار داخلی معمولاً با وقفهای کوتاه واکنش نشان میدهد؛ اما اگر همزمان نرخ ارز نیز بیثبات باشد، دامنه نوسان مضاعف میشود. در این حالت، قیمت طلای خام (آبشده/مظنه) سریعتر واکنش میدهد و سپس سکه و مصنوعات با فاصله زمانی کوتاه تعدیل میشوند. با این حال، در بازار واقعی، هزینههای مبادله، اجرت و حباب سکه میتواند باعث شود سرعت اصلاح در همه بخشها یکسان نباشد.
در بازار سکه، «حباب» و «ارزش طلای سکه» یکی از شاخصهای کلیدی برای سنجش هیجان بازار است. در موجهای نزولی، اگر قیمت سکه سریعتر از ارزش طلای آن کاهش یابد، حباب تخلیه میشود؛ اما اگر قیمت ارز همزمان جهش کند یا عرضه محدود شود، ممکن است حباب پایدار بماند و نوسانهای رفتوبرگشتی تشدید شود. امروز اما دادهها از کاهش قابلتوجه قیمت سکه و عقبنشینی از سقفهای روزانه حکایت دارد؛ علامتی که از غالب شدن فشار فروش و احتیاط خریداران خبر میدهد.
با توجه به وضعیت فعلی، کارشناسان بازار تأکید میکنند که «نوسان» لزوماً به معنای «روند قطعی» نیست؛ بلکه بیشتر نشاندهنده افزایش نااطمینانی و حساس شدن بازار به خبرها و محرکهای کوتاهمدت است. تجربه دورههای مشابه نیز نشان میدهد در زمانهایی که اونس جهانی حرکتهای بزرگ انجام میدهد، بازار داخلی ممکن است تا چند جلسه معاملاتی در وضعیت رفتوبرگشتی بماند تا قیمتها به تعادل جدید برسند.
در مجموع، ریزش بیش از «۲۰۰ دلاری» اونس در کنار قرار گرفتن طلای ۱۸ عیار در کانال حدود «۱۴.۵ میلیون تومان» و کاهش میلیونی سکه، تصویری از بازاری ارائه میدهد که در آستانه یک دوره پرنوسان قرار گرفته است؛ دورهای که در آن، سرعت تغییر قیمتها و افزایش فاصله خرید و فروش میتواند تصمیمگیریهای هیجانی را پرهزینهتر کند.