آسیانیوز ایران؛ سرویس ورزشی:
پیروزی مقابل سپاهان در اصفهان باید لحظهای برای جشن و آرامش میبود. اما برای ریکاردو ساپینتو، این پیروزی فرصتی بود برای تسویه حساب. سرمربی پرتغالی استقلال، کنفرانس مطبوعاتی پس از بازی را نه با تحلیل بازی، که با حملهای تند به یک مربی سابق استقلال آغاز کرد. او نامی نبرد، اما اتهاماتش سنگین بود: تماس با بازیکنان تیم، دادن قول بازگشت به نیمکت استقلال و تحرکات پشت پرده برای بیثبات کردن او. ساپینتو مدعی شد که از مهرماه تحت فشار است و «مسئول اصلی تمام این اتفاقات همان مربی سابق است». سپس با لحنی که خودش آن را «سرشار از اعتماد به نفس» میداند و گزارشگران «بیادبانه» توصیفش کردند، دو بار از عبارت انگلیسی «Shut Up» استفاده کرد و هشدار داد: «احترام بگذار و دهانت را ببند، وگرنه دفعه بعد اسمت را میآورم!».
این نخستین بار نیست که ساپینتو پس از یک برد مهم، با رفتار یا سخنانی جنجالی توجهات را به خود معطوف میکند. پیش از این نیز تصاویر عجیب او با رامین رضاییان پس از پیروزی مقابل تراکتور سوژه بحث شده بود. به نظر میرسد او در لحظات پیروزی، کمتر مایل به تواضع است. گزارش شده که ساپینتو پیش از بازی، مدیران استقلال را از قصد خود برای این افشاگری آگاه کرده بود. این نشان میدهد که او این حرکت را حسابشده و برای مقابله با فشارهای پشت صحنه انجام داده است. اما سؤال اینجاست: مخاطب این اتهامات کیست؟ در غیاب نام، گمانهزنیها در کانالهای هواداری استقلال داغ شده است. نام چند مربی سابق — از جمله امیر قلعهنوعی، محمود فکری و فرهاد مجیدی — مطرح شده، اما هیچ مدرکی برای تأیید وجود ندارد.
این اقدام ساپینتو چندین پیام دارد:
- اول، هشدار به رقیبان داخلی برای کنار کشیدن.
- دوم، نشان دادن اقتدار به بازیکنان که تنها او تصمیمگیرنده است.
- سوم، جلب حمایت مدیریت باشگاه با نشان دادن اینکه تحت توطئه است.
در نهایت، این صحبتها فضای پیروزی استقلال را تحتالشعاع قرار داده است. آیا این پرخاشگری، نشانه قدرت ساپینتو است یا نشانه اضطراب او از نیمکت ناآرام استقلال؟ پاسخ این پرسش را آینده خواهد داد.
تحلیل روانشناختی و استراتژی ارتباطی ساپینتو
ساپینتو با انتخاب زمان پس از یک پیروزی بزرگ (برد خارج از خانه مقابل صدرنشین) برای این افشاگری، نشان میدهد که از اقتدار موقت خود به عنوان سرمربی پیروز استفاده میکند. این زمانبندی، اثر اتهامات او را تشدید میکند؛ زیرا در سایه موفقیت، صحبتهایش وزن بیشتری پیدا میکنند. استفاده از زبان تهاجمی و تهدیدآمیز («شاتآپ»، «اسمت را میآورم») یک استراتژی برای ایجاد ترس و نشان دادن سلطه است. او میخواهد به همه — از جمله مدیریت باشگاه — بفهماند که ضعیف نیست و با قدرت به جنگ دشمنان داخلی میرود. این رفتار، شبیه به ایجاد «دشمن خارجی» برای انسجام داخلی است. با این حال، این رویکرد ریسک بزرگی دارد. اگر نتواند در طولانیمدت نتایج خوب بگیرد، این پرخاشگریها به عنوان نشانهای از درماندگی و عدم کنترل تفسیر خواهد شد. همچنین، ممکن است باعث ایجاد جبههگیری بیشتر علیه او در میان جامعه مربیان و پیشکسوتان شود.
بررسی اتهامات و پیامدهای حقوقی و اخلاقی آن
اتهام «تماس با بازیکنان تیم فعلی برای بازگشت به نیمکت، اگر اثبات شود، بسیار جدی است. این عمل میتواند مصداق ایجاد اغتشاش در تیم، توطئه برای برکناری سرمربی و نقض اخلاق حرفهای باشد. چنین اقدامی در بیشتر باشگاههای حرفهای جهان، منجر به محرومیت شدید میشود. با این حال، ساپینتو هیچ مدرک یا نامی ارائه نداده است. این باعث میشود اتهام در هالهای از ابهام بماند و جنبهای شایعهپراکنانه پیدا کند. اگر او نمیخواست نام ببرد، شاید بهتر بود این موضوع را به طور خصوصی با مدیریت باشگاه مطرح میکرد، نه در کنفرانس عمومی. از نظر حقوقی، شخص مورد اتهام میتواند به دلیل هتک حرمت و افترا از ساپینتو شکایت کند. اما احتمالاً به دلیل عدم ذکر نام، چنین شکایتی به نتیجه نمیرسد. این، خود نشان میدهد که ساپینتو عامدانه مرز را طوری انتخاب کرده که بتواند حرفش را بزند، اما مستند نباشد.
تحلیل فضای داخلی استقلال و نقش مدیریت باشگاه
این افشاگری نشان میدهد که استقلال در پشت صحنه، فضایی بسیار متشنج و پر از دسیسه دارد. ساپینتو تصریح کرده که از مهرماه (یعنی تقریباً از ابتدای کارش) تحت این فشارها بوده است. این نشان از وجود جریانهای قدرتمند مخالف او در داخل یا نزدیک به باشگاه دارد. نکته جالب، آگاه کردن مدیران از قصد افشاگری پیش از بازی است. این امر دو تفسیر دارد: یا مدیریت با او همراهی کرده، یا ساپینتو میخواست با این کار، مدیریت را در برابر عمل انجام شده قرار دهد تا نتوانند بعداً او را سرزنش کنند. در هر صورت، این نشان میدهد که رابطه ساپینتو با مدیریت در سطحی از اعتماد یا حداقل هماهنگی است. مدیریت باشگاه اکنون در موقعیت سختی قرار دارد. اگر از ساپینتو حمایت نکند، اقتدار او زیر سؤال میرود. اگر هم از او حمایت کند، ممکن است با پیشکسوتان و چهرههای محبوب باشگاه درگیر شود. بهترین راه برای آنان، تحقیق داخلی و روشن کردن موضوع است.
گمانهزنیها درباره هویت مربی مورد خطاب و انعکاس رسانهای
عدم ذکر نام، عمداً فضایی برای گمانهزنی ایجاد کرده است. در فضای مجازی و رسانهای، نامهایی مانند امیر قلعهنوعی (سرمربی اسبق که رابطهای پرتنش با پرتغالیها دارد)، محمود فکری (که هنوز هواداران بسیاری در استقلال دارد) و فرهاد مجیدی (که همیشه آرزوی بازگشت به استقلال را داشته) مطرح شدهاند. هر یک از این نامها، داستان و حامیان خود را دارند. این پراکندگی، به نفع ساپینتو است زیرا تمرکز را از یک فرد خاص برداشته و به کلیت «گروه مخالف» معطوف میکند. همچنین، باعث میشود چندین نفر احساس کنند منظور ساپینتو آنان است و در موضع دفاعی قرار گیرند. رسانهها نیز — به ویژه آنهایی که به گرایشهای خاصی وابسته هستند — سعی خواهند کرد این گمانهزنیها را به سمتی که میخواهند هدایت کنند. بنابراین، این ماجرا میتواند به جنگ رسانهای بین جریانهای مختلف هواداری استقلال تبدیل شود.
تأثیر این ماجرا بر تیم، بازیکنان و ادامه فصل استقلال
در کوتاهمدت، این افشاگری ممکن است باعث انسجام بیشتر تیم حول ساپینتو شود. بازیکنان — به ویژه آنانی که با مربی سابق در ارتباط بودهاند — حالا مجبورند وفاداری خود را به سرمربی فعلی نشان دهند. این میتواند یک «ما در برابر آنها» ایجاد کند. اما در بلندمدت، اگر نتایج ورزشی رو به افول بگذارد، این اتحاد شکننده خواهد بود. بازیکنان ممکن است از فضای پرتنش و اتهامزنی خسته شوند. همچنین، این درگیری میتواند توجه رسانهها را از مسائل فوتبالی به حاشیهها منحرف کند. برای ساپینتو، این یک شرطبندی بزرگ است. او با این کار، همه پلهای پشت سر را خراب میکند. تنها راه نجاتش، ادامه بردها و قرار گرفتن در موقعیت قهرمانی است. اگر موفق شود، به عنوان قهرمانی شجاع که بر دسیسهها غلبه کرد، ستایش خواهد شد. اگر شکست بخورد، به عنوان کسی که به جای تمرکز روی فوتبال، به درگیری پرداخت، مورد سرزنش قرار خواهد گرفت. آینده نزدیک، قضاوت خواهد کرد که این حرکت، نبوغ است یا جنون.