آسیانیوز ایران؛ سرویس اجتماعی:
آسمان تهران در آستانه تحولی قابل توجه قرار دارد. اداره کل هواشناسی استان تهران اعلام کرد که از فردا، جمعه دهم بهمنماه، روندی گرمایی پایتخت را در بر خواهد گرفت. این افزایش نسبی دما، همراه با میهمان ناخوانده دیگری خواهد بود: وزش باد نسبتاً شدید. ترکیب این دو پدیده، چهره آبوهوایی تهران را در روزهای پیش رو دگرگون خواهد کرد. بر اساس اعلام کارشناسان، این شرایط جوی از روز جمعه آغاز شده و تا بامداد روز دوشنبه سیزدهم بهمن ادامه خواهد یافت. نیمه جنوبی استان تهران کانون اصلی این فعالیتهای جوی پیشبینی شده است. این تغییرات تنها به افزایش دما محدود نمیشود. پیشبینی میشود آسمان تهران در پنج روز آینده حالتی از کمی ابری تا قسمتی ابری داشته باشد و در برخی ساعات، افزایش ابر و وزش باد شدید نیز محتمل است.
دادههای هواشناسی نشان میدهد فردا، جمعه دهم بهمن، حداقل دمای تهران به ۵ درجه و حداکثر آن به ۹ درجه سانتیگراد خواهد رسید. این روند افزایش دما در روز شنبه ادامه پیدا میکند. در روز شنبه یازدهم بهمن، دمای پایتخت بین ۶ تا ۱۱ درجه سانتیگراد در نوسان خواهد بود. این افزایش چند درجهای، نشانه واضحی از آغاز روند گرمایی نسبی در تهران است. کارشناسان هواشناسی به طور ویژه تأکید کردهاند که این افزایش دما همراه با وزش باد، میتواند تأثیرات محسوسی بر کیفیت هوای تهران و همچنین برنامهریزی فعالیتهای روزانه شهروندان بگذارد. لذا توصیه اکید شده است که مردم تهران برای روزهای آینده، پیشبینیهای رسمی هواشناسی را به دقت دنبال کرده و اقدامات ایمنی لازم را در نظر بگیرند.
ریشهیابی سینوپتیک تغییرات جوی
تحلیل نقشههای سینوپتیک نشان میدهد که یک سامانه پرفشار ضعیف و یک سامانه کمفشار محلی، عامل اصلی این تغییرات آبوهوایی در تهران هستند. نفوذ تودههوای گرمتر از عرضهای جغرافیایی پایینتر به منطقه مرکزی ایران، محرک اصلی افزایش نسبی دماست. همزمان، اختلاف فشار ایجاد شده بین این سامانهها، باعث تشدید گرادیان فشار افقی در سطح استان تهران شده است. این گرادیان، دلیل اصلی وزش بادهای نسبتاً شدید پیشبینی شده، بهویژه در دشتها و نواحی جنوبی استان است. این الگو معمولاً در فصل زمستان و در فاصله بین دو نفوذ سامانههای اصلی بارشی به کشور رخ میدهد. بنابراین، این شرایط را میتوان یک فرصت جوی نسبتاً پایدار اما پرتلاطم پیش از ورود احتمالی سامانه بعدی دانست.
تأثیر بر کیفیت هوای تهران
ترکیب افزایش دما و وزش باد میتواند اثرات دوگانهای بر آلودگی هوای تهران داشته باشد. از یک سو، وزش باد میتواند به پراکندگی آلایندههای نزدیک سطح زمین کمک کند و به طور موقت سبب بهبود شاخص کیفیت هوا شود. اما از سوی دیگر، افزایش دما میتواند با کاهش وارونگی دمایی در ساعات شبانهروز همراه باشد. این امر اگرچه معمولاً بهبود دهنده است، اما در صورت تداوم وزش بادهای محلی، امکان انتقال ذرات گردوغبار از کانونهای بیرونی نیز وجود دارد. لذا نمیتوان به صورت قطعی در مورد بهبود کیفیت هوا نظر داد. نظارت مستمر بر دادههای ایستگاههای سنجش آلودگی هوا در این سه روز، برای درک دقیق تأثیر این پدیده جوی ضروری است.
پیامدهای شهری و ترافیکی
وزش باد نسبتاً شدید، به ویژه برای خودروهای باری، اتوبوسها و موتورسیکلتها در بزرگراهها و معابر عریض شهری و بینشهری میتواند چالشبرانگیز باشد. احتمال کاهش میدان دید به دلیل گردوغبار محتمل و همچنین افزایش خطر واژگونی برای وسایل نقلیه سنگین وجود دارد. از طرفی، افزایش نسبی دما ممکن است منجر به تغییر الگوی سفر شهروندان شود. تمایل به استفاده بیشتر از وسایل نقلیه شخصی یا برنامهریزی برای سفرهای درونشهری ممکن است افزایش یابد که خود بر ترافیک اثر میگذارد. مدیریت شهری و سازمانهای مرتبط باید تمهیداتی را برای ایمنسازی سازههای موقت، تابلوهای تبلیغاتی و نظارت بر تردد در محورهای کوهانی و پرباد در نظر بگیرند.
تأثیر بر مصرف انرژی و برنامهریزی خانوار
افزایش نسبی دما، هرچند اندک، میتواند تأثیر مستقیمی بر مصرف گاز طبیعی برای گرمایش منازل و اماکن تجاری داشته باشد. ممکن است شاهد کاهش جزئی پیک مصرف گاز در ساعات اوج مصرف باشیم. این تغییر، فرصتی برای شبکه گاز و برق کشور است تا نسبت به انجام تعمیرات و نگهداری پیشگیرانه خطوط اقدام کند. از نگاه خانوار، این دوره میتواند زمان مناسبی برای تنظیم دقیق ترموستاتها و صرفهجویی در مصرف انرژی باشد. همچنین، برنامهریزی برای فعالیتهای خارج از منزل، گردشهای آخر هفته و حتی پوشش روزانه افراد باید با در نظر گرفتن این دو عامل متغیر (دما و باد) انجام شود.
چشمانداز کوتاهمدت و اهمیت رصد خبری
این روند گرمایی تا بامداد دوشنبه پیشبینی شده است. با این حال، ناپایداری جوی و احتمال افزایش ابر و بارش در ارتفاعات، نشان میدهد که این شرایط یک وضعیت کاملاً پایدار نیست. پس از این دوره، باید منتظر تغییر مجدد الگوهای جوی بود. هواشناسی کشوری و استان باید به صورت ساعتی این تغییرات را رصد کرده و هشدارهای لازم را به موقع صادر کنند. توصیه نهایی به شهروندان، اتکا به منابع رسمی خبری مانند اداره کل هواشناسی استان تهران و پرهیز از توجه به پیشبینیهای غیرکارشناسی در شبکههای اجتماعی است. کوچکترین تغییر در مسیر سامانههای جوی میتواند این پیشبینیها را تعدیل کند.