آسیانیوز ایران؛ سرویس اقتصادی:
بازنشستگان محترم تامین اجتماعی که منتظر دریافت حقوق اردیبهشت ماه خود هستند، از فردا منتظر یک خبر خوش باشند. سازمان تامین اجتماعی اعلام کرد که پرداخت مستمری بازنشستگان برای اردیبهشت ماه ۱۴۰۵ از فردا (سهشنبه ۲۹ اردیبهشت) آغاز میشود. بر اساس اطلاعیه این سازمان، واریزی اردیبهشت ماه به صورت «علیالحساب» و بر اساس آخرین حکم سال گذشته بازنشستگان پرداخت خواهد شد. این یعنی حقوقی که از فردا به حساب بازنشستگان واریز میشود، هنوز شامل افزایشهای سالانه و متناسبسازی حقوق نیست. سازمان تامین اجتماعی همچنین اعلام کرده است که احکام جدید بازنشستگان با احتساب افزایش سالانه و متناسبسازی تا پانزدهم خرداد ماه انجام خواهد شد.
به عبارت دیگر، مابهتفاوت حقوق علیالحساب با حقوق قطعی نهایی شده، در خرداد ماه به حساب بازنشستگان واریز خواهد شد. این خبر در حالی منتشر میشود که بازنشستگان تامین اجتماعی در سالهای اخیر همواره دغدغه معیشت و کفاف حقوق خود را داشتهاند. در گزارش پیش رو، جزئیات کامل نحوه پرداخت، جدول زمانبندی واریزیها و نکات مهم برای بازنشستگان تامین اجتماعی را برای شما مخاطبان عزیز تشریح خواهیم کرد.
جزئیات پرداخت علیالحساب اردیبهشت ماه
سازمان تامین اجتماعی با اعلام خبر آغاز پرداخت مستمری اردیبهشت ماه از فردا، جزئیات مهمی را در خصوص نحوه این پرداخت تشریح کرده است. مهمترین نکته، «علیالحساب» بودن این واریزی است. علیالحساب به معنای پرداخت قسمتی از حقوق بر اساس حکم سال قبل است، در حالی که هنوز محاسبه نهایی افزایش سالانه و متناسبسازی انجام نشده است. هدف از این کار، جلوگیری از تأخیر در پرداخت حقوق بازنشستگان است؛ چراکه فرآیند محاسبه و صدور احکام جدید برای میلیونها بازنشسته زمانبر است. بر اساس اعلام سازمان تامین اجتماعی، مبلغ واریز شده علیالحساب معادل «آخرین حکم سال گذشته» بازنشستگان است. به عبارت دیگر، بازنشستهای که در اسفند ماه ۱۴۰۴ مبلغ مشخصی به عنوان مستمری دریافت میکرده، در اردیبهشت ماه نیز همان مبلغ را (بدون افزایش سالانه) به عنوان علیالحساب دریافت خواهد کرد. این روش در سالهای گذشته نیز معمول بوده و سازمان تامین اجتماعی پس از نهایی شدن احکام جدید، مابهتفاوت را به صورت یکجا واریز میکند. زمان دقیق واریزی برای هر بازنشسته به بانک عامل و شعبه او بستگی دارد. سازمان تامین اجتماعی اعلام کرده است که فرآیند واریز از صبح روز سهشنبه ۲۹ اردیبهشت آغاز میشود و طی ۲۴ تا ۴۸ ساعت، تمام حسابها شارژ خواهند شد. بازنشستگان میتوانند با مراجعه به سامانه «تامین اجتماعی من» (eservices.tamin.ir) و یا اپلیکیشن موبایل این سازمان، از زمان دقیق واریز و مبلغ مستمری خود مطلع شوند.
افزایش سالانه و متناسبسازی حقوق بازنشستگان
یکی از مهمترین دغدغههای بازنشستگان تامین اجتماعی هر ساله، میزان «افزایش سالانه» حقوق آنهاست. این افزایش معمولاً بر اساس نرخ تورم اعلامی از سوی بانک مرکزی و مصوبات شورای عالی کار تعیین میشود. سازمان تامین اجتماعی موظف است سالانه حقوق بازنشستگان را حداقل به میزان نرخ تورم سال قبل افزایش دهد تا قدرت خرید آنان حفظ شود. نرخ تورم سال ۱۴۰۴ هنوز به طور رسمی اعلام نشده، اما برآوردهای اولیه نشان میدهد احتمالاً بین ۳۰ تا ۴۰ درصد خواهد بود.
علاوه بر افزایش سالانه، سازمان تامین اجتماعی برنامه «متناسبسازی» حقوق بازنشستگان را نیز در دست اجرا دارد. متناسبسازی به معنای کاهش اختلاف فاحش میان حقوق بازنشستگان قدیم و جدید است. در سالهای گذشته، به دلیل افزایشهای متفاوت در سالهای مختلف، گاهی دو بازنشسته با سابقه یکسان، حقوق بسیار متفاوتی دریافت میکنند. قانون برنامه هفتم توسعه، سازمان تامین اجتماعی را موظف کرده است که طی چند سال، این اختلافات را کاهش دهد و حقوق بازنشستگان را به سطح منطقی و متناسب با سابقه و میانگین حقوق دوران اشتغال نزدیک کند. بر اساس اطلاعیه سازمان تامین اجتماعی، «احکام جدید با احتساب افزایش سالانه و متناسبسازی تا پانزدهم خرداد انجام خواهد شد». یعنی حداکثر تا ۱۵ خرداد ماه، تمام بازنشستگان میتوانند حکم جدید خود را دریافت کنند و از میزان افزایش دقیق حقوق خود مطلع شوند. مابهتفاوت حقوق علیالحساب اردیبهشت با حقوق جدید (بر اساس حکم جدید) نیز به صورت یکجا و مبلغی بین اردیبهشت تا خرداد (بسته به زمان صدور حکم) به حساب آنان واریز خواهد شد.
زمانبندی پرداخت مستمری اردیبهشت برای گروههای مختلف
سازمان تامین اجتماعی معمولاً پرداخت مستمری بازنشستگان را بر اساس «حروف الفبا» یا «کد ملی» زمانبندی میکند تا از فشار یکباره بر شبکه بانکی جلوگیری شود. هرچند اطلاعیه اولیه سازمان به طور کلی «از فردا» را اعلام کرده، اما تجربه سالهای گذشته نشان میدهد که واریز به صورت پلکانی و طی چند روز انجام میشود. به عنوان مثال، بازنشستگانی که کد ملی آنها با حروف خاص یا اعداد مشخصی شروع میشود، در روز اول، گروه دوم در روز دوم و الی آخر. برای اطلاع دقیق از زمان واریز، بازنشستگان میتوانند از چند روش استفاده کنند: نخست، مراجعه به سامانه «تامین اجتماعی من» به نشانی eservices.tamin.ir. در این سامانه، پس از ورود با کد ملی و رمز عبور (یا از طریق سامانه احراز هویت ملی)، بخش «اعلام واریزیها» زمان دقیق واریز را نشان میدهد. دوم، نصب اپلیکیشن موبایل «تامین اجتماعی من» که اطلاعات مشابهی را ارائه میدهد. سوم، تماس با خط تلفن ۱۴۲۰ (مرکز ارتباط مردمی تامین اجتماعی) و ارائه کد ملی. چهارم، مراجعه به شعب بانک عامل (بانک رفاه کارگران و سایر بانکهای طرف قرارداد) و استعلام از طریق خودپرداز.
بازنشستگانی که تا پایان روز پنجشنبه (۲ اردیبهشت) موفق به دریافت مستمری خود نشدهاند، توصیه میشود با شعب تامین اجتماعی منطقه خود تماس بگیرند. همچنین در صورت بروز هرگونه مشکل فنی یا سیستمی، سازمان تامین اجتماعی از طریق رسانههای رسمی (سایت، شبکههای اجتماعی، خبرگزاریها) اطلاعرسانی خواهد کرد. بازنشستگان از مراجعه حضوری به شعب در روزهای اول پرداخت (که معمولاً شلوغ است) خودداری کنند و ابتدا به صورت غیرحضوری وضعیت را بررسی نمایند.
نحوه دریافت احکام جدید و اعتراض به آن
پس از اعلام سازمان تامین اجتماعی مبنی بر صدور احکام جدید تا ۱۵ خرداد، بازنشستگان میتوانند به روشهای مختلف این احکام را دریافت کنند. روش نخست و سادهترین، مراجعه به سامانه «تامین اجتماعی من» و دانلود فایل حکم به صورت پیدیاف است. این حکم شامل اطلاعات دقیقی از جمله: حقوق پایه، سنوات خدمت، افزایش سالانه اعمال شده، مبلغ متناسبسازی، و جمع کل مستمری خواهد بود. روش دوم، مراجعه به شعب تامین اجتماعی در شهر محل سکونت و دریافت نسخه چاپی حکم است (توصیه میشود برای کاهش تراکم، از روش غیرحضوری استفاده شود).
در صورت وجود هرگونه ایراد یا اشتباه در حکم صادره (مانند محاسبه اشتباه سابقه، عدم اعمال برخی سنوات، یا اشتباه در محاسبه مبلغ)، بازنشستگان حق اعتراض دارند. فرآیند اعتراض به این صورت است: ابتدا به شعبه تامین اجتماعی محل پرداخت مستمری مراجعه کرده و فرم «اعتراض به حکم» را پر کنید. مدارک مستند (مانند فیش حقوقی دوران اشتغال، حکم بازنشستگی قبلی، و...) را پیوست کنید. شعبه موظف است ظرف حداکثر ۳۰ روز، اعتراض را بررسی کرده و نتیجه را کتباً به شما اعلام کند. در صورت عدم رضایت از نتیجه، میتوانید به «هیئت حل اختلاف» تامین اجتماعی در استان مراجعه کنید.
نکته مهم
احکام جدید معمولاً به صورت «پیشفرض» و بر اساس اطلاعات موجود در سامانه صادر میشوند. بنابراین اگر فکر میکنید برخی سنوات یا مزایای شما (مانند سنوات کار در مناطق محروم، بدی آب و هوا، یا کارهای سخت و زیانآور) در حکم لحاظ نشده، حتماً اعتراض کنید. مهلت اعتراض به حکم معمولاً ۳۰ روز از تاریخ صدور حکم است، بنابراین پس از دریافت حکم، هرچه سریعتر اقدام کنید. سازمان تامین اجتماعی تأکید کرده است که تا پایان خرداد ماه، هیچگونه جریمه یا کاهشی بابت اعتراض دیرهنگام اعمال نخواهد شد و بازنشستگان فرصت کافی برای بررسی دارند.
نکات مهم و توصیههای سازمان تامین اجتماعی به بازنشستگان
- سازمان تامین اجتماعی در اطلاعیه خود و در گفتگو با رسانهها، توصیههای مهمی به بازنشستگان ارائه کرده است:
نخستین توصیه، «عدم مراجعه حضوری بیجهت به شعب» است. با توجه به شیوع احتمالی بیماریهای فصلی و همچنین محدودیتهای ناشی از جنگ تحمیلی سوم، بازنشستگان (به ویژه سالمندان و بیماران زمینهای) باید تا حد امکان از خدمات غیرحضوری استفاده کنند. سامانه «تامین اجتماعی من» و اپلیکیشن موبایل، تمام خدماتی که در شعبه ارائه میشود (به جز موارد خاص) را به صورت آنلاین ارائه میدهند.
- دومین توصیه، «مراقبت از اطلاعات بانکی و شخصی» است. متأسفانه در روزهای پرداخت مستمری، کلاهبرداران با ارسال پیامکها و تماسهای جعلی (تحت عنوان «تامین اجتماعی»، «رفاه کارگران» و...) سعی در سرقت اطلاعات کارت بانکی و رمز دوم بازنشستگان دارند. سازمان تامین اجتماعی هرگز از طریق پیامک یا تماس تلفنی، درخواست رمز دوم، شماره کارت، یا کد ملی نمیکند. هرگونه پیامک با لینکهای مشکوک را نادیده بگیرید و در صورت تماس تلفنی با درخواست اطلاعات، فوراً تماس را قطع کنید و مراتب را به سامانه ۱۴۲۰ گزارش دهید.
- سومین توصیه، «برنامهریزی مالی با توجه به پرداخت علیالحساب» است. از آنجا که مبلغ علیالحساب اردیبهشت بدون افزایش سالانه است و مابهتفاوت آن در خرداد واریز میشود، بازنشستگان باید بودجهبندی خود را به گونهای تنظیم کنند که با همان مبلغ سال قبل تا پایان اردیبهشت مدیریت کنند. در صورت نیاز فوری به منابع بیشتر، میتوانند از تسهیلات قرضالحسنه بانک رفاه (مخصوص بازنشستگان) استفاده کنند. همچنین در صورت داشتن هرگونه سؤال یا ابهام، با سامانه ۱۴۲۰ تماس بگیرید؛ این سامانه به صورت ۲۴ ساعته و رایگان آماده پاسخگویی است.