آسیانیوز ایران؛ سرویس ورزشی:
فوتبال جهان در شوک فرو رفته است؛ پپ گواردیولا، بزرگترین معمای مربیگری دوران مدرن، تصمیم قطعی خود را برای خروج از منچسترسیتی گرفته است. بر اساس افشاگری نشریه دیلیمیل، سرمربی افسانهای سیتیزنها یکشنبه آینده پس از بازی مقابل استون ویلا، رسماً از جمع آبیهای آسمانی جدا خواهد شد. دورانی که در سال ۲۰۱۶ از بایرن مونیخ به منچستر آمد، حالا پس از یک دهه و کسب ۲۰ جام قهرمانی مختلف به پایان میرسد. این خبر که توسط روزنامه سان نیز تأیید شده، در حالی منتشر میشود که گواردیولا یک سال دیگر از قرارداد خود باقی داشت.
انتظار میرود پپ مانند رقیب و رفیق دیرینه خود یورگن کلوپ، ویدیویی منتشر کرده و با هواداران منچسترسیتی خداحافظی کند. در روز دوشنبه ۲۵ مه، یک رژه باشکوه با اتوبوس روباز در سطح شهر منچستر برگزار میشود تا هواداران برای آخرین بار با مردی که تاریخ باشگاه را بازنویسی کرد، خداحافظی کنند. . گواردیولا سیتی را شش بار فاتح لیگ برتر (شامل چهار قهرمانی متوالی) و قهرمان لیگ قهرمانان اروپا کرده است. در گزارش پیش رو، جزئیات کامل این جدایی تاریخی، دلیل واقعی تصمیم گواردیولا، گزینههای جانشینی و واکنشهای جهان فوتبال را برای شما مخاطبان عزیز تشریح خواهیم کرد.
دستاوردهای باورنکردنی پپ در یک دهه سلطنت
عدد ۲۰ جام در یک دهه، در نگاه اول باورنکردنی به نظر میرسد. اما وقتی به جزئیات نگاه میکنیم، عمق این سلطه مطلق آشکارتر میشود. پپ گواردیولا منچسترسیتی را در سال ۲۰۱۶ تحویل گرفت؛ تیمی که آخرین قهرمانی لیگش به سال ۲۰۱۴ برمیگشت و در اروپا هرگز به فینال نرسیده بود. او از آن تیم، یک «ابرقدرت» ساخت. شش قهرمانی لیگ برتر در هشت فصل (با یک فصل نایبقهرمانی) و رکورد بیسابقه چهار قهرمانی متوالی (۲۰۲۱-۲۰۲۴) یکی از دستاوردهای تاریخساز اوست.
اما فراتر از اعداد، «نحوه» قهرمانیهاست که میراث پپ را ماندگار میکند. تیمهای او با مالکیت توپ بالا (اغلب بالای ۶۰ درصد)، پرسینگ تهاجمی، و سبکی تماشاگرپسند بازی میکردند. او به تدریج ایده «ساخت بازی از عقب» (playing out from the back) را به جریان اصلی فوتبال جهان تبدیل کرد. جان استونز را به یک هافبک-مدافع تبدیل کرد و ژوآو کانسلو را به عنوان مدافع-وینگر چپ به کار گرفت. خلاقیت تاکتیکی پپ بینظیر بود؛ چیدمان ۴-۴-۳ یا ۴-۲-۴ با مدافعان میانی که به خط هافبک اضافه میشوند، حریفان را سردرگم میکرد.
و البته، قهرمانی در لیگ قهرمانان اروپا در سال ۲۰۲۳ (پس از شکست اینتر در استانبول) نقطه اوج کار او بود. سیتی بعد از ۱۲ سال انتظار (و پس از ناکامیهای تلخ در فینال ۲۰۲۱ مقابل چلسی)، سرانجام به جام گوشگوشتی رسید. پیروزی ۱-۰ با گلی از رودری، کاری کرد که نام گواردیولا برای همیشه در تالار مشاهیر باشگاه ثبت شود. او نهمین مربی تاریخ شد که دو بار قهرمان لیگ قهرمانان میشود (اول با بارسلونا در ۲۰۰۹ و ۲۰۱۱) و حالا میتوانست به رکورد رویهاجسون، کارلو آنچلوتی و باب پیسلی برسد. اگرچه نتوانست فینال ۲۰۲۵ را ببرد، اما میراثش دستنیافتنی است.
دلیل واقعی خداحافظی پپ؛ فرسودگی یا یک برنامه شخصی؟
متن تحلیل (در بخش خبری) به نکات جالبی درباره «دلیل واقعی» جدایی پپ اشاره کرده است. برخلاف گمانهزنیهایی که او را به تیم ملی برزیل یا پاریسن ژرمن یا بازگشت به بارسلونا مرتبط میکردند، به نظر میرسد تصمیم پپ عمیقاً «شخصی» است. او از سال ۲۰۱۶ یعنی ۹ سال متوالی در منچستر زندگی و کار کرده است. در فوتبال حرفهای، ۹ سال برای یک مربی در یک باشگاه، یک «ارزشی» است. او از نظر ذهنی خسته شده است و به گفته نزدیکانش، به «نور خورشید»، «تعطیلات» و «دور شدن از فشار مداوم» نیاز دارد.
سفرهای او به خاورمیانه (ابوظبی) در نوامبر ۲۰۲۴ و مارس ۲۰۲۵ دقیقاً همین نیاز را نشان میدهد. در نوامبر ۲۰۲۴، پس از یک سری نتایج ضعیف، او با خلدون آل مبارک (رئیس باشگاه) ملاقات کرد و به صورت شفاهی با تمدید قرارداد موافقت کرد تا تیم را در شرایط نامناسب ترک نکند. اما در مارس ۲۰۲۵، وقتی برای دومین بار به دنبال آفتاب رفت و با پوستی تیرهتر برگشت، ظاهراً تصمیم نهایی خود را گرفته بود. محدودیتهای فضای هوایی به دلیل جنگ علیه ایران، سفر مستقیم به ابوظبی را دشوار کرده بود، اما او راهی یافت. علاوه بر این، انتخاب عجیب او برای تماشای بازی استوکپورت کانتی مقابل پورت ویل (و نه بازی حساس پاریسن ژرمن و بایرن مونیخ) یک نشانه دیگر بود. دوستی او با مارک استات (مالک استوکپورت) و زندگی در آپارتمانی در نزدیکی کلیسای جامع منچستر، باعث شده بود که او به فوتبال سطح پایینتر و محیطهای آرامتر علاقه پیدا کند. او در پاسخ به خبرنگاران گفت: «در فصل آینده، وقت خواهم داشت تا بازیهای بایرن مونیخ را از روی کاناپه خود تماشا کنم.» این جمله، به خوبی نشان میدهد که او خواهان «وقت» و «آرامش» است، نه یک چالش جدید.
زمانبندی اعلام خبر؛ درسآموزی از اشتباه لیورپول
مدیران منچسترسیتی و خود پپ گواردیولا، از تجربه تلخ یورگن کلوپ در لیورپول درس گرفتهاند. در ژانویه ۲۰۲۴، کلوپ اعلام کرد که آخرین فصل حضورش در آنفیلد است. در آن زمان، لیورپول با ۵ امتیاز اختلاف در صدر جدول بود. اما پس از آن اعلامیه، تیم دچار افت شد و در ۱۷ بازی بعدی، به طور متوسط هر بازی یک امتیاز از دست داد. نهایتاً، لیورپول با ۹ امتیاز اختلاف کمتر از منچسترسیتی (که برای سومین سال متوالی قهرمان شد) به کار خود پایان داد. سیتی از این اشتباه درس گرفت. به همین دلیل، پپ و مدیران باشگاه تصمیم گرفتند خبر جدایی را تا «آخرین لحظات ممکن» (هفته پایانی فصل) مخفی نگه دارند. آنها با ارائه اطلاعات ضدونقیض به رسانهها و مصاحبههای مبهم پپ، توانستند این راز را تا ۲۴ ساعت قبل از فینال جام حذفی پنهان کنند. تنها روز شنبه (فردای فینال) بود که بیبیسی ادعای کشف این خبر را مطرح کرد، اما حتی آن هم اطلاعات ناقصی بود. این استراتژی هوشمندانه احتمالاً از تأثیر منفی بر روحیه بازیکنان جلوگیری کرده است. بازیکنان سیتی نیز مانند اعضای کادر فنی، ماهها بود که مشکوک بودند، اما خبر رسمی تا پایان فصل اعلام نشد. حالا سیتی در کورس قهرمانی با آرسنال رقابت میکند. دو بازی مانده و دو امتیاز عقب است. بازیکنان میدانند که اگر میخواهند یک «هدیه خداحافظی دراماتیک و تاریخی» به پپ بدهند، باید هر دو بازی را ببرند و امیدوار باشند که آرسنال در یکی از دو بازی پایانی خود لغزش کند. این انگیزه مضاعف، ممکن است دقیقاً همان چیزی باشد که سیتی برای معجزه نیاز دارد.
رژه خداحافظی و آینده منچسترسیتی پس از پپ
باشگاه منچسترسیتی در حال برنامهریزی برای یک رژه باشکوه با اتوبوس روباز در روز دوشنبه ۲۵ مه (یک روز پس از آخرین بازی پپ مقابل استون ویلا) است. این رژه یک ساعته از ساعت ۱۶ در منطقه نورثرن کوارتر منچستر آغاز میشود و در نهایت در مقابل بخش پذیرش جایگاه کالین بل در استادیوم اتحاد به پایان میرسد. هواداران برای آخرین بار با مردی که تیمشان را شش بار فاتح لیگ و لیگ قهرمانان اروپا کرده است، خداحافظی خواهند کرد. توسعه ورزشگاه شمالی با ۷۰۰۰ صندلی اضافی نیز در آخرین روز فصل به بهرهبرداری میرسد که این زمانبندی، کاملاً هماهنگ با خداحافظی پپ است.
اما سؤال بزرگ: «پس از پپ، چه کسی؟» دو گزینه اصلی مطرح هستند.
- اول: «انزو مارسکا»، سرمربی سابق چلسی و دستیار اسبق گواردیولا در سیتی. مارسکا پس از اخراج از استمفوردبریج در این فصل، هنوز بدون تیم است. او سبک بازی مشابه پپ را میشناسد و با فلسفه باشگاه آشناست.
- دوم: «ونسان کمپانی»، اسطوره و کاپیتان ابدی سیتی و سرمربی فعلی بایرن مونیخ. کمپانی در بایرن نتایج خوبی کسب کرده و محبوبیت فوقالعادهای در میان هواداران سیتی دارد. برخی منابع از تمایل سیتی برای بازگرداندن کمپانی به ورزشگاه اتحاد (این بار به عنوان مربی) خبر میدهند.
- گزینه سوم (با شانس کمتر): «تیری هانری» یا «ژابی آلونسو». هر دو جزو شاگردان فکری پپ هستند. اما به نظر میرسد که مارسکا و کمپانی شانس بیشتری برای جانشینی دارند.
کار برای جانشین پپ بسیار دشوار خواهد بود. پپ نه فقط یک مربی، بلکه یک «فلسفه»، یک «فرهنگ» و یک «سیستم» را در باشگاه نهادینه کرده است. جانشین باید بتواند با کمترین انحراف از این مسیر، تیم را حفظ کند. در غیر این صورت، سیتی ممکن است مانند منچستریونایتد پس از سرالکس فرگوسن، سالها در حسرت قهرمانی بماند. به همین دلیل، مدیران سیتی به احتمال زیاد فردی از «درون خانواده» (مثل مارسکا یا کمپانی) را انتخاب میکنند.
واکنش جهان فوتبال و میراث جاودان پپ
هنوز خبر رسماً اعلام نشده، اما انتشار آن توسط نشریات معتبری مانند دیلیمیل و سان، عملاً آن را قطعی کرده است. جهان فوتبال در شوک فرو رفته است. هواداران منچسترسیتی در شبکههای اجتماعی، با انتشار ویدیوهای خاطرهانگیز و هشتگهایی مانند #GraciasPep و #ThankYouPep، از او قدردانی میکنند. حتی هواداران سایر باشگاهها (حتی رقبای سنتی سیتی مانند منچستریونایتد، لیورپول و آرسنال) نیز به ندرت برای او احترام قائل هستند. پپ گواردیولا آنقدر بزرگ است که حریفانش هم نمیتوانند بزرگی او را انکار کنند.
رسانههای اسپانیایی (بارسلوناییها) که پپ را به عنوان اسطوره خود میشناسند، در حال تحلیل این هستند که آیا او ممکن است روزی به نیوکمپ بازگردد؟ فعلاً پپ این احتمال را رد کرده است. او به استراحت نیاز دارد و احتمالاً برای یک یا دو سال از دنیای مربیگری دور خواهد شد. اما در آینده، همه چیز ممکن است. تیم ملی برزیل (که سالها دنبال یک مربی خارجی درجه یک است) و پاریسن ژرمن (با بودجه نامحدود) و حتی یوونتوس (برای بازسازی) از جمله مقصدهای احتمالی او در سالهای آینده هستند.
میراث پپ گواردیولا فراتر از جامهاست. او فلسفه فوتبال را تغییر داد. او نشان داد که میتوان با «زیبایی» و «سلطه» نیز قهرمان شد، نه فقط با دفاع کردن و ضدحمله زدن. او الهامبخش نسل جدیدی از مربیان شد (از آرتتا و کمپانی تا مارسکا و هانری). وقتی از او بپرسید «راز موفقیتت چیست؟»، پاسخ میدهد: «فشار آوردن، هر روز، هر جلسه تمرین، هر بازی. اگر بازیکنانت از تو متنفر شوند، یعنی کارت را درست انجام میدهی.» پپ میرود، اما میراثش برای همیشه در قلب فوتبال جهان و در آبی آسمانی منچستر باقی خواهد ماند.