آسیانیوز ایران؛ سرویس اقتصادی:
سازمان امور مالیاتی کشور خبر منتشر شده درباره «معافیت مالیاتی فروش تا ۶۰ میلیارد تومان» را تکذیب کرد و آن را ناشی از برداشت اشتباه از «تسهیلات تبصره ماده ۱۰۰» دانست. اگر شما صاحب کسب و کار، فعال اقتصادی یا مشمول مالیات هستید و نگران تغییرات مالیاتی در سال ۱۴۰۵ میباشید، این گزارش کامل را تا انتها بخوانید. سخنگوی سازمان مالیاتی پیش از این اعلام کرده بود که «فروش تا ۶۰ میلیارد تومان برای امسال معاف از مالیات در نظر گرفته شده است»، اما این خبر با واکنش سریع سازمان مواجه و تکذیب شد.
سازمان امور مالیاتی در شفافسازی خود تأکید کرد: برای سال ۱۴۰۵، مشاغلی که مجموع فروش سالانه آنها تا سقف ۷۲ میلیارد تومان باشد، میتوانند از امکانات و تسهیلات مقرر در تبصره ماده ۱۰۰ قانون مالیاتهای مستقیم استفاده کنند. تبصره ماده ۱۰۰ به مودیان مالیاتی این امکان را میدهد که به جای ارائه اظهارنامه تفصیلی، مالیات خود را به صورت مقطوع پرداخت کنند. این تسهیلات معافیت کامل نیست، بلکه روش سادهتری برای محاسبه مالیات است. بر اساس اظهارات قبلی موحدی، سخنگوی سازمان مالیاتی، نرخ مالیات بر ارزش افزوده همچنان ۱۰ درصد باقی میماند و برنامهای برای افزایش آن وجود ندارد. از ۱۳ میلیون مودی صاحبان مشاغل در کشور، ۱۲.۵ میلیون نفر مالیات خود را پذیرفتهاند. همچنین سهم مالیات در بودجه ایران ۴۸ درصد است، در حالی که در کشورهای اروپایی این رقم به ۸۰ درصد میرسد.
تبصره ماده ۱۰۰ چیست و چه تسهیلاتی ارائه میدهد؟
تبصره ماده ۱۰۰ قانون مالیاتهای مستقیم، به مودیان مالیاتی (صاحبان مشاغل) این امکان را میدهد که به جای ارائه اظهارنامه مالیاتی تفصیلی (با ذکر تمام درآمدها و هزینهها)، مالیات خود را به صورت مقطوع پرداخت کنند. این روش برای مشاغل کوچک و متوسط که صورتهای مالی پیچیده ندارند، سادهتر و کمهزینهتر است. اما نکته مهم این است که تسهیلات تبصره ماده ۱۰۰ به معنای «معافیت مالیاتی» نیست؛ بلکه به معنای «روش سادهشده محاسبه مالیات» است. مودی همچنان باید مالیات بدهد، اما با فرمول سادهتر و اغلب با نرخ مؤثر پایینتر.
سقف ۷۲ میلیارد تومانی از کجا آمد؟
سازمان مالیاتی اعلام کرده است که مشاغلی با فروش سالانه تا ۷۲ میلیارد تومان میتوانند از تبصره ماده ۱۰۰ استفاده کنند. این رقم نسبت به سال گذشته افزایش یافته است (سال ۱۴۰۴ سقف حدود ۳۰ میلیارد تومان بود). افزایش سقف به دلیل تورم ۵۳ درصدی و افزایش قیمت کالاها و خدمات است؛ در غیر این صورت، بسیاری از مشاغل که فروش اسمی آنها رشد کرده (اما ارزش واقعی شان تغییری نکرده) از شمول تبصره خارج میشدند.
شفافیت مالیاتی و مبارزه با فرار مالیاتی
سازمان مالیاتی اعلام کرده است که «فرار مالیاتی را شناسایی کنید و جایزه بگیرید». این طرح، مشوقی برای گزارشدهندگان فرار مالیاتی است. همچنین از ۱۳ میلیون مودی صاحبان مشاغل در کشور، ۱۲.۵ میلیون نفر مالیات خود را پذیرفتهاند (یعنی اظهارنامه تسلیم کرده یا مالیات مقطوع را پرداخت کردهاند). تنها ۵۰۰ هزار نفر (کمتر از ۴ درصد) با سازمان مالیاتی همکاری نکردهاند.
مقایسه سهم مالیات در ایران و اروپا
سخنگوی سازمان مالیاتی اعلام کرده است که سهم مالیات در بودجه ایران ۴۸ درصد است، در حالی که در کشورهای اروپایی این رقم به ۸۰ درصد میرسد. اختلاف ۳۲ درصدی نشان میدهد که اتکای بودجه ایران به درآمدهای نفتی (و سایر منابع دولتی) هنوز بالاست. در کشورهایی مانند فرانسه و دانمارک، حدود نیمی از توان تولیدی کشور صرف مالیات میشود. این تفاوت ساختاری، آسیبپذیری اقتصاد ایران در برابر شوکهای نفتی را افزایش میدهد.
مالیات بر سوداگری از اردیبهشت ۱۴۰۶ اجرایی میشود
موحدی، سخنگوی سازمان مالیاتی، اعلام کرده است که مالیات بر سوداگری (بر سود حاصل از خرید و فروش مکرر مسکن، خودرو، طلا و ارز) از اردیبهشت ماه سال آینده (۱۴۰۶) اجرایی خواهد شد. این مالیات با هدف کاهش سفتهبازی و هدایت نقدینگی به سمت تولید طراحی شده است. نرخ مالیات بر سوداگری به صورت پلکانی (از ۱۰ تا ۳۰ درصد) و بر اساس تعداد دفعات معامله و مدت نگهداری دارایی محاسبه میشود.