آسیانیوز ایران؛ سرویس سیاسی:
منطقه بار دیگر در آستانه یک تحول نظامی بزرگ قرار گرفته است. روزنامه گاردین در گزارشی اختصاصی، از آمادگی عربستان سعودی برای یک حمله دریایی و احتمالاً زمینی علیه یمن خبر داده است. این اقدام، با هدف پایان دادن به سلطه انصارالله یمن بر مسیرهای صادرات نفت و ایمنسازی عبور و مرور کشتیها در دریای سرخ و تنگه بابالمندب، یکی از حیاتیترین شریانهای انرژی جهان، برنامهریزی شده است. بر اساس گزارشها، نیروهای سعودی با عقبنشینی از شرق یمن، در حال آرایش مجدد برای یک حمله زمینی بالقوه هستند. این تغییر تاکتیکی، نشان از عزم جدی ریاض برای تغییر معادلات میدانی در یمن و خارج شدن از وضعیت فعلی دارد که به گفته آنها، امنیت انرژی جهانی و منافع خود را به خطر انداخته است.
در همین راستا، وزارت دفاع عربستان از تشکیل یک ائتلاف دریایی چند ملیتی با حمایت ۱۴ کشور از جمله ترکیه، پاکستان، مصر، سودان و جیبوتی خبر داده است. این ائتلاف گسترده، نشان از تلاش ریاض برای بینالمللی کردن بحران یمن و جلب حمایت کشورهای منطقهای و فرامنطقهای برای مقابله با انصارالله دارد. این تحولات، در حالی رخ میدهد که جنگ یمن، سالهاست که به یک بحران انسانی و امنیتی پیچیده تبدیل شده است. انصارالله، که کنترل بخشهای وسیعی از یمن از جمله سواحل دریای سرخ و تنگه بابالمندب را در دست دارد، با حملات خود به کشتیهای تجاری، امنیت این آبراه استراتژیک را به چالش کشیده است. این حملات، خشم ریاض و متحدانش را برانگیخته است.
واکنش انصارالله به این گزارش، میتواند تعیینکننده باشد. این گروه، که پیشتر نیز تهدید به بستن بابالمندب کرده بود، به هرگونه حضور نظامی خارجی در این منطقه، به عنوان یک تهدید مستقیم نگاه میکند. احتمالاً با تشدید حملات خود به کشتیهای سعودی و متحدانش، به این تحرکات پاسخ خواهد داد. همچنین، نقش جمهوری اسلامی به عنوان حامی اصلی انصارالله، در این بحران بسیار حیاتی است. تهران، که پیشتر نیز از اقدامات انصارالله در دریای سرخ حمایت کرده، هرگونه اقدام نظامی علیه متحد خود را محکوم خواهد کرد و ممکن است پاسخ نظامی یا حمایت لجستیکی بیشتری از این گروه به عمل آورد. این موضوع، میتواند به گسترش دامنه درگیری و افزایش تنشها در منطقه منجر شود. با توجه به این تحولات، به نظر میرسد که منطقه در آستانه یک درگیری جدید قرار گرفته است. تشکیل ائتلاف دریایی و آمادگی برای حمله زمینی، نشان از عزم جدی عربستان برای تغییر وضعیت در یمن دارد. با این حال، هزینههای این حمله، چه از نظر انسانی و چه از نظر نظامی، میتواند بسیار سنگین باشد. حالا باید منتظر ماند و دید که آیا این تهدیدات، به یک عملیات نظامی تمامعیار تبدیل خواهد شد یا اینکه دیپلماسی، باز هم میتواند از وقوع یک فاجعه انسانی دیگر جلوگیری کند. منطقه، نفسها را در سینه حبس کرده است.
ابعاد نظامی و استراتژیک حمله احتمالی
حمله احتمالی عربستان به یمن، یک عملیات نظامی پیچیده با ابعاد گسترده است. هدف اصلی این حمله، تصرف مجدد سواحل دریای سرخ و تنگه بابالمندب و پایان دادن به توانایی انصارالله در تهدید کشتیرانی بینالمللی است. این عملیات، نیازمند هماهنگی گسترده نیروهای زمینی، دریایی و هوایی است و با توجه به تجربه قبلی عربستان در جنگ یمن، با چالشهای جدی روبرو خواهد بود.
نقش ائتلاف دریایی و اهمیت حمایت بینالمللی
تشکیل ائتلاف دریایی با حمایت ۱۴ کشور، یک دستاورد دیپلماتیک برای عربستان محسوب میشود. حضور کشورهایی مانند ترکیه، پاکستان و مصر، به این ائتلاف مشروعیت و قدرت بیشتری میبخشد. با این حال، هماهنگی میان این کشورها و تعهدات عملیاتی آنها، یک چالش بزرگ است. همچنین، حمایت این کشورها ممکن است به معنای مشارکت مستقیم نظامی آنها نباشد.
پیامدهای انسانی و اقتصادی این حمله
هرگونه حمله نظامی به یمن، پیامدهای انسانی و اقتصادی گستردهای خواهد داشت. یمن، که سالها درگیر جنگ داخلی بوده، با یکی از بزرگترین بحرانهای انسانی جهان روبرو است. تشدید درگیریها، میتواند به افزایش تلفات غیرنظامیان، آوارگی بیشتر و تشدید قحطی و بیماریها منجر شود. همچنین، بسته شدن یا اختلال در بابالمندب، میتواند قیمت نفت را به شدت افزایش دهد و اقتصاد جهانی را تحت تأثیر قرار دهد.
واکنش احتمالی انصارالله و ایران
انصارالله، که در سالهای اخیر توانایی نظامی خود را افزایش داده است، به هرگونه حمله نظامی، پاسخ خواهد داد. آنها با استفاده از موشکهای بالستیک و پهپادها، میتوانند اهداف نظامی و اقتصادی عربستان را هدف قرار دهند. همچنین، ایران، که حامی اصلی انصارالله است، به این حمله واکنش نشان خواهد داد و ممکن است به تشدید تنشها و افزایش حمایت نظامی از انصارالله بپردازد.
سناریوهای محتمل
با توجه به این تحولات، سه سناریو قابل تصور است:
- سناریوی نخست، وقوع یک جنگ تمامعیار و گسترده در یمن است که میتواند به یک بحران منطقهای منجر شود.
- سناریوی دوم، درگیریهای محدود و هدفمند با تمرکز بر اهداف دریایی و ساحلی است.
- سناریوی سوم، کاهش تنشها از طریق دیپلماسی و مذاکره است که با توجه به فضای فعلی، بعید به نظر میرسد. آینده این بحران، به تصمیمات طرفین در روزها و هفتههای آینده بستگی دارد.