خاموشی‌ها این هفته تمام می‌شود

آسیانیوز ایران؛ سرویس اجتماعی:

تابستان امسال برای بسیاری از ایرانیان با خاطره‌ی شب‌های گرم و بی‌برق، به یک کابوس تبدیل شده بود. خاموشی‌های مکرر که گاه تا ساعت‌ها ادامه می‌یافت، زندگی روزمره را مختل کرده و کسب‌وکارها را با چالش جدی مواجه ساخته بود. وعده‌های پیشین برای تابستانی بدون خاموشی، بر اثر حملات نظامی و گرمای بی‌سابقه، نقش بر آب شد . حالا اما، وزیر نیرو از پایان این بحران در هفته جاری خبر می‌دهد و می‌گوید که شبکه برق به ثبات رسیده است.

این وعده، در شرایطی داده می‌شود که شبکه برق ایران ماه‌هاست تحت فشار است. حملات به تأسیسات انرژی در جنوب کشور، نظیر نیروگاه جزیره کیش و تأسیسات بندرعباس، جاسک و چابهار، خسارت سنگینی به زیرساخت‌های برق وارد کرده است . همچنین گرمای شدید، فشار بر شبکه را به اوج رسانده بود. پیش از این، رئیس شورای شهر تهران نیز به طور غیرمستقیم به تأثیر حملات بر خاموشی‌ها اشاره کرده بود . با این حال، وزیر نیرو اکنون می‌گوید که با تلاش شبانه‌روزی متخصصان، شرایط به حالت عادی بازگشته است.

این خبر در حالی منتشر می‌شود که هفته‌های اخیر، قطعی برق نه تنها منازل مسکونی، بلکه بیمارستان‌ها و صنایع بزرگ را نیز تحت تأثیر قرار داده بود. کسبه و مغازه‌داران برای حفظ کالاهای خود، مجبور به استفاده از ژنراتورهای پرسر و صدا شده بودند. در گزارش پیشرو، به بررسی ابعاد این وعده، وضعیت فعلی شبکه برق و تأثیرات آن بر زندگی روزمره شهروندان خواهیم پرداخت.

ابعاد بحران برق در تابستان ۱۴۰۵

خاموشی‌های گسترده تابستان امسال، ریشه در ترکیبی از عوامل داشت. نخست، حملات نظامی به زیرساخت‌های انرژی در جریان جنگ، ضربه‌ای سنگین به شبکه برق وارد کرد. مدیرعامل شرکت ملی برق، کاهش ۴۲۰۰ مگاواتی ظرفیت شبکه و آسیب به بیش از ۲۰۰۰ نقطه از شبکه را تأیید کرده است . این حملات، تأسیسات کلیدی مانند نیروگاه جزیره کیش و شبکه‌های توزیع در جنوب کشور را هدف قرار داد .

چالش‌های ساختاری و گرمای بی‌سابقه

فراتر از حملات، ضعف‌های ساختاری مزمن نیز در بحران امسال نقش داشت. کارشناسان بر این باورند که جنگ، تنها «آخرین نی بود که پشت شتر شکست» . سال‌ها کم‌سرمایه‌گذاری، فرسودگی خطوط انتقال و ناتوانی در احداث نیروگاه‌های جدید، زمینه‌ساز این بحران بود. گرمای شدید تابستان نیز، این ضعف‌ها را آشکار کرد و تقاضا را به حداکثر رساند.

اقدامات جبرانی و وعده‌های جدید

به نظر می‌رسد وزارت نیرو برای جبران این کسری، برنامه‌هایی داشته است. پیش از این، وزیر نیرو از افزایش هفتگی ۶۶۸ مگاواتی ظرفیت تولید خبر داده بود . با این حال، این افزایش در مقابل کسری ۲۰ هزار مگاواتی، چندان قابل توجه نبوده است . اکنون باید دید که وعدهٔ پایان خاموشی‌ها در هفته جاری، بر اساس چه سازوکاری محقق خواهد شد.

افق پیش رو و چالش‌های آینده

با وجود وعده وزیر نیرو، چالش‌های شبکه برق همچنان پابرجاست. زمستان پیش رو، با توجه به کمبود گاز طبیعی، فشار جدیدی بر نیروگاه‌ها وارد خواهد کرد . همچنین، صنایع بزرگ مانند فولاد مبارکه که به دلیل حملات از مدار خارج شده بودند، در صورت بازگشت به چرخه تولید، ممکن است دوباره فشار بر شبکه را افزایش دهند. آینده نشان خواهد داد که آیا این وعده، یک نقطه‌ی پایانی بر بحران است یا یک تنفس موقت.