پلمپ شدن مرکز آموزش زبان فرانسه وابسته به سفارت فرانسه در تهران

آسیانیوز ایران؛ سرویس سیاسی:

مرکز آموزش زبان فرانسه در تهران، موسوم به «CLF» که وابسته به سفارت فرانسه معرفی شده است، با دستور دادستانی تهران پلمب شد. این مرکز سال ها در زمینه آموزش زبان فرانسه در تهران فعالیت داشت و از مراکز شناخته شده آموزش این زبان در ایران محسوب می شد. بر اساس اعلام رسانه قوه قضائیه، این مرکز با وجود اخطارهای متعدد برای دریافت مجوز، از طی مراحل قانونی خودداری کرده و به فعالیت خود ادامه داده بود.

مقام های قضایی همچنین ادعاهایی درباره نحوه فعالیت این مرکز مطرح کرده اند؛ ادعاهایی که فراتر از موضوع آموزش زبان است و به مسائل فرهنگی و امنیتی مربوط می شود. در اطلاعیه منتشر شده، مرکز آموزش زبان فرانسه به اجرای فعالیت هایی مغایر با فرهنگ ایرانی اسلامی و امنیت ملی متهم شده است. همچنین قوه قضائیه مدعی شده است که این مرکز در زمینه شناسایی و شبکه سازی افراد و تسهیل خروج نخبگان از کشور فعالیت داشته است.

این موارد در حد ادعاهای مطرح شده از سوی مقام های قضایی است و جزئیات مستقلی درباره مصادیق آن منتشر نشده است. پلمب این مرکز در شرایطی انجام شده که روابط ایران و فرانسه طی ماه های اخیر با افزایش تنش های دیپلماتیک همراه بوده است. اکنون تعطیلی مرکز آموزش زبان فرانسه می تواند ابعاد تازه ای به اختلافات تهران و پاریس اضافه کند؛ به ویژه آنکه این مجموعه سال ها با آموزش زبان و برگزاری دوره های آموزشی مرتبط با زبان فرانسه فعالیت داشته است.

چرا مرکز آموزش زبان فرانسه پلمب شد؟

بر اساس اطلاعیه منتشر شده از سوی رسانه قوه قضائیه، مهم ترین دلیل رسمی اعلام شده برای پلمب مرکز، نداشتن مجوز فعالیت عنوان شده است. مقام های قضایی گفته اند این مرکز با وجود اخطارهای متعدد برای دریافت مجوز، از انجام این کار خودداری کرده است. در همین اطلاعیه، فعالیت مرکز صرفا به موضوع مجوز محدود نشده و اتهام های دیگری نیز علیه آن مطرح شده است.

قوه قضائیه مدعی شده که مرکز آموزش زبان از عنوان آموزش زبان خارجی برای فعالیت هایی علیه فرهنگ ایرانی اسلامی و امنیت ملی استفاده کرده است. این ادعاها از سوی مقام های قضایی مطرح شده و در گزارش های منتشر شده جزئیات مستقلی درباره نمونه های مشخص این فعالیت ها ارائه نشده است. بنابراین میان اصل پلمب مرکز و اتهام های مطرح شده درباره عملکرد آن باید تفکیک قائل شد.

ادعای شناسایی و شبکه سازی نخبگان

یکی از مهم ترین بخش های اطلاعیه قوه قضائیه، ادعای فعالیت این مرکز در زمینه شناسایی و شبکه سازی افراد است. در گزارش رسمی همچنین ادعا شده که این مجموعه به تسهیل خروج نخبگان از کشور کمک می کرده است. طرح چنین اتهامی نشان می دهد که موضوع پرونده از نگاه مقام های قضایی صرفا یک اختلاف اداری درباره مجوز فعالیت نیست و ابعاد امنیتی نیز برای آن مطرح شده است. با این حال، در اطلاعات منتشر شده تاکنون جزئیات دقیقی درباره افراد، روش فعالیت یا اسناد مورد استناد برای این ادعاها ارائه نشده است. به همین دلیل، این موارد باید به عنوان ادعاهای مطرح شده از سوی دستگاه قضایی گزارش شوند و نه به عنوان واقعیت اثبات شده.

مرکز آموزش زبان فرانسه چه جایگاهی داشت؟

مرکز آموزش زبان فرانسه تهران از مراکز قدیمی آموزش زبان فرانسه در ایران بود و ارتباط آن با سفارت فرانسه باعث شده بود جایگاه متفاوتی نسبت به آموزشگاه های معمول زبان داشته باشد. بر اساس گزارش های منتشر شده، این مرکز در گذشته به عنوان مرجع مورد تایید سفارت فرانسه برای آموزش زبان فرانسه در ایران شناخته می شد و محل برگزاری آزمون های رسمی مدارک زبان فرانسه نیز بود. تعطیلی چنین مرکزی برای زبان آموزانی که برای تحصیل یا مهاجرت تحصیلی به کشورهای فرانسوی زبان برنامه ریزی کرده بودند نیز اهمیت دارد؛ زیرا ادامه یا توقف خدمات آموزشی و آزمون های مرتبط با آن می تواند بر برنامه متقاضیان تاثیر بگذارد.

تنش تهران و پاریس به کجا رسیده است؟

پلمب مرکز آموزش زبان فرانسه در شرایطی اتفاق افتاده که روابط تهران و پاریس در ماه های گذشته با اختلاف های دیپلماتیک همراه بوده است. رسانه های مختلف گزارش داده اند که در ماه های اخیر موضوع فعالیت دیپلمات های دو کشور و اتهام مداخله در امور داخلی، به یکی از محورهای اختلاف میان تهران و پاریس تبدیل شده است. در چنین شرایطی، تعطیلی یک مرکز مرتبط با سفارت فرانسه تنها یک موضوع آموزشی تلقی نمی شود و می تواند در چارچوب گسترده تر روابط دو کشور نیز مورد توجه قرار گیرد. با این حال، برای ارزیابی دقیق پیامدهای دیپلماتیک این اقدام باید منتظر واکنش رسمی دولت فرانسه و سفارت این کشور در تهران بود.

واکنش فرانسه چه خواهد بود؟

تا زمان انتشار گزارش های اولیه درباره پلمب مرکز، واکنش رسمی سفارت فرانسه در تهران درباره این اقدام منتشر نشده بود. در نتیجه هنوز مشخص نیست دولت فرانسه چه موضعی درباره تعطیلی مرکز آموزش زبان اتخاذ خواهد کرد. اهمیت این موضوع زمانی بیشتر می شود که مرکز مورد نظر سال ها با عنوان آموزش زبان فعالیت داشته و ارتباط سازمانی آن با سفارت فرانسه از سوی مقام های ایرانی مورد تاکید قرار گرفته است. اگر پاریس نسبت به این اقدام واکنش رسمی نشان دهد، نحوه تنظیم روابط دیپلماتیک و فعالیت مراکز فرهنگی وابسته به نمایندگی های خارجی می تواند به یکی از محورهای جدید اختلاف میان دو کشور تبدیل شود.

سابقه برخورد با مراکز فرهنگی خارجی

پلمب مرکز آموزش زبان فرانسه در تهران نخستین مورد از برخورد قضایی با یک مرکز آموزشی مرتبط با نمایندگی خارجی در ایران نیست. در سال ۱۴۰۳ نیز مراکز آموزش زبان آلمانی وابسته به موسسه گوته در تهران با دستور قضایی تعطیل شدند. مقام های ایرانی در آن زمان نیز موضوع مجوز، فعالیت غیرقانونی و مسائل مالی را از دلایل برخورد با این مراکز اعلام کردند. مقایسه این دو پرونده البته به معنای یکسان بودن جزئیات آنها نیست، اما نشان می دهد فعالیت مراکز آموزشی وابسته به نهادهای فرهنگی خارجی در ایران طی سال های اخیر با حساسیت بیشتری از سوی دستگاه های نظارتی و قضایی دنبال شده است.

پیامدهای احتمالی برای زبان آموزان

یکی از نخستین پیامدهای عملی تعطیلی مرکز، وضعیت زبان آموزانی است که در دوره های آموزشی آن ثبت نام کرده بودند یا برای شرکت در آزمون های زبان برنامه ریزی داشتند. این موضوع به ویژه برای افرادی که برای ادامه تحصیل در دانشگاه های فرانسوی زبان یا دریافت مدارک معتبر زبان فرانسه برنامه ریزی کرده اند اهمیت دارد. در حال حاضر اطلاعات کاملی درباره سرنوشت کلاس های نیمه تمام، شهریه زبان آموزان، برنامه آزمون ها و جایگزین احتمالی برای خدمات این مرکز منتشر نشده است. روشن شدن این موارد می تواند مهم ترین موضوع برای زبان آموزان و خانواده های آنان در روزهای آینده باشد.

پلمب مرکز؛ فراتر از یک تعطیلی آموزشی

آنچه در پرونده مرکز آموزش زبان فرانسه اهمیت دارد، تفاوت میان دو سطح موضوع است؛ یک سطح مربوط به مسائل اداری و مجوز فعالیت است و سطح دیگر به اتهام های امنیتی و فرهنگی مطرح شده از سوی دستگاه قضایی مربوط می شود.

• در سطح نخست، مقام های قضایی می گویند مرکز با وجود اخطارهای متعدد مجوز لازم را دریافت نکرده است.
• در سطح دوم نیز اتهام هایی درباره شبکه سازی، شناسایی افراد و تسهیل خروج نخبگان مطرح شده است.

اکنون واکنش رسمی فرانسه و همچنین انتشار جزئیات بیشتر درباره پرونده می تواند مشخص کند که این اقدام صرفا به تعطیلی یک مرکز آموزشی محدود خواهد ماند یا به موضوعی گسترده تر در روابط تهران و پاریس تبدیل می شود.

فرانسه سفیر ایران را در واکنش به پلمب مرکز آموزش زبان احضار می‌کند

فرانسه اعلام کرد در واکنش به پلمب مرکز آموزش زبان فرانسه وابسته به سفارت این کشور در تهران، سفیر ایران را احضار و «اقدامات مقتضی» را انجام خواهد داد. پاسکال کُنفاورو، سخنگوی وزارت خارجه فرانسه، این اقدام را «غیرقابل توجیه و غیرقابل قبول» خواند و آن را حمله‌ای جدید به حضور فرهنگی فرانسه در ایران توصیف کرد. مقام‌های ایرانی اعلام کرده‌اند این مرکز با دستور قضایی دادستانی تهران تعطیل شده و مرکز مذکور با وجود هشدارهای قبلی، سال‌ها بدون مجوز فعالیت می‌کرده است.