نام امیرحسین ثابتی این بار در صحبت‌های حمید رسایی دربارهٔ پرونده‌های قضایی نمایندگان مجلس مطرح شده است. رسایی در نطق روز یکشنبه ۵ مهر ۱۴۰۵، برابر با ۲۷ سپتامبر ۲۰۲۶، از پرونده‌های چند نماینده نام برد و ثابتی را هم در این فهرست قرار داد. این اظهارنظر، یک سرنخ خبری مشخص است؛ اما هنوز جزئیات قضاییِ پروندهٔ مورد اشاره را در اختیار افکار عمومی نمی‌گذارد.
بررسی آسیانیوز ایران نشان می‌دهد باید میان سه موضوع فاصله گذاشت: آنچه رسایی گفته، آنچه دربارهٔ شکایت‌های قدیمی منتشر شده و آنچه دربارهٔ وضعیت فعلی ثابتی هنوز تأیید عمومی قابل اتکا ندارد. اشارهٔ یک نماینده به پرونده، جای اعلام جزئیات از سوی مرجع رسیدگی‌کننده یا ارائهٔ سند قابل بررسی را نمی‌گیرد.
رسایی دقیقاً دربارهٔ ثابتی چه گفت؟
تسنیم در گزارش ساعت ۱۳:۲۰ روز ۵ مهر، به نقل از نطق رسایی در جلسهٔ علنی مجازی مجلس، نوشته است که او از تشکیل پرونده برای شماری از نمایندگان سخن گفته و در ادامه نام نوباوه، ثابتی، خضریان، غضنفری و خودش را آورده است. رسایی هم‌زمان خواستار رسیدگی به پرونده‌های دیگر مسئولان شد. اطلاعات آنلاین نیز عصر همان روز، به نقل از ایسنا، این بخش از اظهارات او را بازتاب داد.
رسایی در بخش دیگری از نطقش نام حسن روحانی، مسعود پزشکیان، محمدباقر قالیباف و دبیرخانهٔ قبلی شورای عالی امنیت ملی را در ارتباط با شکایت از برخی نمایندگان ذکر کرده است. با این حال، در متن این سخنرانی مشخص نمی‌شود کدام‌یک شاکیِ پروندهٔ مورد اشاره دربارهٔ ثابتی است. نسبت‌دادن یک شاکی مشخص به او، بر اساس همین فهرست کلی، نتیجه‌گیری فراتر از اطلاعات منتشرشده خواهد بود.
حکم ده ماه حبس که رسایی در همین سخنرانی درباره‌اش توضیح داده، مربوط به خود رسایی است. جزئیات آن موضوع را می‌توان در گزارش شکایت قالیباف و حکم حمید رسایی خواند؛ این حکم را نباید به ثابتی یا سایر نام‌های مطرح‌شده تعمیم داد.
چه اطلاعاتی دربارهٔ پروندهٔ ثابتی هنوز روشن نیست؟
تا زمان تنظیم این گزارش در ۵ مهر، در منابع عمومی بررسی‌شده، اعلام قضایی مستقلی که جزئیات پروندهٔ مورد اشارهٔ رسایی دربارهٔ ثابتی را روشن کند، به دست نیامد. نطق امروز نیز زمان تشکیل پرونده، عنوان اتهام، مرجع رسیدگی و نتیجهٔ احتمالی را مشخص نمی‌کند. بنابراین حتی «تازه‌بودن» پرونده را هم نمی‌توان فقط از تازه‌بودن سخنرانی نتیجه گرفت.
- شاکی و موضوع: مشخص نیست رسایی دقیقاً به کدام شکایت و کدام اظهارنظر یا اقدام ثابتی اشاره دارد.
- مرحلهٔ رسیدگی: از این نطق نمی‌توان احضار، صدور کیفرخواست یا برگزاری دادگاه برای ثابتی را استنباط کرد.
- نتیجه: در منابع بررسی‌شده برای این گزارش، حکم مشخص و قابل انتسابی دربارهٔ پروندهٔ مورد اشاره پیدا نشد.
این محدودیت اطلاعات، به معنای اثبات نبودن پرونده یا رد گفتهٔ رسایی نیست. به همان اندازه نیز مجوز قطعی‌نوشتن دربارهٔ اتهام یا محکومیت ثابتی به شمار نمی‌رود. کانال رسمی ثابتی، توضیحات رسایی دربارهٔ حکم خودش را بازنشر کرده است؛ بازنشر آن ویدئو به‌تنهایی پاسخ روشن دربارهٔ وضعیت قضایی شخص ثابتی محسوب نمی‌شود.
شکایت قدیمی زنگنه را با خبر امروز یکی نگیریم
نام ثابتی پیش‌تر هم در خبر شکایت بیژن زنگنه آمده بود. در روایتی که کانال ثابتی از «راه دیالمه» بازنشر کرده، موضوع به سخنان او در دی ۱۴۰۳ دربارهٔ عملکرد زنگنه بازمی‌گردد و نتیجهٔ بررسیِ هیئت نظارت بر رفتار نمایندگان به نفع ثابتی توصیف شده است. خبرآنلاین نیز در ۱۹ مهر ۱۴۰۴ گزارشی دربارهٔ رد شکایت منتشر کرده بود.
نکتهٔ تعیین‌کننده آن است که روایت بازنشرشده در کانال ثابتی، مشخصاً از بررسی در هیئت نظارت بر رفتار نمایندگان سخن می‌گوید. این متن را نباید بدون دسترسی به تصمیم مرجع قضایی، حکم مستقل دادگاه معرفی کرد. همچنین هیچ‌یک از این گزارش‌های قدیمی، به‌خودی‌خود نشان نمی‌دهند اشارهٔ امروز رسایی مربوط به همان شکایت بوده است.
ثابتی اکنون در جایگاه نظارت بر مطبوعات هم قرار دارد
عصر خبر در ۳۱ شهریور ۱۴۰۵، به نقل از خانه ملت، گزارش داد که نمایندگان مجلس ثابتی را به عضویت هیئت نظارت بر مطبوعات انتخاب کرده‌اند. خبر این انتخاب در رسانه‌های دیگری، از جمله انصاف نیوز، نیز منتشر شده است. این مسئولیت تازه، پرسش دربارهٔ شیوهٔ مواجههٔ او با نقد و اطلاع‌رسانی عمومی را جدی‌تر می‌کند.
از منظر تحلیلی، مسئولی که در تصمیم‌های مرتبط با رسانه‌ها نقش دارد، باید خود نیز در برابر پرسش مستند رسانه‌ها پاسخ‌گو باشد. معیار قابل دفاع، امکان نقدِ مقام عمومی و دسترسی به توضیح روشن است. تعلق جناحیِ منتقد یا مسئول نباید تعیین کند کدام پرسش شنیده شود و کدام پرسش با برچسب‌زنی کنار گذاشته شود.
نقد مسئولان؛ معیاری که باید برای همه یکسان باشد
دعواهای درون ساختار جمهوری اسلامی زمانی برای مردم ارزش خبری فراتر از جدال اشخاص پیدا می‌کند که به روشن‌شدن نحوهٔ اعمال قدرت منجر شود. ثابتی باید دربارهٔ موضوعی که همکارش علناً مطرح کرده توضیح بدهد؛ رسایی نیز لازم است حدود اطلاعات و مستندات گفتهٔ خود را روشن کند. دستگاه قضایی و مسئولان مجلس هم باید در حدود اطلاعات قابل انتشار، ابهام دربارهٔ نحوهٔ رسیدگی به مسئولان را برطرف کنند.
این مطالبه شامل مقام‌های شاکی نیز می‌شود. اگر اختلاف بر سر سخن و نقد سیاسی است، افکار عمومی حق دارد بداند دقیقاً چه سخنی موضوع شکایت قرار گرفته و پاسخ مستند طرف مقابل چیست. عنوان مسئولیت یا جایگاه سیاسی هیچ‌یک از طرفین، به‌تنهایی درستی ادعایش را ثابت نمی‌کند. مطالبهٔ پاسخ‌گویی از ثابتی نیز نباید به دفاع بی‌چون‌وچرا از قالیباف، دولت یا دستگاه قضایی تبدیل شود.
شفافیت دربارهٔ مسئولان باید قاعده‌ای عمومی باشد؛ هم کسی که اتهام مطرح می‌کند باید سند ارائه دهد و هم نهادی که رسیدگی می‌کند باید امکان ارزیابی منصفانهٔ عملکردش را فراهم کند.
تا روشن‌شدن جزئیات، خبر قابل اتکا همین است: رسایی نام ثابتی را در بحث پرونده‌های نمایندگان مطرح کرده است. تعیین شاکی، عنوان اتهام، تازگی پرونده یا نتیجهٔ رسیدگی به اطلاعات بیشتری نیاز دارد. این مرزبندی، نقد عملکرد مسئولان را دقیق‌تر و قابل پیگیری می‌کند.
پرسش‌های پرتکرار:
آیا تشکیل پروندهٔ تازه علیه ثابتی رسماً تأیید شده است؟
رسایی از پروندهٔ او نام برده، اما در منابع عمومی بررسی‌شده، تأیید قضایی مستقلی دربارهٔ جزئیات و زمان تشکیل پروندهٔ مورد اشاره یافت نشد.
آیا حکم ده ماه حبس مربوط به ثابتی است؟
خیر؛ حکم مطرح‌شده در نطق امروز، مربوط به حمید رسایی است. این سخنرانی صدور چنین حکمی برای ثابتی را اعلام نمی‌کند.
آیا شاکی ثابتی مشخص شده است؟
از فهرست کلیِ شاکیان در سخنان رسایی نمی‌توان شاکیِ پروندهٔ ثابتی را تعیین کرد. ارتباط آن با شکایت قدیمی زنگنه نیز در منابع بررسی‌شده روشن نیست.
به نظر شما مسئولان مجلس و دستگاه قضایی برای روشن‌شدن این موضوع باید ابتدا به کدام پرسش پاسخ دهند؟ دیدگاه مستند خود را بنویسید.