آیا دور تازهای از حمله آمریکا به جمهوری اسلامی در راه است؟ شامگاه جمعه ۱ آبان ۱۴۰۵، برابر با ۲۳ اکتبر ۲۰۲۶، پاسخ تام باراک درباره احتمال حمله در آخر هفته دوباره این نگرانی را پررنگ کرد؛ اما ساعاتی بعد، دونالد ترامپ گفت درباره چنین احتمالی چیزی نمیداند. تا زمان تنظیم این گزارش، در منابع بررسیشده سندی برای اعلام آغاز عملیات تازه یا تعیین زمان قطعی حمله وجود ندارد.
به گزارش آسیانیوز ایران، خبر تازه نه اعلام جنگ است و نه تضمین پایان خطر؛ دو اظهارنظر متفاوت از دو مقام آمریکایی است که باید با زمان و زمینه خود خوانده شود. برای خانوادههای ایرانی، تفاوت میان «ممکن است» و «شروع شده» تفاوت کوچکی نیست.
تام باراک دقیقاً درباره حمله چه گفت؟
ماریو نوفل (Mario Nawfal) در حساب خود در شبکه ایکس، بخشی از گفتوگوی روز جمعه با تام باراک (Tom Barrack)، سفیر آمریکا در ترکیه و فرستاده ویژه این کشور در امور سوریه و عراق، را منتشر کرد. پرسش او این بود که آیا حملهای ممکن است همین آخر هفته رخ دهد؟ باراک پاسخ داد: «قطعاً ممکن است.»
در این پرسش و پاسخ، تأکید باراک بر امکان وقوع حمله است، نه اعلام اینکه دستور اجرا صادر شده است. او همزمان گفت ترامپ برای توافق در دسترس است و خواستههای خود را روشن کرده است. تایمز اسرائیل نیز این مصاحبه را گزارش کرد؛ بازتاب همان گفتوگو در چند رسانه، چند تأیید مستقل برای شروع عملیات نظامی محسوب نمیشود.
پاسخ تازه ترامپ؛ «چیزی دربارهاش نمیدانم»
جیکوب مگید (Jacob Magid)، خبرنگار تایمز اسرائیل، در گزارش بعدی روز جمعه نوشت دونالد ترامپ (Donald Trump) پیش از سوارشدن به هواپیما در فلوریدا درباره اظهارات باراک مورد پرسش قرار گرفت. ترامپ با اشاره به سمت او بهعنوان سفیر آمریکا در ترکیه، گفت اگر چنین چیزی مطرح است، خودش چیزی درباره آن نمیداند.
این پاسخ، تأیید ادعای حمله در آخر هفته نیست. در عین حال، نباید آن را به وعده قطعیِ «هیچ حملهای رخ نمیدهد» تبدیل کرد؛ ترامپ چنین تضمینی نداده است. کنارگذاشتن این پاسخ تازه و بازنشر صرفِ جمله باراک، تصویری ناقص از خبر به مخاطب میدهد.

رویترز نیز پیشتر در همین روز گزارش کرده بود که ترامپ میان پایاندادن سریع به درگیری و ادامه وضعیتی که آن را فرسودهشدن تدریجی توصیف میکرد، صحبت کرده است. آن سخنان هم تاریخ مشخصی برای اقدام نظامی تعیین نمیکرد. تهدید، فشار سیاسی و اعلام تصمیم اجرایی، سه سطح متفاوتاند.
آیا نام عملیات تازه «خشم حماسی» است؟
«خشم حماسی» یا اپیک فیوری (Operation Epic Fury) نامی ساختگی نیست. برگه اطلاعاتی فرماندهی مرکزی آمریکا، سنتکام (CENTCOM)، آغاز عملیات با این نام را در ۲۸ فوریه ۲۰۲۶ ثبت کرده است. اما واقعیبودن نام یک عملیات پیشین، بهتنهایی ثابت نمیکند هر تهدید یا حمله احتمالی بعدی نیز آغاز دور تازه همان عملیات است.
آسوشیتدپرس در گزارش ۲۸ ژوئیه، به نقل از مقامهای پنتاگون، از پایان عملیات اولیه با این عنوان و تفاوت دستهبندی درگیریهای بعدی خبر داده بود. بنابراین برای استفاده از عبارت «آغاز دوباره خشم حماسی» بهعنوان خبر قطعی، باید اعلام یا سند تازهای درباره خود عملیات وجود داشته باشد؛ اظهارنظر باراک چنین سندی نیست.
«آخر هفته» چه زمانی است و چرا موعد قطعی جنگ نیست؟
در زمینه این گفتوگوی جمعه به وقت آمریکا، آخر هفته معمولاً به شنبه و یکشنبه، ۲۴ و ۲۵ اکتبر، برابر با ۲ و ۳ آبان، اشاره دارد؛ نه جمعهای که در تقویم کاری ایران تعطیل است. این توضیح تقویمی، تبدیل آن دو روز به پنجره تأییدشده حمله نیست. ساعت، روز و فرمان عملیاتی مشخصی اعلام نشده است.
خبرگزاری فرانسه نیز روز جمعه در گزارشی درباره احتمال بازگشت عملیات گسترده، دیدگاه تحلیلگران را نقل کرد؛ از احتمال اقدام پس از انتخابات آمریکا تا دشواری پیشبینی زمان. اینها ارزیابیاند، نه اطلاعیه نظامی. برای زمینه قبلی، گزارش درباره بررسی گزینه حمله پس از انتخابات آمریکا را بخوانید؛ موضوع امروز، اظهارات تازه باراک و پاسخ بعدی ترامپ است.
مردم ایران میان تهدید و ابهام چه پاسخی میخواهند؟
پرسش «کی دوباره جنگ میشود؟» پاسخ مستند و قطعی ندارد. خطر را نمیتوان با یک جمله انکار کرد، همانطور که نمیتوان از یک مصاحبه برای مردم شمارش معکوس ساخت. همزمان، رایزنیهای منطقهای و اروپایی ادامه دارد؛ وجود گفتوگو نیز بهخودیخود تضمین توافق یا جلوگیری از درگیری نیست.
مسئولان جمهوری اسلامی باید درباره هزینه تصمیمهای خود برای امنیت و زندگی شهروندان پاسخگو باشند. مردم حق دارند بهجای شعار، اطلاعات روشن و قابل اتکا درباره حفاظت از غیرنظامیان و خدمات ضروری دریافت کنند. معیار سنجش سیاستها، کاهش خطر برای جامعه است، نه شدت لحن بیانیهها.
جمعبندی خبر فعلی روشن است: باراک از امکان حمله سخن گفته، ترامپ بعداً گفته از چنین موضوعی اطلاعی ندارد، و آغاز دور تازه عملیات یا تاریخ مشخص جنگ در منابع بررسیشده تأیید نشده است. هر خبر تازه باید با زمان انتشار، گوینده و سند خودش سنجیده شود.