برای خیلی از خانوارها، سؤال اصلی ساده است: اگر مصرف گاز کمی بیشتر شود، چرا قبض ممکن است با سرعت بیشتری بالا برود؟ پاسخ به تفاوت دو موضوع برمیگردد: زیادشدن مقدار مصرف و قرارگرفتن بخشی از آن در پله گرانتر.
شرکت ملی گاز چه گفته است؟
سعید پاکسرشت، مدیر برنامهریزی تلفیقی شرکت ملی گاز ایران، در مصاحبه با صداوسیما که خبرگزاری مهر آن را در ۱۴ آبان ۱۴۰۵ منتشر کرد، توضیح داد نظام محاسبه گاز خانگی از مهر سال گذشته از ۱۲ پله به چهار پله تغییر کرده است. بنابراین این توضیح درباره سازوکاری است که زمان اجرای آن مهر ۱۴۰۴ عنوان شده، نه اعلام آغاز افزایش تازه در روز انتشار این گزارش.
به گفته او، مرز پلهها بر اساس میانگین پنجساله مصرف هر شهر تعیین میشود و میزان مصرف قرارگرفته در هر پله با تعرفه همان پله محاسبه خواهد شد. او نسبت نرخ چهار پله را بهترتیب یک، سه، دوازده و صد بیان کرد؛ این اعداد نسبت تعرفهاند و نباید بهعنوان مبلغ تومان یا درصد افزایش جدید نوشته شوند.

تفاوت نرخ گاز با مبلغ قبض
«نرخ پله بالاتر صد برابر پله اول است» با «قبض همه صد برابر میشود» یک معنا ندارد. اولی مقایسه نرخ دو بخش از جدول مصرف است؛ دومی ادعایی درباره کل مبلغ پرداختی خانوار که به اطلاعات کامل صورتحساب نیاز دارد. از سوی دیگر، بیشترشدن قبض بهتنهایی اثبات نمیکند که یک مصوبه تازه برای افزایش نرخ اجرا شده است.
- مقدار مصرف را با مبلغ قابل پرداخت یکی نگیرید.
- دوره و تعداد روزهای صورتحساب را هنگام مقایسه کنترل کنید.
- برای ادعای افزایش تازه تعرفه، نرخ قبلی و جدید و تاریخ اجرای مصوبه باید مشخص باشد.
پیش از مقایسه دو قبض چه چیزهایی را ببینیم؟
- تاریخ شروع و پایان دوره را بررسی کنید؛ دو قبض با دورههای متفاوت لزوماً قابل مقایسه مستقیم نیستند.
- عدد مصرف ثبتشده و جایگاه آن در پلهها را ببینید، نه فقط مبلغ نهایی را.
- بدهی قبلی و دیگر اجزای درجشده در صورتحساب را از هزینه مصرف همان دوره جدا کنید.
پاکسرشت سامانه خدمات غیرحضوری شرکت ملی گاز را برای بررسی مصرف و مقایسه با الگوی تعیینشده معرفی کرده است. در مراجعه به سامانهها، اطلاعات اشتراک را فقط در مسیر رسمی وارد کنید و تصویر کامل قبض یا مشخصات شخصی را در بخش نظرات عمومی نفرستید.
افزایش تازه تعرفه تأیید شده است؟
در منابع بررسیشده برای این گزارش، بخشنامه تازهای با نرخهای جدید و تاریخ اجرای جدید احراز نشد. این محدودیت به معنای تضمین ثابتماندن تعرفه در آینده نیست؛ فقط یعنی توضیح درباره پلههای مصرف را نمیتوان بهتنهایی خبر قطعی گرانشدن دوباره گاز برای همه دانست.
از نظر آسیانیوز ایران، پاسخگویی درباره هزینه انرژی باید با جدول روشن نرخها، دوره اجرا و امکان فهم صورتحساب همراه باشد. عبارت کلی «اصلاح تعرفه» جای توضیح قابل بررسی درباره اثر آن بر هزینه خانوار را نمیگیرد.
در کنار مدیریت هزینه، ایمنی وسایل گرمایشی مهم است. هشدار اورژانس درباره مسمومیت با مونوکسیدکربن را هم بخوانید.
کدام بخش محاسبه قبض گاز برای شما نامفهومتر است: پله مصرف، دوره صورتحساب یا اجزای مبلغ نهایی؟ بدون انتشار اطلاعات شخصی، تجربهتان را بنویسید.