آسیانیوز ایران؛ سرویس ورزشي:
- نخستین تصویر: زمین چمنی سفت و یکدست، ورزشگاهی پر از نور و مدرن، بازیکنانی با لباسهای رنگارنگ که زیر نور پروژکتورها میدرخشند. این میتواند صحنهای از یک بازی در لالیگا یا لیگ برتر باشد.
- تصویر دوم: زمینی ناهموار با چمنی کمپشت، گرمایی سوزان، صدای طبلهای بیامان و حرکاتی غیرقابل پیشبینی و سرشار از انرژی خام. این، تصویر آشنا و دوستداشتنی جام ملتهای آفریقا برای دههها بود.
اما اکنون، این تورنمنت در آستانه پوستاندازی است. جام ملتهای آفریقا ۲۰۲۵، امروز نه در دل سنتهای آفریقایی، که در کشوری آغاز میشود که پلی به سوی اروپاست: مراکش! این دوره، متفاوتترین دوره تاریخ این رقابتهاست. ۹ ورزشگاه پیشرفته، هتلهای پنج ستاره برای تمام تیمها، زمینهای تمرینی اختصاصی و بلیتهایی که ماهها پیش به فروش رفتهاند. انگار این بار آفریقا میخواهد ثابت کند که میتواند میزبانی در کلاس جهانی ارائه دهد؛ میزبانی که شاید بیشتر به جام ملتهای اروپا شباهت دارد. در مرکز این تحول، یک تیم ایستاده است: مراکش. شاید هیچ تیمی در تاریخ این جام، با چنین آمادگی خیرهکننده و آمار وحشتآوری (۱۸ برد متوالی) پای به رقابت نگذاشته باشد. ترکیبی از تجربه جام جهانی، ستارههای درخشان اروپا و اشتیاق سوزان میزبانی، آنها را به بزرگترین مدعی تبدیل کرده است.
اما آفریقا همیشه زمین شگفتیهاست. سنگال با سادیو مانه، مصر با محمد صلاح در جستجوی هشتمین قهرمانی، نیجریه با ویکتور اوسیمن، و ساحل عاج به عنوان مدافع عنوان، تنها بخشی از داستان هستند. رقابتی که پر از تضاد است: از یک سو مدرنیته مراکش و از سوی دیگر روحیه غیرقابل پیشبینی و هیجان انفجاری که ذات فوتبال آفریقاست. آیا این بار نظم بر شور غلبه میکند؟ یا آفریقا بار دیگر با یک قهرمان غیرمنتظره، جهانیان را شگفتزده خواهد کرد؟ در ادامه، به تحلیل عمیق میزبانی مراکش، قدرتهای حاضر، ستارههای درخشان و پیشبینی سرنوشت این جام پرهیجان میپردازیم.
انقلاب میزبانی؛ گذار از سنت به مدرنیته و پیامدهای آن
میزبانی مراکش نقطه عطفی در تاریخ جام ملتهای آفریقاست. استفاده از ۹ ورزشگاه که ۵ تای آن میزبان بازیهای جام جهانی ۲۰۳۰ خواهند بود، سطحی از استاندارد را به نمایش گذاشته که پیش از این در این قاره سابقه نداشته است. این تحول زیرساختی پیامدهای چندگانه دارد. اول، افزایش کیفیت فنی بازیها به دلیل زمینهای استاندارد و امکانات رفاهی بینظیر برای بازیکنان. دوم، جذب بیشتر هواداران بینالمللی و افزایش درآمدهای تبلیغاتی و پخش. سوم، ایجاد فشار برای میزبانان آینده تا سطح خود را ارتقا دهند. اما یک پرسش بزرگ مطرح است: آیا با این «اروپاییسازی»، بخشی از هویت منحصربهفرد و جذابیت کاریزماتیک این تورنمنت، که ریشه در شور، هیجان و گاهی هرج و مرج شیرین آن داشت، از دست میرود؟ پاسخ را باید در جریان بازیها و فضای استادیومها جستجو کرد.
آناتومی یک مدعی کامل؛ چرا مراکش این بار شکستناپذیر به نظر میرسد؟
تیم ملی مراکش ترکیبی استثنایی از چند عامل کلیدی را در اختیار دارد.
-
عامل نخست، روانی
حضور در جام جهانی ۲۰۲۲ و کسب مقام چهارمی، اعتماد به نفس این تیم را به سطحی تاریخی رساند.
-
عامل دوم، آمادگی تاکتیکی
ولید الرکراکی سرمربی، سیستمی منسجم، متکی بر دفاع جمعی فشرده و حمله سریع بر پاشنه گذاشته است. ۱۸ برد پیاپی با ۵۰ گل زده و تنها ۴ گل خورده، گواه این انسجام است.
-
عامل سوم، ترکیب کیفی
این تیم در هر خط نیروهای درجه یک اروپایی دارد. از یاسین بونو در دروازه، تا اشرف حکیمی در دفاع، سفیان امرابت در هافبک و یوسف النصیری در خط حمله. اضافه شدن براهیم دیاز به این ترکیب، قدرت خلاقیت آن را دوچندان کرده است.
-
عامل چهارم، امتیاز میزبانی
بازی کردن تمام مراحل در ورزشگاه رباط، به معنای پشتیبانی بیوقفه هواداران و حذف خستگی سفر است. با این حال، فشار میزبانی و انتظارات بسیار بالا، خود میتواند به یک تله تبدیل شود. تاریخ فوتبال پر از مدعیان میزبانی است که زیر بار این فشار خرد شدهاند.
نقش تکستارهها در برابر تیمهای متوازن؛ نبرد دو فلسفه
جدال این دوره، رویارویی دو نگاه است. از یک سو تیمهایی مانند مصر و نیجریه قرار دارند که استراتژی خود را تا حد زیادی بر دوش یک ستاره فوقدرجهیک (محمد صلاح و ویکتور اوسیمن) میگذارند. مشکل اینجاست که اگر این ستارهها خاموش شوند یا حریف آنها را مهار کند، کل سیستم تیم میلنگد. ارزش بازار پایینتر مصر (حتی با وجود صلاح) نشاندهنده فاصله بزرگ بین ستاره و بقیه بازیگران است. در سوی دیگر، تیمهای مراکش، سنگال و ساحل عاج قرار دارند که از توازن و عمق ترکیب بهره میبرند. آنها چندین بازیکن تاثیرگذار در سطح اروپا دارند و وابستگی به یک فرد خاص در آنها کمتر است. آسیبپذیری این تیمها در برابر بحران، به مراتب پایینتر است. پیروزی نهایی احتمالاً از آن تیمی خواهد بود که بتواند بین درخشش فردی و عملکرد گروهی تعادل بهتری برقرار کند.
شگفتیسازهای بالقوه؛ آیا سنت تکرار میشود؟
تاریخ جام ملتهای آفریقا با قهرمانان غیرمنتظره گره خورده است. ساحل عاج در دوره قبل نمونه بارز آن بود. در این دوره نیز تیمهایی هستند که میتوانند این نقش را ایفا کنند. مالی با ترکیب جوان و پرانرژی خود، تانزانیا با پیشرفت چشمگیر اخیر، یا گینه با هدایت مربی تاکتیکدانی چون کابا دیاوانا، از جمله این نامها هستند. گروههای این دوره نیز به گونهای است که راه را برای صعود تیمهای به ظاهر ضعیفتر باز میکند. در مرحله حذفی، یک بازی تدافعی فشرده و یک ضدحمله میتواند حتی بزرگترین مدعیان را زمینگیر کند. روحیه نبرد و فیزیک قوی، سلاحهای همیشگی شگفتیسازان در این قاره است.
تأثیر جام بر فوتبال جهانی و آینده قاره
این دوره از جام، آزمونی بزرگ برای فوتبال آفریقاست. موفقیت میزبانی مراکش میتواند دروازههای سرمایهگذاری بیشتر در زیرساختهای ورزشی قاره را بگشاید. از سوی دیگر، نمایش خوب ستارههای آفریقایی در میدانی استاندارد، بر ارزش بازاری آنها در اروپا میافزاید. برای اروپا، این جام فرصتی است برای رصد استعدادهای جدید در بازاری که همواره مهد ستارهسازی بوده است. همچنین، عملکرد تیمهایی مانند مراکش و سنگال که ترکیبی از بازیکنان لیگهای اروپایی هستند، میتواند الگویی برای دیگر تیمهای قاره باشد. در نهایت، قهرمان این دوره نه تنها جایزهای فیزیکی، بلکه اعتبار بزرگی کسب میکند؛ اعتبار پیروزی در احتمالاً رقابتیترین و باکیفیتترین دوره تاریخ این تورنمنت. مراکش ۱۹۷۶، مصر ۲۰۱۰، و اکنون... نام چه تیمی در کنار آنها قرار خواهد گرفت؟