آسیانیوز ایران؛ سرویس ورزشی:
پس از فتح دومین جام ملتهای آفریقا توسط سنگال، نام یک بازیکن بیش از هر چیز دیگری بر سر زبانهاست: سادیو مانه. او که پیشتر با لیورپول به قله اروپا صعود کرده بود، حالا با رهبری بینظیر تیم ملی کشورش، جایگاه خود را به عنوان یک اسطوره زنده فوتبال آفریقا تثبیت کرده است. این پیروزی تاریخی در مراکش، سنگال را در جمع تیمهای دوستاره قاره سیاه قرار داد و مانه را به تنهایی بر قله رکوردداران این تورنمنت نشاند. او با کسب عنوان بهترین بازیکن مسابقات و نقش کلیدی در تمام مراحل، ثابت کرد که حتی در ۳۳ سالگی، موتور محرک بیچون و چرای یک تیم قهرمان است. اما این موفقیت، بحثی قدیمی را با شدتی تازه مطرح کرده است: آیا سادیو مانه اکنون به عنوان برترین بازیکن تاریخ فوتبال آفریقا شناخته میشود؟ پرسشی که پاسخ به آن نیازمند مقایسهای عمیق با غولهای گذشته این قاره است.
در یک سوی این مقایسه، نامهایی چون ساموئل اتوئو، مهاجم افسانهای کامرون و قهرمان سهگانه با اینتر و دیدیه دروگبا، نماد قدرت و قهرمانی چلسی، و یحیی توره، هافبک مسلط منچسترسیتی قرار دارند. هر یک از این ستارهها در زمان خود سلطان بلامنازع بودند. حالا مانه با کارنامهای درخشان ظاهر شده است: دو قهرمانی جام ملتهای آفریقا (به عنوان کاپیتان و رهبر فنی)، قهرمانی لیگ برتر انگلیس و لیگ قهرمانان اروپا با لیورپول، نایبقهرمانی توپ طلا و دهها عنوان دیگر در سطح باشگاهی و فردی. آنچه مانه را متمایز میکند، تنها جامها نیست، بلکه شیوه رهبری، شخصیت بیحاشیه، سختکوشی افسانهای و تأثیری است که فراتر از زمین گذاشته است. او نمادی از فروتنی و اراده است؛ کودکی که از روستایی در سنگال برخاست و با پشتکار به قله دنیای فوتبال رسید.
نکته جالب در جام اخیر، تطبیقپذیری مانه بود. او دیگر آن وینگر سریع و انفجاری سابق نیست، اما با هوشمندی، به یک هافبک یا حتی مهاجم کاذب تبدیل شد که با پرسینگ، پاسسازی و درک تاکتیکی بالا، سنگال را هدایت کرد. این بلوغ، ارزش او را چند برابر کرده است. حالا با پایان این تورنمنت تاریخی، کارشناسان و رسانههای جهانی یکی پس از دیگری نام مانه را در کنار یا حتی بالاتر از بزرگترین اسطورههای آفریقایی قرار میدهند. فصل جدیدی در تاریخ فوتبال آفریقا آغاز شده و به نظر میرسد سادیو مانه چهره محوری این فصل باشد.
مقایسه دستاوردهای ملی: مانه در برابر غولهای قاره
در زمینه افتخارات ملی، مانه اکنون یکی از موفقترینهاست. دو قهرمانی جام ملتهای آفریقا به عنوان کاپیتان و ستاره تیم، دستاوردی است که حتی بسیاری از بزرگان تاریخ آفریقا به آن نرسیدهاند. ساموئل اتوئو دو بار قهرمان شد، اما فقط در یکی از آنها (۲۰۰۲) نقش اصلی را داشت. دیدیه دروگبا با ساحل عاج فقط یک بار قهرمان شد. یحیی توره نیز تنها یک عنوان قهرمانی دارد. از نظر آمار فردی در جام ملتها، مانه با ۱۱ گل (پنجمین گلزن برتر تاریخ رقابت ها) و ۹ پاس گل (بهترین پاسور تاریخ رقابتها) کارنامهای کمنظیر دارد. این برتری کمی و کیفی در سطح ملی، یکی از قویترین برگهای برنده مانه در این بحث است.
موفقیت باشگاهی در اروپا: مسیر متفاوت اما درخشان
موفقیت باشگاهی مانه با لیورپول، الگویی متفاوت از اسطورههای پیشین است. او قهرمان لیگ برتر انگلیس پس از ۳۰ سال انتظار برای لیورپول و قهرمان لیگ قهرمانان اروپا شد. اتوئو با بارسلونا و اینتر، دوبار، کسب سهگانه ای تاریخی کرد و سه لیگ قهرمانان را فتح کرد که از نظر تعداد جام برتر است. دروگبا با چلسی قهرمان لیگ قهرمانان و چندین جام داخلی شد. یحیی توره نیز با بارسلونا و منچسترسیتی جامهای متعددی برد. اگرچه از نظر تعداد جامهای بزرگ اروپایی، اتوئو پیشتاز است، اما مانه در یکی از سختترین لیگهای دنیا، نقش محوری در به پایان رساندن یک دهه انتظار برای یک غول تاریخی داشته که ارزشی نمادین و فوقالعاده دارد.
تأثیر فراتر از زمین: رهبری، شخصیت و الهامبخشی
اینجاست که مانه ممکن است از بسیاری از رقبا پیشی بگیرد. او نه تنها یک فوتبالیست، بلکه یک نماد ملی برای سنگال، یک رهبر کاریزماتیک در رختکن و یک الگوی اخلاقی است. سرمایهگذاریهای بزرگ او در زادگاهش (ساخت مدرسه، بیمارستان، اهدای کمکهای مالی)، زندگی بیحاشیه و فروتنی مثالزدنیاش، تصویری از یک «قهرمان کامل» ساخته است. در مقایسه، برخی دیگر از ستارههای آفریقایی با وجود درخشش ورزشی، گاه با حاشیهها یا رفتارهای بحثبرانگیزی همراه بودهاند. مانه نشان داده که میتوان در اوج، متواضع ماند و برای جامعه خود منبع الهام بود. این بعد از شخصیت، جایگاه او را در دل مردم و تاریخ فوتبال فراتر از آمار و جامها میبرد.
تطبیقپذیری و طول عمر حرفهای: تکامل از وینگر به رهبر تاکتیکی
یکی از ویژگیهای شگفتانگیز مانه، تکامل و تطبیقپذیری اوست. در اوج جوانی، یک وینگر سریع و گلزن ترسناک بود. با افزایش سن، به یک بازیکن هوشمند، پاسور دقیق و رهبر تاکتیکی تبدیل شده که میتواند در پستهای مختلف مؤثر باشد. این را در جام اخیر به وضوح دیدیم؛ جایی که بیشتر به عنوان یک هافبک یا مهاجم کاذب بازی کرد و با پرسینگ و ساخت بازی، تیم را هدایت نمود. چنین تحولی در طول عمر حرفهای، نشان از هوش فوتبالی بالای او دارد. برخی از اسطورههای گذشته در پستهای ثابتی درخشان بودند، اما کمتر شاهد چنین تحول نقش موفقی بودیم. این توانایی، ارزش او را برای تیمهایش به شدت افزایش داده است.
نظر کارشناسان و میراث نهایی: آیا او بهترین است؟
نظر کارشناسانی مانند هروه پنو (روزنامه اکیپ) نشان میدهد که اگرچه هنوز بسیاری ساموئل اتوئو را به دلیل تعداد بیشتر جامهای بزرگ باشگاهی (سه لیگ قهرمانان) در رده اول میدانند، اما مانه پس از این قهرمانی، به وضوح خود را به جمع دو سه نفر برتر تاریخ رسانده و از نامهایی مانند محرز، صلاح، یحیی توره و حتی دروگبا پیشی گرفته است. میراث مانه ترکیبی کمیاب است: دستاورد ملی بینظیر + موفقیت باشگاهی در اوج رقابت اروپا + شخصیت الهامبخش + طول عمر و تطبیقپذیری. حتی اگر در ردهبندی نهایی، او را دقیقاً نفر اول ندانیم، بدون شک در گروه بسیار ممتاز و کوچک برترینهای تاریخ آفریقا قرار دارد و بحث بر سر اول یا دوم بودن او، بیشتر از جنس سلیقه شخصی است تا یک برتری قاطع آماری. آنچه مسلم است، نام سادیو مانه از این پس همیشه با حروفی درشت در تاریخ فوتبال آفریقا نوشته خواهد شد.