آسیانیوز ایران؛ سرویس اجتماعی:
سازمان هواشناسی کشور با پیشبینی وزش باد شدید و گرد و خاک در نیمه غربی، مرکزی و جنوبی کشور، هشدار سطح نارنجی صادر کرد. این پدیده جوی از امروز (چهارشنبه ۳۰ اردیبهشت) آغاز شده و تا روز جمعه (یکم خرداد) در تعدادی از استانهای کشور ادامه خواهد داشت. بر اساس اعلام سازمان هواشناسی، امروز تهران، قم، مرکزی، اصفهان، یزد، کرمان، فارس، بوشهر، هرمزگان، سیستان و بلوچستان و خراسان جنوبی درگیر باد شدید و گرد و خاک خواهند بود. فردا (پنجشنبه) نیز استانهای آذربایجان شرقی، آذربایجان غربی، کردستان، کرمانشاه، همدان، زنجان، مرکزی، لرستان، کهگیلویه و بویراحمد، فارس و بوشهر تحت تأثیر این سامانه قرار میگیرند.
روز جمعه، اصفهان، یزد، کرمان، فارس، بوشهر، شمال سیستان و بلوچستان، خراسان جنوبی، خراسان رضوی و سمنان متأثر از این پدیده خواهند بود. سازمان هواشناسی نسبت به «پرهیز از توقف در جوار ساختمانهای نیمه تمام و درختان فرسوده» هشدار داده است، زیرا وزش باد شدید ممکن است باعث سقوط اجسام و شکستن درختان شود. همچنین به هموطنان ساکن در مناطق کویری و گروههای حساس (بیماران تنفسی، سالمندان، کودکان و زنان باردار) توصیه شده است در فضای باز از ماسک استفاده کنند. در گزارش پیش رو، جزئیات کامل این هشدار، استانهای درگیر، توصیههای ایمنی و پیشبینی وضعیت جوی روزهای آینده را برای شما مخاطبان عزیز تشریح خواهیم کرد.
جزئیات هشدار نارنجی و مناطق درگیر
سازمان هواشناسی کشور «هشدار نارنجی» صادر کرده است. هشدار نارنجی (سطح نارنجی) دومین سطح از سه سطح هشدار (زرد، نارنجی، قرمز) است و به معنای «وقوع پدیده جوی با شدت قابل توجه و احتمال خسارت» است. مردم باید آماده باشند و دستگاههای اجرایی نیز در حالت آماده باش قرار گیرند. دلیل صدور این هشدار، وزش باد شدید (با سرعت بیش از ۸۰ کیلومتر در ساعت) و گرد و خاک ناشی از آن است که ناشی از استقرار یک سامانه پرفشار در شمال و یک سامانه کم فشار در جنوب کشور (با گرادیان شدید فشار) میباشد. بر اساس نقشههای پیشیابی، این سامانه امروز (چهارشنبه) نیمه جنوبی البرز، مرکز، شرق و جنوب شرق کشور را تحت تأثیر قرار میدهد. استانهای تهران، قم، مرکزی، اصفهان، یزد، کرمان، فارس، بوشهر، هرمزگان، سیستان و بلوچستان و خراسان جنوبی درگیر باد شدید و گرد و خاک خواهند بود. شدت باد در استانهای مرکزی (اصفهان، یزد، کرمان) و جنوبی (بوشهر، هرمزگان، سیستان) بیشتر از سایر مناطق خواهد بود (تا ۱۰۰ کیلومتر در ساعت).
فردا (پنجشنبه) این سامانه به سمت شمال غرب و غرب حرکت میکند. استانهای آذربایجان شرقی، آذربایجان غربی، کردستان، کرمانشاه، همدان، زنجان، مرکزی، لرستان، کهگیلویه و بویراحمد، فارس و بوشهر تحت تأثیر باد شدید و گرد و خاک قرار میگیرند. در این روز، شمال غرب کشور ممکن است شاهد بارش پراکنده باران (به دلیل ورود یک سامانه بارشی ضعیف) نیز باشد، اما شدت باد غالب خواهد بود. روز جمعه (یکم خرداد) سامانه به سمت شرق و جنوب شرق عقب نشینی میکند. استانهای اصفهان، یزد، کرمان، فارس، بوشهر، شمال سیستان و بلوچستان، خراسان جنوبی، خراسان رضوی و سمنان همچنان درگیر باد و گرد و خاک خواهند بود. از روز شنبه (دوم خرداد) به تدریج از شدت باد کاسته میشود و جو در اغلب مناطق به جز جنوب شرق (که وزش باد نسبتاً شدید ادامه دارد) تثبیت میشود.
مخاطرات باد شدید و گرد و خاک
باد شدید (با سرعت بیش از ۸۰ کیلومتر در ساعت) مخاطرات متعددی را به همراه دارد:
۱. سقوط اجسام از ارتفاع و خسارت به سازهها:
داربستهای ساختمانهای نیمه کاره، تابلوهای تبلیغاتی بزرگ، سقفهای شیروانی، کولرهای آبی (که روی پشت بام نصب شدهاند) و حتی گلدانهای روی بالکن، در معرض سقوط قرار دارند. توقف در کنار این سازهها بسیار خطرناک است و میتواند منجر به جراحت و حتی مرگ شود.
۲. شکستن درختان کهن سال و فرسوده
درختانی که ریشه ضعیفی دارند یا دچار پوسیدگی هستند (مانند درخت چنار، کاج و بید مجنون) در برابر باد شدید آسیبپذیرند. سقوط ناگهانی یک درخت بزرگ روی خودرو یا عابران، میتواند حادثه آفرین باشد. به شهروندان توصیه میشود در روزهای چهارشنبه تا جمعه، از توقف در زیر درختان و پارک خودرو در کنار آنها خودداری کنند.
۳. قطعی برق و اختلال در مخابرات
وزش باد شدید میتواند به خطوط انتقال برق و کابلهای مخابراتی (به ویژه در مناطق روستایی و کوهستانی) آسیب بزند. احتمال قطعی موقت برق و اختلال در تلفن همراه و اینترنت وجود دارد. شرکتهای توزیع برق در استانهای درگیر، در حالت آماده باش کامل هستند.
۴. کاهش شدید دید و آلودگی هوا (گرد و خاک)
در مناطق کویری و بیابانی (مانند یزد، کرمان، سیستان و بلوچستان، خراسان جنوبی، اصفهان (مناطق شرقی)، و قم)، گرد و خاک ناشی از باد شدید، دید افقی را به کمتر از ۵۰۰ متر کاهش میدهد. رانندگی در چنین شرایطی بسیار خطرناک است و احتمال تصادفات زنجیرهای را افزایش میدهد. همچنین ذرات معلق (PM10 و PM2.5) میتوانند باعث مشکلات تنفسی، سوزش چشم، و تشدید بیماریهای قلبی و ریوی شوند.
۵. گسترش سریع آتش سوزی
وزش باد شدید، آتش را با سرعت بیشتری گسترش میدهد. اگر در طبیعت آتش روشن کنید (حتی برای پخت و پز)، ممکن است ظرف چند دقیقه شعلهها به مناطق وسیعی سرایت کند. در روزهای چهارشنبه تا جمعه، از روشن کردن آتش در فضای باز خودداری کنید و سیگار خود را به طور کامل خاموش کنید.
توصیههای ایمنی به شهروندان
سازمان هواشناسی و مدیریت بحران استانهای درگیر، توصیههای ایمنی زیر را ارائه دادهاند:
۱. پرهیز از توقف در کنار ساختمانهای نیمه تمام و درختان فرسوده. اگر پیاده هستید، مسیر خود را طوری انتخاب کنید که از کنار این مکانها عبور نکنید. اگر رانندگی میکنید، خودرو را در فاصله ایمن از درختان و ساختمانهای در حال ساخت پارک کنید.
۲. استفاده از ماسک (به ویژه در مناطق کویری و گروههای حساس). ماسکهای N95 یا FFP2 میتوانند از ورود ذرات معلق به ریهها جلوگیری کنند. استفاده از ماسک پارچهای معمولی (پارچه دو لایه) نیز بهتر از هیچ است. بیماران تنفسی (آسم، برونشیت، COPD) و قلبی، سالمندان (بالای ۶۰ سال)، کودکان (زیر ۱۰ سال)، و زنان باردار باید از خروج غیرضروری در فضای باز خودداری کنند.
۳. بستن در و پنجرهها و جمعآوری وسایل سبک از حیاط و بالکن. گلدانها، صندلیهای پلاستیکی، جارو و پارو، و هر وسیله سبک دیگری که ممکن است با وزش باد به پایین پرتاب شود، جمعآوری کنید. در و پنجرهها را محکم ببندید تا گرد و خاک وارد منزل نشود. در صورت داشتن دستگاه تصفیه هوا، آن را روشن کنید.
۴. احتیاط در رانندگی. اگر در جادههای بینشهری تردد میکنید و با گرد و خاک مواجه شدید، سرعت خود را کاهش دهید، چراغهای خودرو را روشن کنید، فاصله طولی با خودروی جلویی را حداقل دو برابر حالت عادی افزایش دهید، و از سبقت گرفتن خودداری کنید. اگر دید به کمتر از ۵۰ متر رسید، خودرو را در محل امنی (غیر حاشیه جاده) متوقف کنید.
۵. خودداری از روشن کردن آتش در طبیعت. اگر قصد سفر به مناطق جنگلی یا مراتع دارید، از روشن کردن آتش (به ویژه در کنار درختان) خودداری کنید. در صورت روشن کردن آتش، حتماً پس از خاموش کردن کامل (با آب و خاک) محل را ترک کنید. هرگونه آتش سوزی را سریعاً به آتش نشانی (۱۲۵) گزارش دهید.
۶. احتیاط در فعالیتهای کشاورزی و دامداری. گلخانهداران باید پوشش پلاستیکی گلخانهها را محکم کنند. دامداران از چرای دام در مناطق بادخیز و نزدیک درختان فرسوده خودداری کنند. کندوهای زنبور عسل را در پناهگاه امنی (مانند پشت دیوار بلند) قرار دهید.
وضعیت جوی تهران و شهرهای بزرگ
تهران: آسمان تهران امروز (چهارشنبه) قسمتی ابری تا نیمه ابری، همراه با وزش باد شدید (گاهی با سرعت ۶۰ تا ۷۰ کیلومتر در ساعت) و احتمال گرد و خاک محلی. بیشینه دما ۲۵ درجه، کمینه دما ۱۴ درجه. کیفیت هوا در نواحی جنوبی و غربی استان (مناطق ۱۸، ۱۹، ۲۱، ۲۲) در وضعیت «ناسالم برای گروههای حساس» قرار دارد. بیماران تنفسی از تردد در فضای باز (به ویژه ساعات ۱۰ صبح تا ۴ بعدازظهر) خودداری کنند. فردا (پنجشنبه) وزش باد نسبتاً شدید ادامه دارد، اما از شدت آن کاسته میشود. جمعه، آسمان صاف تا نیمه ابری، وزش باد ملایم تا نسبتاً شدید.
- اصفهان: امروز و فردا، باد شدید (تا ۸۰ کیلومتر در ساعت) همراه با گرد و خاک. کیفیت هوا در وضعیت «ناسالم برای همه گروهها» قرار دارد. مدارس و ادارات ممکن است تعطیل اعلام نشوند، اما فعالیتهای ورزشی در فضای باز لغو خواهد شد. توصیه میشود از تردد با موتورسیکلت و دوچرخه خودداری کنید.
- کرمان، یزد، شیراز، بوشهر: باد شدید و گرد و خاک شدید (به ویژه در ساعات ظهر و عصر). دید افقی ممکن است در برخی ساعات به کمتر از ۲۰۰ متر کاهش یابد. فرودگاههای این شهرها ممکن است دچار اختلال در نشست و برخاست هواپیماها شوند. مسافران هوایی از هم اکنون با شرکتهای هواپیمایی تماس بگیرند.
- تبریز و ارومیه (پنجشنبه): وزش باد شدید (تا ۷۰ کیلومتر در ساعت) همراه با گرد و خاک. احتمال بارش پراکنده باران (که ممکن است به صورت «گل باران» (باران همراه با گرد و خاک) باشد). از شستن خودرو و لباس در فضای باز خودداری کنید.
چشمانداز و اقدامات سازمان هواشناسی
سازمان هواشناسی با صدور هشدار نارنجی، وظیفه خود را در اطلاعرسانی به مردم و دستگاههای اجرایی انجام داده است. اما اقدامات فراتر از اطلاع رسانی نیز ضروری است:
- مدیریت بحران استانهای درگیر باید تیمهای ارزیابی و امدادی را در حالت آماده باش قرار دهند. اکیپهای فنی شرکتهای توزیع برق و گاز برای رفع سریع حوادث احتمالی آماده شوند.
- پلیس راهور باید در جادههای بینشهری که احتمال گرد و خاک وجود دارد، سرعت مطمئنه را اعلام و از تردد خودروهای سنگین و موتورسیکلتها (در صورت شدت گرد و خاک) جلوگیری کند.
- شهرداریها باید نسبت به ایمنسازی داربستها، تابلوهای تبلیغاتی، و درختان فرسوده اقدام کنند. همچنین ماشینآلات آبپاش برای کاهش گرد و خاک در سطح شهر (در صورت امکان) به کار گرفته شوند.
- وزارت بهداشت باید به بیمارستانها و مراکز درمانی در استانهای درگیر هشدار دهد که آماده پذیرش بیماران تنفسی و قلبی باشند. داروهای مرتبط با بیماریهای تنفسی (اسپری سالبوتامول، اکسیژن، و...) به اندازه کافی موجود باشد.
- سازمان هواشناسی به روز رسانی هشدار را (در صورت تشدید پدیده) از طریق رسانههای ملی (صدا و سیما، خبرگزاریها) و شبکههای اجتماعی انجام دهد.
- مردم نیز به شایعات در فضای مجازی توجه نکنند و فقط به هشدارهای رسمی گوش دهند. پس از روز جمعه، از شدت باد کاسته میشود و از روز شنبه (دوم خرداد) تا اواسط هفته آینده، جو نسبتاً پایدار و آرامی در بیشتر مناطق کشور حاکم خواهد بود. امیدواریم این طوفان گرد و خاک خسارت جدی در پی نداشته باشد. از همه هموطنان میخواهیم هوشیار و همکاری کنند.