آسیانیوز ایران؛ سرویس اجتماعی:
سازمان هواشناسی کشور با صدور هشدار نارنجی، از تشدید ناپایداریهای جوی در مناطق شمال غرب، شمال شرق، مرکز، شرق و جنوب غرب کشور خبر داد. امروز (دوشنبه ۴ خرداد ۱۴۰۵) و فردا (سهشنبه ۵ خرداد) در نیمه شمالی استانهای آذربایجان غربی، آذربایجان شرقی، خراسان شمالی و خراسان رضوی، رگبار، رعد و برق و وزش باد شدید پیشبینی میشود. همچنین در استان اردبیل، رگبار باران و رعدوبرق میتواند باعث «آبگرفتگی معابر» و «جاری شدن روانآب» شود. در دامنههای جنوبی البرز، مرکز، شمال شرق و شرق کشور، وزش باد شدید منجر به «خیزش گرد و خاک» و «کاهش کیفیت هوا» خواهد شد.
استانهای اصفهان، مرکزی، قم، سمنان، یزد، همدان، لرستان، چهارمحال و بختیاری، خراسان جنوبی و خراسان رضوی در معرض وزش باد شدید همراه با گردوخاک هستند. کاهش کیفیت هوا، افت دید افقی و اختلال در تردد جادهای از پیامدهای این سامانه جوی اعلام شده است. به شهروندان ساکن در این مناطق توصیه میشود از تردد و اتراق در حاشیه رودخانهها و مسیلها خودداری کنند. در گزارش پیش رو، جزئیات کامل این هشدار، مناطق درگیر و توصیههای ایمنی را برای شما مخاطبان عزیز تشریح خواهیم کرد.
جزئیات سامانه بارشی در شمال غرب و شمال شرق
سامانه بارشی که از روز گذشته (یکشنبه) از سمت غرب وارد کشور شده بود، امروز (دوشنبه) در نوار شمالی و شمال شرقی متمرکز شده است. بر اساس نقشههای پیشیابی هواشناسی، هسته اصلی این سامانه بر فراز استانهای آذربایجان شرقی، اردبیل و خراسان شمالی قرار دارد. در این مناطق، بارش به صورت «رگبار و رعد و برق» و در ارتفاعات بالای ۲۵۰۰ متر (مانند کوه سبلان، کوهستانهای تالش، و ارتفاعات بینالود و هزارمسجد) به صورت «برف و تگرگ» نیز خواهد بود.
-
شدت بارش
در برخی نقاط (به ویژه در استان اردبیل، شمال خراسان رضوی، و ارتفاعات آذربایجان شرقی) شدت بارش ممکن است به ۲۰ تا ۳۰ میلیمتر در ساعت برسد. این میزان بارش میتواند باعث «آبگرفتگی معابر» (به ویژه در شهرهای اردبیل، مشهد، تبریز، ارومیه، بجنورد، و قوچان) و «طغیان رودخانههای فصلی» (مانند رودخانه بالخلو در اردبیل، رودخانه اترک در خراسان) شود.
-
رعد و برق (صاعقه)
به دلیل ناپایداری شدید جوی، خطر صاعقه در مناطق مرتفع (به ویژه در دامنههای سبلان و بینالود) بسیار بالاست. کوهنوردان و دامداران باید از صعود به ارتفاعات خودداری کنند.
-
تگرگ
در مناطق مستعد (به ویژه در دامنههای البرز در استانهای آذربایجان شرقی و اردبیل) احتمال بارش تگرگ وجود دارد. تگرگ میتواند به مزارع، باغات، خودروهای پارک شده و حتی شیشهها و سقفهای شیروانی آسیب بزند.
پیشبینی میشود که این سامانه از اواخر امشب (دوشنبه) از شمال غرب کشور خارج شود و روز سهشنبه (۵ خرداد) فعالیت آن به شمال شرق (خراسان شمالی و رضوی) محدود گردد. روز چهارشنبه جو نسبتاً پایداری در اکثر مناطق کشور حاکم خواهد بود.
وزش باد شدید و گرد و خاک در مرکز، شرق و جنوب غرب
دومین مخاطره جوی امروز و فردا، «وزش باد شدید» و «گرد و خاک» در مناطق مرکزی، شرقی و جنوب غربی کشور است. منشأ این گرد و خاک دو دسته است:
منشأ داخلی
کویر مرکزی ایران (در استان سمنان، اصفهان، یزد) و کویر نمک، به دلیل خشکسالیهای اخیر، دارای کانونهای فعال گرد و خاک هستند. با وزش باد نسبتاً شدید (۳۰ تا ۷۰ کیلومتر در ساعت)، ذرات معلق از این کویرها بلند میشوند و استانهای مجاور (اصفهان، یزد، سمنان، قم، تهران، و خراسان جنوبی) را تحت تأثیر قرار میدهند.
منشأ خارجی
در استانهای جنوب غرب (خوزستان، ایلام، لرستان، کرمانشاه، چهارمحال و بختیاری)، احتمال انتقال گرد و خاک از کشور عراق (به ویژه از بیابانهای غرب و جنوب غرب عراق) وجود دارد. این گرد و خاک (که معمولاً همراه با بادهای جنوب شرقی عراق وارد ایران میشود) میتواند کیفیت هوا را در شهرهای اهواز، خرمآباد، ایلام، کرمانشاه و شهرکرد به سطح «ناسالم برای همه گروهها» کاهش دهد. به شهروندان ساکن در این مناطق توصیه میشود:
- از خروج غیرضروری (به ویژه افراد مسن، کودکان، بیماران تنفسی و قلبی) خودداری کنند.
- در صورت خروج، از ماسک (N95 یا FFP2) استفاده کنند.
- در منزل، در و پنجرهها را ببندند و از دستگاه تصفیه هوا استفاده کنند (در صورت نداشتن، مرطوب کردن محیط با پارچه خیس کمک کننده است).
- رانندگان در جادههای بینشهری (به ویژه جاده اصفهان-یزد، تهران-قم، سمنان-مشهد، و کرمان-بیرجند) با احتیاط کامل رانندگی کنند.
مخاطرات و توصیههای ایمنی
سازمان هواشناسی و مدیریت بحران استانهای درگیر، توصیههای زیر را ارائه دادهاند:
برای مناطق بارشی (شمال غرب، شمال شرق، دامنههای البرز)
۱. خودداری از تردد در حاشیه رودخانهها و مسیلها: بارش رگباری میتواند ظرف چند دقیقه رودخانههای خشک را به سیل خروشان تبدیل کند.
۲. خودداری از کوهنوردی و طبیعتگردی: خطر صاعقه در ارتفاعات بسیار بالاست. اگر در زمان رعد و برق در فضای باز گرفتار شدید، از درختان و اجسام فلزی دوری کنید و در حالت چمباتمه قرار بگیرید.
۳. اطمینان از استحکام سازههای موقت: گلخانهداران و مالکان داربستها، پوششها را محکم کنند.
۴. رانندگان در جادههای کوهستانی (جاده اردبیل-آستارا، تبریز-ارومیه، مشهد-قوچان، بجنورد-سبزوار): زنجیر چرخ، غذای خشک، آب و پتو همراه داشته باشند. در صورت بارش شدید، از توقف در زیر پلها و درهها خودداری کنند.
برای مناطق گرد و خاکی (مرکز، شرق، جنوب غرب)
۱. کاهش تردد غیرضروری در فضای باز: بیماران تنفسی، سالمندان و کودکان در منزل بمانند.
۲. استفاده از ماسک (N95 یا FFP2) در صورت خروج. ماسک پارچهای معمولی چندان مؤثر نیست.
۳. بستن در و پنجرهها و استفاده از دستگاه تصفیه هوا.
۴. شستشوی مکرر چشمها و بینی با آب نمک (سرم فیزیولوژیک) برای جلوگیری از عفونت.
وضعیت جوی تهران و شهرهای بزرگ
-
تهران
آسمان تهران امروز (دوشنبه) کمی ابری تا نیمه ابری، همراه با وزش باد نسبتاً شدید (گاهی با سرعت ۵۰ تا ۶۰ کیلومتر در ساعت) و احتمال گرد و خاک محلی پیشبینی میشود. بیشینه دما ۲۹ درجه و کمینه دما ۱۸ درجه سانتیگراد خواهد بود. کیفیت هوا در نواحی غربی و جنوبی استان (مناطق ۱۸، ۱۹، ۲۱، ۲۲) ممکن است به دلیل وزش باد و گرد و خاک محلی، برای گروههای حساس «ناسالم» شود. بیماران تنفسی از تردد در فضای باز (به ویژه ساعات ۱۰ صبح تا ۴ بعدازظهر) خودداری کنند.
-
تبریز (مرکز آذربایجان شرقی)
آسمان ابری، رگبار و رعد و برق. وزش باد نسبتاً شدید. بیشینه دما ۲۳ درجه. احتمال آبگرفتگی معابر در مناطق پایین دست.
-
مشهد (خراسان رضوی)
آسمان نیمه ابری، در ساعات بعدازظهر احتمال رگبار پراکنده و رعد و برق (بیشتر در شمال استان). وزش باد شدید (تا ۶۰ کیلومتر). بیشینه دما ۲۷ درجه. گرد و خاک محلی در مناطق جنوبی استان.
-
بجنورد (خراسان شمالی)
آسمان ابری، رگبار و رعد و برق. وزش باد شدید. بیشینه دما ۲۲ درجه. احتمال تگرگ در ارتفاعات.
-
اصفهان و یزد (مرکز)
آسمان صاف تا کمی ابری، وزش باد شدید (تا ۵۰ کیلومتر) و گرد و خاک محلی. کیفیت هوا «ناسالم برای گروههای حساس». بیشینه دما به ترتیب ۳۳ و ۳۴ درجه.
پیشبینی هواشناسی برای روزهای آینده
با توجه به خروج سامانه بارشی از کشور (از اواخر امشب)، پیشبینی هواشناسی برای روزهای آینده (سهشنبه تا جمعه) به شرح زیر است:
- سهشنبه (۵ خرداد): بارشها در نیمه شمالی آذربایجان شرقی، اردبیل، خراسان شمالی و شمال خراسان رضوی ادامه دارد، اما از شدت آن کاسته میشود. در سایر مناطق، آسمان نیمه ابری تا صاف. وزش باد نسبتاً شدید در شرق و جنوب شرق (سیستان و بلوچستان، خراسان جنوبی، کرمان). گرد و خاک محلی در این مناطق.
- چهارشنبه (۶ خرداد) و پنجشنبه (۷ خرداد): جو نسبتاً پایدار در اکثر مناطق کشور. افزایش تدریجی دما (به ویژه در استانهای مرکزی و جنوبی). احتمال بارش پراکنده فقط در ارتفاعات البرز مرکزی و غربی (چند قطره باران). هوای تهران در روزهای چهارشنبه و پنجشنبه صاف تا کمی ابری، با بیشینه دمای ۳۱ تا ۳۲ درجه.
- جمعه (۸ خرداد) به بعد: احتمال ورود سامانه بارشی جدید از سمت غرب (مدیترانه) وجود دارد که نیاز به بررسی مجدد دارد. سازمان هواشناسی توصیه میکند هموطنان اخبار را به صورت روزانه از منابع رسمی (سایت سازمان هواشناسی، خبرگزاریهای معتبر) دنبال کنند.
در مجموع، روزهای ابتدایی خرداد ماه با اقلیمی «نسبتاً ناپایدار» و «بادخیز» همراه خواهد بود. خطر گرد و خاک در مناطق کویری و شرقی و همچنین رعد و برق در ارتفاعات شمالی همچنان پابرجاست. امیدواریم با رعایت نکات ایمنی، کمترین آسیب را از این پدیدههای جوی ببینیم.