آسیانیوز ایران / یزد ؛
آیتالله احمدجواد احمدی فقیه یزدی در نشست با خبرنگاران با تبریک فرا رسیدن عید سعید غدیر خم، از برگزاری هفدهمین دوره نماز جماعت عید غدیر در یزد خبر داد و اظهار کرد: برنامههای این آیین معنوی از ساعت هفت و سی دقیقه صبح پنجشنبه با حضور مردم در آستان مقدس امامزاده جعفر(ع) آغاز میشود.
وی افزود: در آغاز این مراسم، زائران با قرائت زیارت امینالله به آستان امامزاده جعفر(ع) عرض تبریک خواهند داشت و سپس با حرکت پیاده به سمت مجموعه تاریخی امیرچخماق، در آیین اقامه نماز عید غدیر شرکت میکنند. نماز این روز نیز از ساعت هشت صبح به امامت آیتالله العظمی احمدی فقیه در مسجد امیرچخماق اقامه خواهد شد.
این مدرس حوزه علمیه با اشاره به جایگاه اعیاد اسلامی بیان کرد: در میان اعیاد بزرگ اسلامی، هر کدام جایگاه ویژهای دارند؛ جمعه عید هفتگی مسلمانان است، عید فطر جشن بندگی و پایان یک ماه عبادت و عید قربان نماد تقرب به خداوند است، اما در میان همه این اعیاد، عید غدیر با عنوان «عیدالله اکبر» شناخته میشود.
وی با اشاره به دیدگاه برخی مراجع تقلید درباره نماز عید غدیر گفت: شماری از مراجع عظام تقلید از جمله آیتالله صافی، اقامه نماز غدیر به صورت جماعت را مستحب مؤکد دانستهاند و بر این اساس، این نماز باید به صورت اجتماعی و در قالب نماز جماعت برگزار شود.
احمدی فقیه یزدی با بیان این که نماز عید غدیر در حقیقت «نماز بیعت» است، تصریح کرد: این نماز در واقع اعلام همعهدی با ولایت امیرالمؤمنین(ع) و استمرار مسیر هدایت الهی است؛ به همین دلیل، اقامه آن در بستر اجتماع مسلمانان معنا پیدا میکند و باید به صورت آشکار در شهر برگزار شود.
وی همچنین فلسفه برگزاری جشنهای غدیر را دستیابی به شناخت عمیقتر از حقیقت ولایت دانست و گفت: جشن واقعی غدیر صرفاً جشن ظاهری نیست، بلکه جشن معرفت، شناخت و درک حقیقت ولایت است؛ زیرا غدیر حلقه اتصال نبوت با مسیر هدایت پس از پیامبر اسلام است.
این استاد حوزه علمیه با اشاره به فلسفه شکلگیری غدیر اظهار کرد: غدیر برای جلوگیری از گسست میان انسان و عالم ملکوت شکل گرفت؛ چرا که پس از نزول قرآن و شکلگیری شریعت اسلامی، نیاز به مرجعی برای تبیین صحیح آیات و هدایت جامعه وجود داشت و این نقش در قالب ولایت تبیین شد.
وی با بیان اینکه بسیاری از چالشها و جنگهای امروز جهان ریشههای فکری و ایدئولوژیک دارند، افزود: حتی کشورهایی که شعار جدایی دین از سیاست را مطرح میکنند، در عمل سیاستهای خود را بر مبانی دینی و فرهنگی استوار کردهاند.
احمدی فقیه یزدی با اشاره به اهمیت منطق و استدلال در مواجهه با جنگهای فکری امروز تصریح کرد: در شرایط کنونی، مهمترین سلاح جوامع، منطق صحیح و اندیشه درست است؛ چرا که جنگها تنها نظامی نیستند و در بسیاری موارد عرصه اصلی تقابل، حوزه اندیشه و فرهنگ است.
وی با تاکید بر نگاه تعاملی اسلام با دیگر ادیان الهی گفت: اسلام بر پایه سیره پیامبر اکرم(ص) همواره بر پایبندی به عهد و پیمان و تعامل با دیگر ادیان تأکید داشته و گفتوگو و مذاکره را از اصول مهم در روابط میان ادیان میداند.
این استاد حوزه علمیه در ادامه با اشاره به مفهوم «وراثت» در کنار بعثت اظهار کرد: در کنار بعثت پیامبران، مسئله وراثت معنوی نیز اهمیت دارد و در آیات پایانی سوره تکاثر نیز واژه «نعیم» بر اساس برخی تفاسیر به نعمت ولایت تفسیر شده است.
وی افزود: برای استمرار مسیر قرآن و شریعت اسلامی، وجود مرجعی برای تبیین صحیح آموزههای دینی ضروری است و در همین چارچوب مسئله ولایت مطرح میشود.
احمدی فقیه یزدی در بخش دیگری از سخنان خود به کارکردهای اجتماعی و فرهنگی غدیر اشاره کرد و گفت: غدیر تنها یک مناسبت تاریخی نیست بلکه میتوان از آن به عنوان الگویی برای عدالت، پیشرفت، مدیریت جامعه و توسعه سخن گفت.
وی تأکید کرد: اداره کشور تنها با توان نظامی امکانپذیر نیست بلکه فرهنگ، اقتصاد، دیپلماسی و آگاهی اجتماعی نیز در کنار آن نقش تعیینکننده دارند.
این استاد حوزه علمیه با اشاره به جنگهای شناختی و تبلیغاتی علیه ایران گفت: یکی از مهمترین شیوههای دشمنان، ایجاد تصویر نادرست از کشور و القای ناامیدی در افکار عمومی است، در حالی که ایران دارای ظرفیتهای گسترده صنعتی، مهندسی و انسانی است.
وی بر ضرورت روشنگری و آگاهیبخشی در جامعه تأکید کرد و گفت: باید با بیان درست واقعیتها و تقویت شناخت عمومی، زمینه مقابله با جنگ فکری و تبلیغاتی فراهم شود.
احمدی فقیه یزدی همچنین با اشاره به سیره امیرالمؤمنین(ع) در حوزه مدیریت جامعه بیان کرد: زهد و سادهزیستی امام علی(ع) به معنای کنارهگیری از مدیریت جامعه نبود بلکه آن حضرت با نگاه عدالتمحور و مدیریت صحیح منابع، الگویی از اداره جامعه ارائه کرد.
وی افزود: دین نه تنها مانع پیشرفت و توسعه نیست بلکه میتواند مسیر صحیح توسعه انسانی و اجتماعی را ترسیم کند.
مسئول برگزاری نماز عید غدیر در یزد همچنین پیشنهاد کرد که برنامههای فرهنگی و اجتماعی مرتبط با غدیر تنها به جشنهای نمادین محدود نشود و در قالب فعالیتهای آموزشی و فرهنگی گسترش یابد.
وی گفت: در موکبها و برنامههای مردمی غدیر میتوان مباحثی مانند اقتصاد مردمی، آگاهی اجتماعی، اخلاق عمومی و مسئولیتپذیری اجتماعی را برای مردم تبیین کرد تا این حرکت فرهنگی عمق بیشتری پیدا کند.
احمدی فقیه یزدی در پایان با گرامیداشت سالگرد ارتحال امام خمینی(ره) و یاد شهدای جنگ رمضان، تأکید کرد: ولایت در ادامه مسیر نبوت معنا پیدا میکند و در عصر غیبت نیز ولایت فقیه به معنای ولایت فقه و قانون است.
وی تصریح کرد: فقیه در این چارچوب، انسانی عالم، عادل و با تقواست که برای تحقق حاکمیت قانون الهی و هدایت جامعه اسلامی تلاش میکند.
# واکاوی و تحلیل
## ۱. غدیر؛ از یک واقعه تاریخی تا یک گفتمان تمدنی
غدیر در نگاه سنتی اغلب به عنوان یک رخداد تاریخی در پایان عمر پیامبر اسلام شناخته میشود، اما سخنان مطرح شده در این نشست نشان میدهد که این واقعه میتواند به عنوان یک گفتمان تمدنی نیز مورد تحلیل قرار گیرد. در این نگاه، غدیر صرفاً یک اعلام تاریخی نیست بلکه تبیین ساختار هدایت جامعه اسلامی است.
در این چارچوب، غدیر به عنوان حلقه اتصال میان نبوت و نظام هدایت پس از پیامبر تعریف میشود. چنین برداشتی، غدیر را از سطح یک جشن مذهبی فراتر میبرد و آن را به عنوان یک اصل راهبردی در ساختار فکری جامعه اسلامی معرفی میکند.
از منظر تمدنی نیز، غدیر میتواند مبنایی برای شکلگیری هویت جمعی مسلمانان باشد؛ هویتی که در آن مفاهیمی مانند عدالت، مسئولیت اجتماعی، رهبری دینی و پیوند میان ایمان و مدیریت اجتماعی معنا پیدا میکند.
## ۲. نماز عید غدیر؛ آیینی عبادی با کارکرد اجتماعی
یکی از مهمترین محورهای این سخنان، تأکید بر اقامه نماز عید غدیر به صورت جماعت است. در این نگاه، این نماز صرفاً یک عبادت فردی نیست بلکه نوعی اعلام بیعت اجتماعی با مسیر ولایت محسوب میشود.
برگزاری این نماز در فضای شهری و در حضور گسترده مردم، به آن کارکردی نمادین میدهد؛ به گونهای که اجتماع مردم در یک نقطه مرکزی شهر میتواند پیام وحدت و همبستگی اجتماعی را منتقل کند.
از منظر جامعهشناسی دینی نیز چنین آیینهایی نقش مهمی در تقویت هویت جمعی و همبستگی اجتماعی دارند و میتوانند زمینه انتقال مفاهیم دینی به نسلهای جدید را فراهم کنند.
## ۳. پیوند دین و اداره جامعه
در سخنان مطرح شده، تأکید ویژهای بر این نکته وجود دارد که دین صرفاً یک مجموعه از مناسک فردی نیست بلکه میتواند چارچوبی برای اداره جامعه ارائه دهد.
این نگاه بر این باور استوار است که آموزههای دینی، به ویژه در سیره امام علی(ع)، شامل اصولی برای مدیریت منابع، عدالت اجتماعی و مسئولیتپذیری در حکمرانی است.
از همین رو، تحلیلهای ارائه شده تلاش دارد نشان دهد که مفاهیم دینی میتوانند در حوزههای اقتصادی، اجتماعی و مدیریتی نیز کاربرد داشته باشند.
## ۴. جنگهای فکری و ضرورت تقویت منطق
در بخش دیگری از سخنان، به نقش جنگهای فکری در جهان امروز اشاره شده است. در این دیدگاه، بسیاری از تعارضات جهانی نه صرفاً در میدان نظامی بلکه در حوزه اندیشه و روایت شکل میگیرند.
در چنین شرایطی، تقویت منطق و استدلال به عنوان یک ابزار راهبردی برای جوامع مطرح میشود. این نگاه بر این باور است که قدرت نرم و توانایی اقناع افکار عمومی میتواند نقشی تعیینکننده در تحولات جهانی داشته باشد.
بنابراین، توجه به آموزش، آگاهیبخشی و تقویت گفتمانهای فکری در جامعه میتواند به عنوان بخشی از راهبرد فرهنگی کشور مورد توجه قرار گیرد.
## ۵. نقش فعالیتهای مردمی در ترویج فرهنگ غدیر
یکی از نکات کاربردی در این سخنان، توجه به ظرفیت فعالیتهای مردمی مانند موکبها و جشنهای غدیر است. این برنامهها میتوانند به بستری برای انتقال مفاهیم فرهنگی و اجتماعی تبدیل شوند.
اگر این برنامهها تنها به مراسم نمادین محدود نشوند و در کنار آن آموزشهای فرهنگی، اقتصادی و اجتماعی نیز ارائه شود، میتوانند تأثیر عمیقتری بر جامعه داشته باشند.
در واقع، چنین فعالیتهایی میتواند نقش مهمی در پیوند میان ارزشهای دینی و زندگی روزمره مردم ایفا کند و به تقویت سرمایه اجتماعی جامعه کمک کند.
---
# جمعبندی
اقامه نماز عید غدیر در یزد طی هفده سال گذشته به یکی از آیینهای مهم مذهبی و اجتماعی این شهر تبدیل شده است. سخنان مطرح شده در این نشست نشان میدهد که این مراسم تنها یک برنامه عبادی نیست بلکه تلاشی برای تبیین مفاهیم ولایت، تقویت معرفت دینی، افزایش آگاهی اجتماعی و پیوند میان دین و زندگی اجتماعی به شمار میرود.