آسیانیوز ایران؛ سرویس اقتصادی:
کانون انجمنهای صنفی کارفرمایی حملونقل مسافر کشور با صدور بخشنامهای رسمی، از افزایش ۲۱ درصدی نرخ جابهجایی مسافر در تمامی ناوگان حملونقل عمومی جادهای خبر داد. این افزایش نرخ از روز شنبه ۱۶ خرداد ماه ۱۴۰۵ اعمال میشود و تمامی مسافران حملونقل برونشهری را تحت تأثیر قرار خواهد داد. بر اساس این ابلاغیه، نرخهای جدید شامل تمامی مسیرها و تمامی ناوگان مسافری اعم از اتوبوس، میدلباس، مینیبوس، ون و سواری کرایه میشود. این تصمیم در شرایطی اتخاذ شده است که هزینههای سوخت، قطعات یدکی، دستمزد رانندگان و سایر هزینههای جانبی در ماههای اخیر افزایش چشمگیری داشته است.
به گفته فعالان صنفی، آخرین افزایش نرخ حملونقل عمومی جادهای مربوط به سال گذشته بوده و با توجه به تورم موجود، این افزایش نرخ ضروری و ناگزیر اعلام شده است. مسافران برونشهری که از اتوبوسها، مینیبوسها و سواریهای کرایه برای سفرهای بینشهری استفاده میکنند، از نیمه خرداد باید کرایه بیشتری بپردازند. مسئولان صنفی تأکید کردهاند که این افزایش نرخ پس از بررسیهای کارشناسی و با در نظر گرفتن توان اقتصادی مردم و نیاز رانندگان به درآمد مناسب، تصویب شده است. در این گزارش، جزئیات کامل این افزایش نرخ، جدول کرایههای جدید در مسیرهای پرتردد و توصیههایی برای مسافران و رانندگان را بخوانید.
جزئیات افزایش نرخ و تاریخ اجرا
بر اساس بخشنامه ابلاغی کانون انجمنهای صنفی کارفرمایی حملونقل مسافر کشور، افزایش ۲۱ درصدی نرخ جابهجایی مسافر از روز شنبه ۱۶ خرداد ۱۴۰۵ لازم الاجرا است. این افزایش شامل تمامی ناوگان حملونقل عمومی جادهای (برونشهری) میشود. انواع ناوگان مشمول عبارتند از: اتوبوسهای معمولی و ویآیپی، میدلباسها، مینیبوسها، ونها و سواریهای کرایه بینشهری. تمامی مسیرهای دروناستانی و بروناستانی نیز مشمول این افزایش هستند. مسافران توجه داشته باشند که این افزایش نرخ مربوط به حملونقل عمومی جادهای (بینشهری) است و ارتباطی به کرایه تاکسیهای درونشهری، مترو و اتوبوسهای درونشهری ندارد. نرخهای درونشهری توسط شوراهای شهر و سازمان تاکسیرانی تعیین میشود.
دلایل افزایش نرخ از زبان فعالان صنفی
- فعالان صنفی حملونقل جادهای، افزایش هزینههای سوخت را یکی از مهمترین دلایل این تصمیم اعلام کردهاند. قیمت گازوئیل و بنزین در ماههای اخیر افزایش یافته و سهمیه سوخت نیز تغییر کرده است که مستقیماً هزینه تمام شده سفر را بالا برده است.
- دومین عامل، افزایش قیمت قطعات یدکی و لاستیک است. تورم در بازار قطعات خودرو و لاستیک به شدت بالا رفته و تعمیر و نگهداری ناوگان حملونقل را پرهزینه کرده است. بسیاری از رانندگان اتوبوس از فرسودگی ناوگان و هزینههای سرسامآور تعمیرات گلایه دارند.
- سومین عامل، افزایش دستمزد رانندگان و نیروی انسانی است. شورای عالی کار حداقل دستمزد سال ۱۴۰۵ را افزایش داده و این افزایش باید در نرخ کرایهها لحاظ شود. همچنین افزایش هزینههای بیمه، عوارض جادهای و هزینههای اداری از دیگر عواملی است که در محاسبه نرخ جدید لحاظ شده است.
تأثیر این افزایش بر جیب مسافران (مثالهای عددی)
برای درک بهتر تأثیر این افزایش نرخ، به چند مثال از مسیرهای پرتردد توجه کنید. پیش از این، نرخ بلیت اتوبوس تهران-مشهد حدود ۳۵۰ تا ۴۵۰ هزار تومان بود (بسته به نوع اتوبوس و شرکت). با اعمال افزایش ۲۱ درصدی، این نرخ به حدود ۴۲۵ تا ۵۴۵ هزار تومان افزایش مییابد. برای مسیرهای کوتاهتر مانند تهران-قم که قبلاً بلیت حدود ۶۰ هزار تومان بود، نرخ جدید حدود ۷۳ هزار تومان خواهد شد. اگرچه این افزایش برای یک سفر ممکن است زیاد به نظر نرسد، اما برای مسافران دائمی (مثل دانشجویان و کارمندان شاغل در شهرهای دیگر) میتواند فشار مالی قابل توجهی ایجاد کند.
واکنش اتحادیههای صنفی و تشکلهای مسافری
اتحادیه شرکتهای تعاونی مسافری و تشکلهای کارفرمایی حملونقل، از این افزایش نرخ استقبال کرده و آن را «ناگزیر و به موقع» توصیف کردهاند. به گفته آنها، تأخیر در افزایش نرخ باعث میشود رانندگان نتوانند هزینههای جاری خود را تأمین کنند و بسیاری از آنها مجبور به خروج از صنف شوند.
در مقابل، برخی تشکلهای مدافع حقوق مسافران، نسبت به تأثیر این افزایش بر اقشار کمدرآمد ابراز نگرانی کردهاند. آنها خواستار اعمال سیاستهای حمایتی مانند بلیت نیمبها برای دانشجویان، افراد تحت پوشش کمیته امداد و بهزیستی و سالمندان شدهاند. کانون انجمنهای صنفی در پاسخ به این نگرانیها اعلام کرده است که شرکتهای حملونقل همچنان ملزم به ارائه تخفیفهای قانونی به گروههای خاص (مانند دانشجویان، جانبازان و معلولان) هستند و این تخفیفها بر اساس نرخ جدید محاسبه خواهد شد.
مقایسه با سایر روشهای حملونقل و توصیه به مسافران
با افزایش ۲۱ درصدی کرایه حملونقل جادهای، مسافران ممکن است به مقایسه هزینه سفر با اتوبوس، قطار و هواپیما بپردازند. در حال حاضر، قطارهای مسافری معمولاً ۳۰ تا ۵۰ درصد گرانتر از اتوبوس هستند و هواپیما نیز ۲ تا ۳ برابر گرانتر. بنابراین اتوبوس همچنان اقتصادیترین گزینه برای سفرهای برونشهری باقی میماند.
- توصیه به مسافران: برای کاهش هزینه سفر، بلیت خود را به صورت رفت و برگشت (دوطرفه) خریداری کنید که معمولاً شامل ۵ تا ۱۰ درصد تخفیف میشود. همچنین خرید آنلاین بلیت از سامانههای مجاز نیز گاهی شامل تخفیفهای تشویقی است.
- توصیه دیگر: سفر در روزهای غیرپایان هفته (شنبه تا چهارشنبه) معمولاً ارزانتر از پنجشنبه و جمعه است. برخی شرکتها برای سفرهای صبح زود یا شب هنگام نیز تخفیفهای ویژه ارائه میدهند. مسافران میتوانند با کمی برنامهریزی، هزینه سفر خود را مدیریت کنند.