آسیانیوز ایران؛ اعلام پرداخت پول گندم برای کشاورزی که محصولش را تحویل داده، خبری درباره یک عدد بزرگ در بودجه نیست؛ به معنای روشن‌شدن تکلیف درآمد یک فصل کار است. سازمان هدفمندسازی یارانه‌ها اکنون از تسویه صددرصدی مطالبات خبر داده، اما برای خواندن دقیق این اطلاعیه باید ابتدا معلوم باشد این درصد به کدام تحویل‌ها و کدام بازه زمانی مربوط است.
سازمان هدفمندی دقیقاً چه اعلام کرده است؟
تسنیم در گزارش چهارشنبه ۱۳ آبان ۱۴۰۵، برابر با ۴ نوامبر ۲۰۲۶، به نقل از روابط عمومی سازمان هدفمندسازی یارانه‌ها نوشته است که ۱۶٫۹ همت دیگر بابت مطالبات گندم‌کاران واریز شده است. حسن نوروزی، مدیرعامل و عضو هیئت‌مدیره این سازمان، مجموع پرداخت‌های اعلام‌شده از ابتدای فصل خرید تضمینی را ۴۰۴٫۷ همت عنوان کرده است. هر همت به معنی هزار میلیارد تومان است.
نکته تعیین‌کننده در ادامه همین اطلاعیه آمده است: پرداخت اعلام‌شده، مربوط به کشاورزانی است که محصول خود را تا ۹ آبان ۱۴۰۵ به مراکز خرید تضمینی تحویل داده‌اند. بنابراین عبارت «صددرصد» را نباید بدون این قید زمانی بازنشر کرد یا به تحویل‌های احتمالی پس از آن تاریخ تعمیم داد.
| موضوع |
اعلام سازمان در ۱۳ آبان |
| مرحله تازه پرداخت |
۱۶٫۹ هزار میلیارد تومان |
| مجموع اعلامی |
۴۰۴٫۷ هزار میلیارد تومان |
| آخرین تاریخ تحویل مشمول |
۹ آبان ۱۴۰۵ |
خبر پرداخت با تأیید حساب هر کشاورز چه تفاوتی دارد؟
نوروزی از واریز انجام‌شده سخن گفته، نه صرفاً وعده تأمین اعتبار در آینده. بااین‌حال، این گزارش به گردش حساب همه کشاورزان دسترسی ندارد و تأیید مستقل جامعی از وصول وجه در تمام حساب‌های مشمول در منابع بررسی‌شده به دست نیامده است. بازنشر همان اطلاعیه در چند رسانه، شاهد مستقل بانکی محسوب نمی‌شود. نبود چنین شاهدی نیز به‌خودی‌خود ثابت نمی‌کند که پرداخت انجام نشده است.
برای ارزیابی دقیق، سه موضوع باید جدا بماند:
- آنچه سازمان درباره مجموع پرداخت‌ها اعلام کرده است.
- تاریخ و مقدار محصول ثبت‌شده برای هر تحویل‌دهنده.
- مبلغی که واقعاً در حساب همان کشاورز ثبت شده است.
چرا جمع ارقام به توضیح نیاز دارد؟
در اطلاعیه پیشین همین سازمان که تسنیم ۸ مهر ۱۴۰۵ منتشر کرده بود، مجموع پرداختی‌ها ۳۹۰٫۲ همت اعلام شده بود. جمع ساده آن رقم با ۱۶٫۹ همت تازه، ۴۰۷٫۱ همت میشود؛ درحالی‌که مجموع اعلامی جدید ۴۰۴٫۷ همت است. فاصله این دو عدد، ۲٫۴ همت است.
علت این تفاوت در دو متن روشن نشده است. ممکن است مبنای گزارش یا تعدیلات حسابداری متفاوت باشد، اما بدون سند نمی‌توان یکی از این احتمال‌ها را پاسخ قطعی دانست. این اختلاف، پرسشی برای توضیح سازمان است؛ نه مدرک قطعی دروغ‌گویی، کسری پرداخت یا نرسیدن پول به حساب کشاورزان. انتشار یک جدول تطبیقی از مراحل پرداخت و هر اصلاح آماری، امکان بررسی عمومی را بیشتر می‌کند.
تسویه گذشته، بحث قیمت فصل تازه را پایان نمی‌دهد
پیش از این اطلاعیه، تأخیر پرداخت موضوع انتقاد بود؛ گزارش ۹ آبان درباره هشدار میرزایی و فروش آزاد گندم بخشی از آن سابقه را ثبت کرده است. آن انتقاد مربوط به زمان خودش است و نباید بدون شاهد تازه، رد اطلاعیه ۱۳ آبان معرفی شود.
پول محصول فصل ۱۴۰۴–۱۴۰۵ و تعیین نرخ خرید برای فصل ۱۴۰۵–۱۴۰۶ نیز دو موضوع جدا هستند. پرداخت بدهی محصول قبلی، به‌تنهایی اختلاف درباره قیمت فصل بعد را حل نمی‌کند؛ همان‌طور که اعتراض به قیمت جدید، اثبات نمی‌کند طلب قبلی پرداخت نشده است.
برای پاسخ‌گویی روشن‌تر، انتظار از دستگاه‌های مسئول مشخص است:
- دامنه دقیق تسویه و وضعیت تحویل‌های پس از تاریخ اعلام‌شده را توضیح دهند.
- ارقام مراحل مختلف را با مجموع نهایی تطبیق دهند.
- برای مواردی که کشاورز دریافت وجه را تأیید نمی‌کند، مسیر پیگیری قابل استفاده و پاسخ مشخص فراهم کنند.
حمایت از تولیدکننده با تیتر «تسویه کامل» پایان نمی‌یابد؛ معیار، امکان تطبیق خبر رسمی با طلب ثبت‌شده و پول دریافتی است. اگر گندم‌کار هستید، تجربه خود از زمان تحویل و دریافت وجه را بنویسید، اما شماره حساب، مشخصات بانکی یا مدارک شخصی را در بخش عمومی منتشر نکنید.