وقتی نشانی همیشگی یک وبسایت باز نمیشود، نخستین پرسش این است که مشکل از اینترنت کاربر است، خود سرویس یا ثبت دامنه. درباره ورزش سه و تترلند، اکنون اطلاعیههای رسمی و دادههای ثبت دامنه، بخشی از ماجرا را روشن کردهاند؛ اما علت مشخص محدودیت هنوز پاسخ قطعی ندارد.
به گزارش آسیانیوز ایران، بررسی یکشنبه ۱۷ آبان ۱۴۰۵ نشان میدهد دامنههای داتکام این دو مجموعه با اختلال روبهرو شدهاند. آخرین داده فنی مورد استفاده در این گزارش حدود ساعت ۱۵:۲۲ تهران خوانده شده است؛ این زمان، ساعت بررسی است، نه لحظه آغاز اختلال.
ورزش سه و تترلند چه اعلام کردهاند؟
ورزش سه در اطلاعیه رسمی ساعت ۱۲:۴۶ امروز، از اختلال دسترسی از طریق دامنه داتکام خبر داده و Varzesh3.ir را برای پیگیری اخبار، گزارشها و سایر خدمات معرفی کرده است. این رسانه میگوید فعالیت خبریاش ادامه دارد؛ در اطلاعیه، علت تحریم یا تصمیم یک نهاد مشخص ذکر نشده است. بازشدن صفحه اطلاعیه نیز به معنای آزمودن تکتک خدمات از همه شبکهها نیست.
تترلند در پست رسمی ثبتشده در شنبه ۱۶ آبان، ساعت ۰۹:۳۷ تهران، اختلال موقت tetherland.com را اعلام و دو نشانی tetherland.ir و app.tetherland.ir را معرفی کرده است. پست برچسب ویرایش دارد، اما زمان ویرایش نهایی مشخص نیست. به اعلام تترلند، مشکل به دامنه داتکام محدود است و امنیت داراییها و اطلاعات برقرار است؛ این بخش، اطمیناندهی خود شرکت است، نه نتیجه حسابرسی مستقل آسیانیوز ایران. وضعیت همه بخشهای عملیاتی آن نیز در این بررسی آزموده نشده است.
داده ثبت دامنه چه چیزی را ثابت میکند؟
در پاسخ سامانه اطلاعات ثبت دامنه، RDAP، متعلق به رجیستری وریساین (Verisign)، هر دو دامنه دارای وضعیت client hold بودند. ثبتکننده هر دو نیز گوددی، GoDaddy.com, LLC، ثبت شده است. طبق راهنمای آیکن (ICANN)، کد متناظر clientHold یعنی ثبتکننده از فعالشدن دامنه در سامانه نام دامنه یا DNS جلوگیری میکند؛ در نتیجه نشانی بهطور معمول به مقصد خود تبدیل نمیشود.
این کد، علت اختصاصی تصمیم را نمیگوید. قفل انتقال دامنه نیز با توقف دسترسی یکسان نیست. پاسخ سامانه خود گوددی، محدودیتهای حذف، تمدید، انتقال و تغییر را نشان میداد، اما «هولد» در آن فهرست نبود؛ بنابراین شاهد این بخش، مشخصاً پاسخ وریساین است و نباید ادعا کرد همه پایگاهها دقیقاً یک وضعیت را نمایش دادهاند.

آخرین تغییر ثبتشده برای ورزش سه در بامداد ۱۶ آبان ساعت ۰۱:۲۶:۵۴ و برای تترلند در ساعت ۰۱:۲۳:۰۶ تهران است. این زمانها لزوماً لحظه اعمال محدودیت نیستند. تاریخ انقضای ثبت دو دامنه بهترتیب در سالهای ۲۰۳۱ و ۲۰۲۹ قرار دارد؛ بنابراین از انقضای ساده ثبت دامنه خبری نیست، ولی این داده درباره همه تعهدات قراردادی یا علت اقدام حکم نمیدهد.
آیا تحریم همه دامنههای داتکام تأیید شده است؟
خیر؛ چنین نتیجه فراگیری از شواهد موجود به دست نمیآید. زومیت در گزارش امروز به نقل از محمدرضا رحمانی، مدیر سایت نام، احتمال نقش تحریم و گزارش کاربران به ثبتکننده را مطرح کرده، اما قطعینبودن علت و نبود اعلام رسمی را نیز یادآور شده است. بازنشر همین گزارش در دیدهبان ایران، شاهد مستقل دوم درباره علت نیست.
داده ثبت دامنه hostdl.com نیز وضعیت مشابهی در وریساین نشان میدهد؛ بااینحال، چند نمونه جای شمارش جامع کسبوکارهای ایرانی را نمیگیرد. تا زمان تنظیم این گزارش، اطلاعیه موردی و روشنی از گوددی، وریساین یا آیکن درباره علت اقدام علیه این دو دامنه در منابع بررسیشده پیدا نشده است. احتمال تحریم را باید از تصمیم تحریمی مستند و دامنه شمول آن جدا کرد.
کاربران و کسبوکارها چه چیزی را پیگیری کنند؟
نشانی جایگزین را از اطلاعیه اصلی همان مجموعه بگیرید، نه پیام ناشناس یا صفحهای که فقط ظاهر مشابه دارد. در گزارش شناسایی فیشینگ و نشانههای صفحات جعلی نیز توضیح دادهایم که شباهت نام و ظاهر سایت، بهتنهایی اعتبار آن را ثابت نمیکند. رمز، کد ورود و اطلاعات حساب را برای کسی که وعده رفع اختلال میدهد نفرستید.
برای صاحبان سایت، وضعیت ثبت دامنه، پاسخ مکتوب ثبتکننده و اطلاعیههای رسمی خود سرویس مهماند. تغییر پسوند، تضمین مصونیت همیشگی نیست و این گزارش وعده رفع مشکل با تغییر DNS یا انتقال فوری دامنه نمیدهد. همچنین اختلال دامنه بهخودیخود مدرک هکشدن سرویس یا ازدسترفتن دارایی کاربران نیست. پرسش اصلی همچنان علت مستند محدودیت و زمان رفع آن است.