برای فضاپیمایی که نزدیک به نیم قرن از پرتابش می‌گذرد، رسیدن به یک فاصله تازه هنوز خبرساز است. وویجر ۱ (Voyager 1) به نقطه‌ای نزدیک شده که حتی نور هم برای پیمودن فاصله آن تا زمین به یک شبانه‌روز نیاز دارد. این بار موضوع، رسیدن به سیاره‌ای تازه نیست؛ اندازه سفری است که انسان با یک کاوشگر کوچک آغاز کرد و هنوز ادامه دارد.
وویجر ۱ چه زمانی به فاصله یک روز نوری می‌رسد؟
طبق زمان اعلام‌شده ناسا، این مرز در چهارشنبه ۱۸ نوامبر ۲۰۲۶، برابر با ۲۷ آبان ۱۴۰۵، ساعت ۱۳:۴۶:۰۷ به وقت تهران پشت سر گذاشته می‌شود. زمان مرجع ناسا ساعت ۵:۱۶:۰۷ صبح به وقت استاندارد شرق آمریکا است. این گزارش درباره رویدادی پیش روست؛ رسیدن فضاپیما به این فاصله هنوز به‌عنوان اتفاق انجام‌شده گزارش نمی‌شود.
یک روز نوری، واحد فاصله است، نه عمر مأموریت: مسافتی نزدیک به ۲۵٫۹ میلیارد کیلومتر که نور در خلأ طی ۲۴ ساعت می‌پیماید. بنابراین این عبارت به معنی آن نیست که وویجر این مسیر را در یک روز رفته است. زمان سفر خود فضاپیما از پرتاب در سال ۱۹۷۷ تا این نقطه، حدود ۴۹ سال است.
چرا برای ارتباط فضایی مهم است؟
امواج رادیویی هم با سرعت نور حرکت می‌کنند. در فاصله یک روز نوری، رسیدن پیام در یک جهت حدود ۲۴ ساعت طول می‌کشد. اگر پاسخ بلافاصله ارسال شود، رفت‌وبرگشت آن نزدیک به دو روز زمان می‌برد؛ زمان بررسی داده‌ها و اجرای فرمان‌ها جدا از این تأخیر طبیعی است. این تفاوت، فاصله میان گفت‌وگوی روزمره و هدایت یک دستگاه در اعماق فضا را ملموس می‌کند.
- یک روز نوری، فاصله فضاپیما از زمین را توصیف می‌کند.
- رسیدن به این مرز، به معنی رسیدن به ستاره‌ای دیگر نیست.
- زمان اعلامی یک محاسبه مأموریتی برای رویداد پیش روست، نه گزارش تأیید پایان آن.
توجه تازه به یک مأموریت قدیمی
ناسا برای این مناسبت برنامه‌های عمومی تدارک دیده و در اطلاعیه خود از علاقه‌مندان دعوت کرده است در برنامه‌های معرفی مأموریت شرکت کنند. تازگی این خبر، برنامه و نقطه عطف پیش روست، نه پرتاب دوباره کاوشگر.
این مرحله با خبرهای مربوط به سلامت فنی یا برقراری ارتباط تفاوت دارد. گزارش پیشین درباره ارتباط و توان وویجر ۱ به وضعیت عملیاتی مأموریت می‌پرداخت؛ یک رکورد فاصله، به‌تنهایی تضمین نمی‌کند که همه تجهیزات بدون مشکل کار می‌کنند یا مأموریت تا زمان مشخصی ادامه خواهد یافت.
چطور می‌توان این مناسبت را دنبال کرد؟
ناسا پویشی نمادین با نام «درخشش برای روز نوری وویجر» معرفی کرده است. پیشنهاد آن برای پس از غروب ۱۷ نوامبر، استفاده از چراغ و نمایش حروف VGR با کد مورس است. این کار یک همراهی نمادین عمومی است، نه ارسال پیام قابل دریافت به فضاپیما.
- تاریخ و زمان رویداد را با منطقه زمانی خود تطبیق دهید؛ برای ایران، ظهر چهارشنبه ۲۷ آبان است.
- خبر رسیدن واقعی را از گزارش مرحله بعد مأموریت جدا از شمارش معکوس دنبال کنید.
- در دنبال‌کردن پویش عمومی، ایمنی خود و دیگران را رعایت کنید و نور را به سوی چشم افراد، رانندگان یا هواپیماها نگیرید.
برای خواننده ایرانی، این خبر فرصتی است تا بزرگی فاصله‌های کیهانی را با واحدی ملموس‌تر از میلیاردها کیلومتر تصور کند: یک روز انتظار برای رسیدن پیام. آسیانیوز ایران در این گزارش زمان اعلام‌شده را از وقوع واقعی جدا می‌کند. کدام جنبه سفر وویجر برای شما شگفت‌انگیزتر است؟ در کادر نظر انتهای خبر بنویسید.