آسیانیوز ایران؛ سرویس سیاسی:
در حالی که تنشهای منطقهای به اوج خود رسیده، گزارشهای متناقضی از آزمایش موشکی ایران در روز دوشنبه ۱ دیماه، ابهامات جدیدی را درباره نیات واقعی تهران ایجاد کرده است. رسانههای عبری ادعا میکنند ایران از همان پایگاههایی که اسرائیل در جنگ ۱۲ روزه ادعا کرده بود نابود کرده، موشک جدیدی با قابلیت نفوذ به ۲۰ متر بتن آزمایش کرده است. این موشک که گفته میشود برای هدف قرار دادن مقر وزارت دفاع اسرائیل (کریا) طراحی شده، پیام روشنی به تلآویو ارسال میکند: ایران در صورت آغاز جنگ، به سران اسرائیل رحم نخواهد کرد. اما صداوسیما و برخی منابع آگاه، این گزارشها را تکذیب کرده و میگویند هیچ آزمایش موشکی در ایران انجام نشده و رد سفید مشاهده شده در آسمان، تنها خط عبور هواپیما بوده است. این تناقضات در حالی منتشر میشود که رسانههای غربی و اسرائیلی از نگرانی شدید اسرائیل و آمریکا درباره احتمال حمله غافلگیرکنه ایران خبر میدهند. اکسیوس به نقل از منابع آگاه نوشت: مقامات اسرائیل به دولت ترامپ هشدار دادهاند که رزمایشهای موشکی ایران ممکن است پوششی برای یک حمله پیشدستانه باشد. این هشدارها در حالی مطرح میشود که اسرائیل پس از حمله غافلگیرکنه حماس در ۷ اکتبر ۲۰۲۳، تحمل ریسک را به حداقل رسانده و هرگونه تحرک نظامی ایران را با حساسیت بالا دنبال میکند. منابع اسرائیلی میگویند احتمال حمله ایران کمتر از ۵۰ درصد است، اما هیچکس حاضر نیست ریسک کند و بگوید این صرفا یک رزمایش است. این در حالی است که منابع آمریکایی میگویند اطلاعات ایالات متحده هیچ نشانهای از قریبالوقوع بودن حمله ایران ندارد.
تنشها در حالی افزایش یافته که بنیامین نتانیاهو، نخست وزیر اسرائیل، قرار است در یک هفته دیگر با دونالد ترامپ دیدار کند. منابع اسرائیلی میگویند نتانیاهو قصد دارد درباره تلاشهای ایران برای بازسازی قابلیتهای موشکی و احتمال حمله دیگری علیه ایران در سال ۲۰۲۶ بحث کند. این در حالی است که مقامات ایرانی میگویند هدف اسرائیل، جنگ روانی و فرسایش ایران است و تجربه جنگ ۱۲ روزه نشان داده که ریسک ماجراجویی نظامی تلآویو علیه تهران به حداقل رسیده است. تحلیلگران نظامی معتقدند بزرگترین خطر، آغاز جنگی ناخواسته بین ایران و اسرائیل است که در نتیجه یک محاسبه اشتباه رخ میدهد. هر طرف فکر میکند طرف دیگر قصد حمله دارد و سعی میکند از آن جلوگیری کند. این در حالی است که منابع نظامی ایران هشدار دادهاند در صورت هرگونه اقدام نظامی اسرائیل، پاسخ ایران به مراتب شدیدتر از جنگ ۱۲ روزه خواهد بود. رسانههای اجتماعی نیز پر شده از تصاویر و ویدئوهایی که ادعا میشود رد موشکهای ایرانی را در آسمان شهرهای مختلف نشان میدهد. این تصاویر که از خرمآباد، مهاباد، اصفهان، تهران و مشهد منتشر شده، ابهامات را بیشتر کرده است. برخی کارشناسان معتقدند این تصاویر ممکن است مربوط به آزمایشهای واقعی باشد، اما برخی دیگر آن را بخشی از جنگ روانی میدانند.
در این میان، منابع نظامی ایران ادعا میکنند که در جنگ ۱۲ روزه، تنها ۳ درصد از ظرفیت لانچرهای موشکی ایران آسیب دیده و ایران همچنان توانایی بالایی در پاسخ به هرگونه تهدید دارد. این ادعا در حالی مطرح میشود که منابع اسرائیلی میگویند ایران در حال بازسازی قابلیتهای موشکی خود است، اما هنوز به سطح قبل از جنگ نرسیده است. با توجه به این تنشها و ابهامات، سوال اصلی این است: آیا ایران واقعا در حال آمادهسازی برای یک حمله غافلگیرکنه است یا این تنها یک رزمایش و پیام بازدارندگی است؟ پاسخ به این سوال میتواند سرنوشت منطقه را تغییر دهد.
تحلیل فنی موشک جدید ایران: قابلیتها و اهداف
رسانههای عبری ادعا میکنند ایران در رزمایش اخیر، موشک جدیدی با سر جنگی ۴ تنی و قابلیت نفوذ به ۲۰ متر بتن آزمایش کرده است. این موشک که گفته میشود برای هدف قرار دادن مقر وزارت دفاع اسرائیل (کریا) طراحی شده، نشاندهنده پیشرفت قابل توجهی در تواناییهای موشکی ایران است. مقر کریا که در عمق ۲۰ متری زیر زمین قرار دارد، یکی از مهمترین و امنترین مراکز فرماندهی اسرائیل است و هدف قرار دادن آن، پیام روشنی به سران اسرائیل ارسال میکند. کارشناسان نظامی معتقدند این موشک احتمالا از نوع بالستیک یا کروز با کلاهک نفوذگر است که قادر به عبور از لایههای بتنی ضخیم است. استفاده از چنین موشکهایی نشاندهنده تغییر استراتژی ایران از هدف قرار دادن زیرساختهای سطحی به اهداف زیرزمینی و استراتژیک است. این موضوع میتواند تعادل بازدارندگی در منطقه را تغییر دهد و اسرائیل را مجبور به بازنگری در سیستمهای دفاعی خود کند. با این حال، برخی تحلیلگران معتقدند که این ادعاها ممکن است بخشی از جنگ روانی باشد. ایران در گذشته نیز از آزمایش موشکهای جدید خبر داده، اما همواره تاکید کرده که این آزمایشها صرفا برای اهداف دفاعی و بازدارندگی است. با این حال، انتشار چنین اطلاعاتی در شرایط کنونی، تنشها را افزایش داده و احتمال اشتباه محاسبه را بیشتر میکند.
تناقضات در گزارشها: رزمایش یا حمله قریبالوقوع؟
یکی از مهمترین ابهامات در این ماجرا، تناقضات موجود در گزارشهای رسانهای است. در حالی که رسانههای عبری و غربی از آزمایش موشک جدید ایران خبر میدهند، صداوسیما و برخی منابع آگاه ایرانی هرگونه آزمایش موشکی را تکذیب کردهاند. این تناقضات باعث شده تا تحلیلگران نتوانند تصویر روشنی از واقعیت داشته باشند. برخی کارشناسان معتقدند که این تناقضات ممکن است بخشی از استراتژی جنگ روانی هر دو طرف باشد. ایران با تکذیب آزمایش موشکی، سعی دارد تا اسرائیل را در ابهام نگه دارد و از واکنشهای احتمالی جلوگیری کند. در مقابل، اسرائیل با انتشار چنین گزارشهایی، سعی دارد تا جامعه جهانی را متقاعد کند که ایران تهدیدی جدی است و باید تحت فشار قرار گیرد. این تناقضات همچنین نشاندهنده اهمیت اطلاعات دقیق و قابل اعتماد در شرایط بحرانی است. در غیاب اطلاعات شفاف، هرگونه اشتباه محاسبه میتواند منجر به تشدید تنشها و حتی آغاز جنگ شود. بنابراین، ضروری است که منابع مستقل و قابل اعتماد، واقعیت را بررسی و گزارش کنند.
نقش آمریکا و اسرائیل: هماهنگی یا تشدید تنش؟
گزارشها حاکی از آن است که اسرائیل و آمریکا در حال هماهنگی نزدیک برای مقابله با تهدیدات احتمالی ایران هستند. سپهبد ایال زمیر، رئیس ستاد ارتش اسرائیل، در تماس با دریاسالار برد کوپر، رئیس فرماندهی مرکزی آمریکا، تاکید کرد که رزمایشهای موشکی ایران ممکن است پوششی برای یک حمله پیشدستانه باشد. این هماهنگی نشاندهنده نگرانی جدی اسرائیل و آمریکا از اقدامات ایران است. با این حال، منابع آمریکایی میگویند اطلاعات ایالات متحده هیچ نشانهای از قریبالوقوع بودن حمله ایران ندارد. این تناقض در مواضع اسرائیل و آمریکا نشاندهنده تفاوت در ارزیابی تهدیدات است. اسرائیل پس از حمله غافلگیرکنه حماس در ۷ اکتبر ۲۰۲۳، تحمل ریسک را به حداقل رسانده و هرگونه تحرک نظامی ایران را با حساسیت بالا دنبال میکند. دیدار قریبالوقوع بنیامین نتانیاهو با دونالد ترامپ نیز نشاندهنده اهمیت این موضوع برای اسرائیل است. نتانیاهو قصد دارد درباره تلاشهای ایران برای بازسازی قابلیتهای موشکی و احتمال حمله دیگری علیه ایران در سال ۲۰۲۶ بحث کند. این موضوع نشان میدهد که اسرائیل در حال آمادهسازی برای سناریوهای مختلف است و سعی دارد تا حمایت آمریکا را جلب کند.
جنگ روانی یا واقعیت؟ استراتژی ایران و اسرائیل
یکی از مهمترین سوالات در این ماجرا، این است که آیا ایران واقعا در حال آمادهسازی برای یک حمله غافلگیرکنه است یا این تنها بخشی از جنگ روانی است؟ منابع نظامی ایران میگویند هدف اسرائیل، جنگ روانی و فرسایش ایران است. آنها معتقدند که تجربه جنگ ۱۲ روزه نشان داده که ریسک ماجراجویی نظامی تلآویو علیه تهران به حداقل رسیده است. در مقابل، منابع اسرائیلی معتقدند که ایران در حال بازسازی قابلیتهای موشکی خود است و ممکن است در آینده نزدیک اقدامی نظامی انجام دهد. این تناقضات نشاندهنده اهمیت جنگ روانی در شرایط کنونی است. هر دو طرف سعی دارند تا با انتشار اطلاعات خاص، طرف مقابل را تحت فشار قرار دهند و جامعه جهانی را متقاعد کنند. تحلیلگران معتقدند که جنگ روانی میتواند به همان اندازه خطرناک باشد که یک جنگ واقعی. در شرایط کنونی، هرگونه اشتباه محاسبه میتواند منجر به تشدید تنشها و حتی آغاز جنگ شود. بنابراین، ضروری است که هر دو طرف با احتیاط عمل کنند و از اقدامات تحریکآمیز خودداری کنند.
سناریوهای آینده: جنگ یا دیپلماسی؟
با توجه به تنشهای کنونی، سناریوهای مختلفی برای آینده قابل تصور است.
- اولین سناریو، آغاز جنگی گسترده بین ایران و اسرائیل است که در نتیجه یک محاسبه اشتباه رخ میدهد. این سناریو میتواند فاجعهباری برای کل منطقه باشد و منجر به درگیریهای گستردهتر شود.
- سناریوی دوم، ادامه تنشها و جنگ روانی است. در این سناریو، هر دو طرف سعی میکنند تا با استفاده از ابزارهای دیپلماتیک و اطلاعاتی، طرف مقابل را تحت فشار قرار دهند. این سناریو میتواند به طولانی شدن شرایط نه جنگ و نه صلح منجر شود و باعث فرسایش هر دو طرف شود.
- سناریوی سوم، آغاز مذاکرات و دیپلماسی است. در این سناریو، جامعه جهانی و قدرتهای بزرگ سعی میکنند تا با میانجیگری، تنشها را کاهش دهند و راهحلی دیپلماتیک برای بحران پیدا کنند. این سناریو میتواند بهترین نتیجه برای همه طرفها باشد، اما نیازمند اراده سیاسی و همکاری همه طرفها است.