آسیانیوز ایران؛ سرویس اجتماعی:
پایتختنشینان خود را برای دو روز پرتلاطم آماده کنند. اداره کل هواشناسی استان تهران با صدور هشدار زردرنگ از وزش باد نسبتاً شدید تا شدید و وقوع گرد و خاک در استان طی روزهای یکشنبه و دوشنبه (۲۶ و ۲۷ بهمن) خبر داد. این پدیده جوی میتواند اختلالاتی در سفرها و انجام کارهای روزمره ایجاد کند. بر اساس این هشدار، در نیمه شمالی استان تهران در بعضی ساعات وزش باد نسبتاً شدید تا شدید و در نیمه جنوبی و مناطق مرکزی در بعضی ساعتها وزش باد شدید تا خیلی شدید گاهی همراه با گرد و خاک پیشبینی میشود. این وضعیت به ویژه برای ساکنان مناطق جنوبی و غربی استان میتواند چالشبرانگیز باشد. کارشناسان هواشناسی نسبت به پیامدهای این پدیده هشدار دادهاند. احتمال سقوط بعضی اجسام از ارتفاع، خسارت به سازههای موقت مانند داربستها و تابلوهای تبلیغاتی، و تجهیزات موجود در نقاط مرتفع مانند برجها و دکلها وجود دارد. همچنین امکان گسترش گرد و خاک از استانهای همجوار و کاهش کیفیت هوا و شعاع دید بهویژه در مناطق جنوبی و غربی دور از انتظار نیست.
طوفان و گرد و خاک میتواند خطراتی را نیز برای شهروندان ایجاد کند. شکستن درختان کهنسال و نهالها، صدمه به پوشش گلخانهها و خسارت به سازههای ناتمام از جمله این خطرات است. همچنین در نواحی کوهستانی، خطر سقوط بهمن در ارتفاعات بالادست و نزدیک قلهها و سقوط سنگ وجود دارد. آسمان تهران فردا (یکشنبه) قسمتی ابری همراه با وزش باد شدید در صبح و بارش پراکنده با حداقل دمای ۹ و حداکثر دمای ۱۷ درجه سانتیگراد پیشبینی میشود. روز دوشنبه نیز آسمان صاف گاهی وزش باد ملایم و به تدریج غبار رقیق با حداقل دمای ۱۱ و حداکثر دمای ۱۸ درجه سانتیگراد خواهد بود. با وجود این هشدار، کیفیت هوای پایتخت در شرایط قابل قبول قرار دارد. آلاینده شاخص هماکنون «ذرات معلق کمتر از ۲.۵ میکرون» با میانگین ۹۲ است. از ابتدای سال جاری تاکنون، میانگین کیفیت هوای تهران ۶ روز پاک، ۱۵۷ روز قابل قبول، ۱۳۷ روز ناسالم برای گروههای حساس و ۲۷ روز ناسالم بوده است. اداره کل هواشناسی استان تهران توصیههایی را برای شهروندان صادر کرده است. احتیاط در عبور و مرور جادهای، اطمینان از استحکام سازههای موقت و سست، عدم استقرار در تأسیسات و مکانهای مرتفع، اجتناب از پرواز گلایدر و هواپیماهای سبک و بالگرد، عدم تردد و توقف کنار درختان و سازههای ناتمام از جمله این توصیههاست. هشدار زردرنگ به معنای این است که پدیدهای جوی رخ خواهد داد که ممکن است در سفرها و انجام کارهای روزمره اختلالاتی را ایجاد کند. این هشدار برای آگاهی مردم صادر میشود تا بتوانند آمادگی لازم را برای مواجهه با پدیدهای جوی داشته باشند که از حالت معمول کمی شدت بیشتری دارد.
الگوی جوی و دلایل صدور هشدار
بررسی نقشههای هواشناسی نشان میدهد که یک سامانه کم فشار قوی از سمت غرب به منطقه وارد خواهد شد. این سامانه با ایجاد شیب فشار شدید، وزش بادهای قابل توجهی را در سطح استان تهران به همراه خواهد داشت. تفاوت فشار بین مرکز کم فشار و مناطق پرفشار اطراف، عامل اصلی این وزش باد شدید است. شدت وزش باد در مناطق مختلف استان متفاوت خواهد بود. در نیمه شمالی استان به دلیل توپوگرافی کوهستانی و وجود موانع طبیعی، سرعت باد کمتر خواهد بود. اما در نیمه جنوبی و مناطق مرکزی که زمین هموارتر است، باد با سرعت بیشتری میوزد و گرد و خاک بیشتری نیز ایجاد میکند. همچنین امکان گسترش گرد و خاک از استانهای همجوار وجود دارد. استانهای قم، مرکزی و سمنان که دارای مناطق کویری هستند، میتوانند منشأ گرد و خاکی شوند که با وزش باد به سمت تهران حرکت میکند. این پدیده میتواند کیفیت هوا را به شدت کاهش دهد.
پیامدهای وزش باد بر زیرساختهای شهری
وزش باد شدید میتواند آسیبهای قابل توجهی به زیرساختهای شهری وارد کند. سازههای موقت مانند داربستهای ساختمانی، تابلوهای تبلیغاتی و سایبانها در برابر باد شدید آسیبپذیر هستند. شهروندان و پیمانکاران باید استحکام این سازهها را بررسی و در صورت نیاز آنها را مهار کنند. درختان کهنسال و نهالها نیز در معرض خطر شکستن قرار دارند. باد شدید میتواند شاخههای بزرگ را بشکند یا حتی درختان را از ریشه درآورد. این اتفاق میتواند به خودروهای پارک شده یا عابران آسیب برساند. شهروندان باید از توقف در کنار درختان کهنسال خودداری کنند. پوشش گلخانهها و تأسیسات کشاورزی نیز در معرض آسیب هستند. باد شدید میتواند پوشش پلاستیکی گلخانهها را پاره کند یا سازههای سبک را تخریب نماید. کشاورزان باید تمهیدات لازم برای محافظت از گلخانهها و تأسیسات خود را بیندیشند.
خطرات برای ساکنان مناطق جنوبی و غربی
ساکنان مناطق جنوبی و غربی استان تهران بیش از دیگران در معرض خطرات ناشی از این پدیده جوی هستند. این مناطق به دلیل موقعیت جغرافیایی و نزدیکی به کانونهای گرد و خاک، بیشترین میزان گرد و خاک را تجربه خواهند کرد. کاهش کیفیت هوا میتواند برای بیماران تنفسی، کودکان و سالمندان خطرناک باشد. افراد مبتلا به بیماریهای قلبی و ریوی، زنان باردار، کودکان و سالمندان باید در این روزها از تردد غیرضروری در فضای باز خودداری کنند. استفاده از ماسک مناسب میتواند تا حدی از اثرات منفی گرد و خاک بر سلامت بکاهد. همچنین احتمال طوفان و گرد و خاک شدید در این مناطق وجود دارد. این پدیده میتواند شعاع دید را به شدت کاهش دهد و رانندگی را خطرناک کند. رانندگان باید با سرعت مطمئنه حرکت کنند و چراغهای خودرو را روشن نگه دارند.
خطرات در ارتفاعات و نواحی کوهستانی
کوهنوردان و طبیعتگردان باید در این روزها از صعود به ارتفاعات خودداری کنند. خطر سقوط بهمن در ارتفاعات بالادست و نزدیک قلهها وجود دارد. باد شدید میتواند لایههای برف را ناپایدار کند و باعث سقوط بهمن شود. همچنین خطر سقوط سنگ در نواحی کوهستانی به دلیل وزش باد وجود دارد. شرایط جوی در ارتفاعات میتواند به سرعت تغییر کند و کوهنوردان را غافلگیر کند. توصیه میشود هرگونه برنامه کوهنوردی به روزهای دیگر موکول شود. تیمهای امداد و نجات نیز باید در آمادهباش باشند. حتی برای تفرجهای کوتاه در دامنهها و مناطق ییلاقی شمال تهران نیز باید احتیاط کرد. وزش باد شدید میتواند باعث سقوط شاخهها یا ریزش سنگ شود. از توقف در زیر صخرهها و درختان کهنسال خودداری کنید.
تحلیل کیفیت هوا و پیشبینی آینده
کیفیت هوای تهران در حال حاضر با شاخص ۹۲ در شرایط قابل قبول قرار دارد. اما با وزش باد شدید و احتمال ورود گرد و خاک از استانهای همجوار، ممکن است کیفیت هوا در روزهای آینده کاهش یابد. پیشبینی میشود که شاخص کیفیت هوا در مناطق جنوبی و غربی به سطوح ناسالم برای گروههای حساس نزدیک شود. آمار کیفیت هوای تهران از ابتدای سال جاری نشان میدهد که پایتخت ۶ روز پاک، ۱۵۷ روز قابل قبول، ۱۳۷ روز ناسالم برای گروههای حساس، ۲۷ روز ناسالم، ۲ روز بسیار ناسالم و ۲ روز خطرناک را پشت سر گذاشته است. این آمار، ضرورت توجه به مسائل زیستمحیطی و کنترل آلایندهها را نشان میدهد. پس از عبور این سامانه، از روز دوشنبه شب به تدریج از سرعت باد کاسته خواهد شد. روز سهشنبه آسمان تهران صاف و پایدار پیشبینی میشود. اما همچنان احتمال غبار رقیق در برخی ساعات وجود دارد. شهروندان باید وضعیت هوا را به طور مستمر از طریق منابع رسمی پیگیری کنند.