آسیانیوز ایران؛ سرویس اقتصادی:
سازمان هدفمندی یارانهها امروز زمان دقیق واریز یارانه نقدی اردیبهشت ماه ۱۴۰۵ و مبالغ آن را به تفکیک دهکهای درآمدی اعلام کرد. بر اساس این اطلاعیه، یارانه دهکهای اول، دوم و سوم (کمدرآمدترین دهکها) در تاریخ ۲۵ اردیبهشت ماه به حساب سرپرستان خانوار واریز خواهد شد. مبلغ یارانه برای هر نفر در این دهکها ۴۰۰ هزار تومان تعیین شده است. یارانه دهکهای چهارم تا نهم نیز در تاریخ ۳۱ اردیبهشت ماه به حساب سرپرستان خانوار واریز میشود. مبلغ یارانه برای هر نفر در این دهکها ۳۰۰ هزار تومان در نظر گرفته شده است. دهک دهم (پردرآمدترین دهک) همچنان از دریافت یارانه نقدی محروم است. این دهک بر اساس قانون بودجه سال ۱۴۰۵، مشمول یارانه نقدی نمیشوند.
همچنین سازمان هدفمندی یارانهها، مبالغ مستمری مددجویان نهادهای حمایتی (کمیته امداد امام خمینی و سازمان بهزیستی) را نیز برای اردیبهشت ماه اعلام کرده است. این مبالغ به تفکیک تعداد اعضای خانوار تعیین شده است. بر اساس این اعلام، مستمری خانوارهای یکنفره ۲ میلیون و ۱۰۰ هزار تومان، دونفره ۲ میلیون و ۹۸۵ هزار تومان، سهنفره ۴ میلیون و ۲۰۰ هزار تومان، چهارنفره ۵ میلیون و ۳۷۰ هزار تومان و پنجنفره ۶ میلیون و ۵۷۰ هزار تومان خواهد بود. افرادی که یارانه آنها در سالهای گذشته حذف شده است (به دلیل تغییر دهک درآمدی یا اشتباه در اطلاعات)، میتوانند از طریق سامانه حمایت به آدرس hemayat.mcls.gov.ir درخواست بررسی و برقراری دوباره یارانه خود را ثبت کنند. در این گزارش، جزئیات کامل زمان و مبالغ یارانه نقدی، نحوه اعتراض به حذف یارانه و نکات مهم برای سرپرستان خانوار را مرور میکنیم.
جزئیات مبالغ یارانه نقدی اردیبهشت ۱۴۰۵ به تفکیک دهکها
سازمان هدفمندی یارانهها در اطلاعیه امروز خود، مبالغ دقیق یارانه نقدی اردیبهشت ماه را اعلام کرد. بر اساس آخرین دهکبندی درآمدی که توسط وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی انجام شده است، خانوارهای ایرانی به ۱۰ دهک تقسیم میشوند که دهک اول کمدرآمدترین و دهک دهم پر درآمدترین هستند. دهکهای اول، دوم و سوم که به عنوان اقشار کمدرآمد و آسیبپذیر جامعه شناخته میشوند، از تاریخ ۲۵ اردیبهشت مبلغ ۴۰۰ هزار تومان به ازای هر نفر دریافت خواهند کرد. دهکهای چهارم تا نهم نیز از تاریخ ۳۱ اردیبهشت مبلغ ۳۰۰ هزار تومان به ازای هر نفر دریافت میکنند. دهک دهم همچنان از دریافت یارانه نقدی محروم است. این مبالغ نسبت به ماههای قبل تغییر نکرده است. با این حال، با توجه به نرخ تورم (۷۳.۵ درصد به صورت نقطه به نقطه)، قدرت خرید یارانه نقدی به شدت کاهش یافته است.
زمان واریز یارانه و نکات مهم برای سرپرستان خانوار
زمان واریز یارانه نقدی برای دهکهای مختلف متفاوت است. دهکهای ۱ تا ۳ (کمدرآمد) روز ۲۵ اردیبهشت و دهکهای ۴ تا ۹ روز ۳۱ اردیبهشت. سرپرستان خانوار نیازی به مراجعه حضوری ندارند و مبلغ به صورت خودکار به حساب بانکی که در سامانه «حمایت» ثبت شده است، واریز میشود.
نکته مهم: اگر حساب بانکی سرپرست خانوار تغییر کرده است، باید حتماً قبل از تاریخ واریز (حداقل ۷۲ ساعت قبل) اطلاعات حساب جدید را در سامانه «حمایت» به روز کند. در غیر این صورت، یارانه به حساب قدیمی واریز میشود که ممکن است مسدود یا غیرفعال باشد و واریز با مشکل مواجه شود. همچنین، به سرپرستان خانوار توصیه میشود که هر ماه (چند روز پس از واریز) موجودی حساب خود را چک کنند. در صورت عدم واریز یارانه (به هر دلیلی مانند اشتباه در اطلاعات دهکبندی)، باید از طریق سامانه «حمایت» (بخش «بررسی و اعتراض به دهک») درخواست خود را ثبت کنند. معمولاً تا ۴۸ ساعت پس از ثبت درخواست، کارشناسان موضوع را بررسی و نتیجه را از طریق پیامک اعلام میکنند.
مبالغ مستمری مددجویان نهادهای حمایتی در اردیبهشت ۱۴۰۵
علاوه بر یارانه نقدی عمومی، نهادهای حمایتی (کمیته امداد امام خمینی و سازمان بهزیستی) نیز ماهانه مبلغی به عنوان «مستمری» به مددجویان خود پرداخت میکنند. این مبالغ در اردیبهشت ماه ۱۴۰۵ به شرح زیر است:
- خانوار یکنفره: ۲ میلیون و ۱۰۰ هزار تومان.
- خانوار دونفره: ۲ میلیون و ۹۸۵ هزار تومان.
- خانوار سهنفره: ۴ میلیون و ۲۰۰ هزار تومان.
- خانوار چهارنفره: ۵ میلیون و ۳۷۰ هزار تومان.
- خانوار پنجنفره: ۶ میلیون و ۵۷۰ هزار تومان.
واریز مستمری مددجویان معمولاً همزمان با یارانه نقدی دهک کمدرآمد (۲۵ اردیبهشت) انجام میشود. البته برخی از مددجویان نیز هستند که هم یارانه نقدی دریافت میکنند و هم مستمری (در صورت قرار گرفتن در دهکهای پایین). اما مددجویانی که در دهک دهم قرار دارند (که بعید است چون مددجویان عمدتاً کمدرآمد هستند) فقط مستمری دریافت میکنند. مددجویانی که مستمری خود را دریافت نمیکنند (به دلیل عدم بهروزرسانی اطلاعات، مسدودی حساب و ...) باید به ادارات کمیته امداد یا بهزیستی منطقه خود مراجعه کنند. همچنین امکان ثبت درخواست اینترنتی از طریق سامانه «سهام» (برای امداد) و «سامانه بهزیستی» وجود دارد.
نحوه اعتراض به حذف یارانه و درخواست برقراری مجدد
یکی از دغدغههای اصلی بسیاری از خانوارها، حذف یارانه نقدی در سالهای اخیر است. دلایل حذف یارانه میتواند شامل «تغییر دهک درآمدی» (خانوار پردرآمد شده)، «اشتباه در اطلاعات پایگاه داده» (مثلاً اشتباه در تعداد اعضای خانوار یا درآمد ثبت شده)، یا «تغییر سرپرست خانوار» (به دلیل فوت، طلاق و ...) باشد. افرادی که یارانه آنها حذف شده است، میتوانند از طریق سامانه «حمایت» به آدرس hemayat.mcls.gov.ir درخواست بررسی و برقراری دوباره ثبت کنند. مراحل کار به این شرح است:
۱. وارد سامانه شوید (با کد ملی و شماره تلفن همراه).
۲. بخش «بررسی دهک و یارانه» را انتخاب کنید.
۳. اطلاعات خواسته شده (شامل تعداد اعضای خانوار، درآمد ماهانه، شغل، داراییها) را تکمیل کنید.
۴. مدارک مثبته (فیش حقوقی، سند ملک، برگه اظهارنامه مالیاتی) را بارگذاری کنید.
۵. منتظر پیامک نتیجه باشید.
معمولاً ظرف ۳۰ روز، کارشناسان وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی درخواست را بررسی میکنند. اگر مشخص شود که خانوار همچنان کمدرآمد است (دهک ۱ تا ۷)، یارانه از ماه بعد مجدداً برقرار میشود. اگر مشخص شود که خانوار مشمول نیست (دهک ۸ تا ۱۰)، نتیجه منفی اعلام میشود و فرد میتواند از طریق همان سامانه نسبت به اعتراض (مرحله دوم) اقدام کند. تاکنون حدود ۴ میلیون نفر از این طریق موفق به برقراری مجدد یارانه شدهاند.
بودجه یارانهها در سال ۱۴۰۵ و چالشهای پیش رو
بر اساس قانون بودجه سال ۱۴۰۵، مجموع اعتبار در نظر گرفته شده برای یارانه نقدی، مستمری مددجویان، و کالابرگ الکترونیکی حدود ۳۵۰ هزار میلیارد تومان است. این رقم نسبت به سال ۱۴۰۴ افزایش حدود ۱۰ درصدی داشته است. با این حال، نرخ تورم ۷۳.۵ درصدی عملاً قدرت خرید یارانهها را به شدت کاهش داده است. منابع تأمین این یارانهها عمدتاً از سه محل است: ۱. درآمدهای حاصل از افزایش قیمت حاملهای انرژی (بنزین، گاز، برق). ۲. مالیات بر ارزش افزوده. ۳. درآمدهای حاصل از فروش نفت و فرآوردههای نفتی. با کاهش صادرات نفت به دلیل جنگ و تحریمها، درآمدهای نفتی کاهش یافته و ممکن است دولت در تأمین منابع یارانهها با مشکل مواجه شود. کارشناسان اقتصادی پیشبینی میکنند که اگر جنگ ادامه یابد و درآمدهای نفتی کاهش پیدا کند، دولت ممکن است مجبور شود یا مبلغ یارانه نقدی را کاهش دهد (که با توجه به تورم، غیرمنطقی است) یا تعداد دهکهای مشمول را کاهش دهد (مثلاً فقط دهکهای ۱ تا ۵ یارانه بگیرند). احتمال سوم، «تغییر روش پرداخت از نقدی به کالابرگ» است که هم تورم زایی کمتری دارد و هم منابع کمتری مصرف میکند. مجلس و دولت هنوز تصمیم نهایی را نگرفتهاند، اما این گزینهها روی میز است.