آسیانیوز ایران؛ سرویس سلامت و زیبایی:
کمخونی ناشی از فقر آهن، مشکل شایعی است که بسیاری از افراد، به ویژه زنان، برای رفع آن به دنبال راهکارهای طبیعی و خانگی میگردند. در این میان، گاهی روشهایی قدیمی یا عجیب در فضای مجازی طوفان به پا میکنند و توجه هزاران نفر را به خود جلب میکنند. یکی از این روشها که اخیرا بسیار دیده میشود، استفاده از میخهای آهنی برای غنیسازی سیب است. تصاویر و متنهایی که قول درمان کمخونی را با یک معجون ساده میدهند، نویدبخش به نظر میرسند. این روش ادعا میکند که با حرارت دادن و فرو کردن میخ در سیب، آهن به داخل میوه نفوذ کرده و با مصرف آن، نیاز بدن تامین میشود. حتی تغییر رنگ و طعم سیب را نشانهای قطعی از این انتقال جادویی میدانند.
اما آیا علم هم با این ادعاهای وسوسهانگیز همراه است؟ آیا واقعا میتوان با یک ترفند ساده آشپزخانه، مشکل کمبود آهن را ریشهکن کرد؟ متاسفانه پاسخ متخصصان به این پرسش، یک "خیر" قاطعانه است. این روش نه تنها پایه علمی معتبری ندارد، بلکه میتواند تهدیدی جدی برای سلامتی شما باشد. در پس این توصیه به ظاهر ساده، خطراتی پنهان شده است که نادیده گرفتن آنها میتواند به بهایی گران تمام شود. از مسمومیت با فلزات سنگین تا آسیب به دستگاه گوارش. این مقاله شما را به یک بررسی عمیق و علمی از این روش دعوت میکند. هر مرحله از این دستورالعمل عجیب را زیر ذرهبین میبریم و حقیقت پشت آن را فاش میکنیم. در پایان، شما را با راهحلهای واقعی، ایمن و اثباتشده علم پزشکی برای مقابله با فقر آهن آشنا خواهیم کرد. با ما همراه باشید تا واقعیت را از افسانه جدا کنیم.
شیمی آهن؛ تفاوت فاحش آهن فلزی با آهن قابل جذب بدن
آهن مورد نیاز بدن انسان به شکل "یون" است و در ترکیبات خاصی قرار دارد. آهن موجود در میخ، آهن فلزی یا عنصری است که فرم شیمیایی کاملا متفاوتی دارد. دستگاه گوارش انسان فاقد آنزیمها و مکانیسمهای لازم برای تجزیه و جذب آهن فلزی است. حتی اگر ذرات ریزی از آن جدا شود، به صورت عمده دفع میگردد و جذب بیولوژیک موثری اتفاق نمیافتد. بنابراین، اساس این روش بر یک سوءتفاهم بزرگ شیمیایی استوار است.
تغییر رنگ و طعم سیب؛ نشانه جذب آهن نیست
تغییر رنگ محل تماس میخ با سیب، یک واکنش اکسیداسیون ساده است. زمانی که آهن داغ یا حاوی ناخالصی با بافت مرطوب و اسیدی سیب تماس پیدا میکند، ممکن است اکسید شود یا با ترکیبات موجود در میوه واکنش دهد. این واکنش، مشابه سیاه شدن یک سیب برش خوره در هوا است و هیچ ارتباطی به انتقال مغذیها به شکل قابل جذب ندارد. این تغییر ظاهری، یک پدیده سطحی و گمراهکننده است.
خطر فلزات سنگین و ناخالصیهای مرگبار
میخهای معمولی موجود در بازار برای مصارف صنعتی ساخته میشوند و استاندارد غذایی ندارند. آنها اغلب حاوی ناخالصیهای خطرناکی مانند سرب، کادمیوم، کروم و نیکل هستند. حرارت دادن این میخها میتواند باعث ورود این فلزات سنگین به سیب شود. مصرف مداوم این فلزات باعث تجمع آنها در بدن و بروز مسمومیتهای مزمن، آسیب به کبد، کلیهها و سیستم عصبی میشود.
خطرات فیزیکی و میکروبی
حتی اگر میخ از جنس خالص هم باشد، خطرات دیگری وجود دارد. ذرات ریز فلزی ممکن است از میخ جدا شده و بلعیده شوند و به دیواره دستگاه گوارش آسیب بزنند. همچنین، سوراخ کردن سیب و قرار دادن آن در یخچال، محیط مرطوب و مناسبی برای رشد باکتریها و کپکها در عمق بافت میوه فراهم میکند که میتواند منجر به مسمومیتهای غذایی شدید شود.
راهحلهای علمی و ایمن برای تامین آهن
درمان واقعی کمخونی فقر آهن، بر پایه علم است. مصرف منابع غنی از آهن "هِم" مانند گوشت قرمز بدون چربی، جگر و مرغ بسیار موثر است. منابع گیاهی آهن "غیرهِم" مانند حبوبات، سبزیجات برگدار تیره و مغزها باید همراه با منابع ویتامین C (مثل آبلیمو، گوجهفرنگی) مصرف شوند تا جذب آن افزایش یابد. در نهایت، تشخیص دقیق و تجویز مکملهای استاندارد آهن توسط پزشک، مطمئنترین راه درمان است.